Du roj berê, di civîna bîranîna Helebçeyê da Lutfî Baksî mizgîn da min, got ”şirîkê” te yê pinîkêrê yê daimî, (Av.Weysî Zeydanlioglu) hatiye Stockholmê.
Ji bo ku ez xêrhatinekê bidimê û bîstekê pê ra sohbet bikim, ez îro piştî kar çûm çayxaneya meşhûr ya Hecî Saygili. Ji ber ku ez dizanim meskenî wî wira ye.
17 mars 2008
Em bi zarokên xwe serbilind in
Ji Ajansa Nûçeyên Firatê(ANF) Halîl Gam, bi Dr. Welat Zeydanlioglu ra li ser kemalîzmê û neteweperestiya tirk û kurdan û gelek meseleyên din yên gelkî girîng hevpeyvîneke delal û hêja kiriye.
Dr. Welat Zeydanlioglu li Zanîngeha Anglie Ruskin ya Cambridgê li ser ”neteweperestiya tirk û kurdan” wek akademisyenekî kurd lêkolînên akademîk dike.
Dr. Welat Zeydanlioglu li Zanîngeha Anglie Ruskin ya Cambridgê li ser ”neteweperestiya tirk û kurdan” wek akademisyenekî kurd lêkolînên akademîk dike.
16 mars 2008
16-ê adarê, roja qirkirina kurdan
Îro, 16 adarê-ê 20-emîn salvegera komkujiya Helebçeyê ye.
Di 16-ê adara 1988-an da bajarê Helebçeyê ji alî balafirên rejîma Saddam Husên ve bi çekên kîmyayî hate bombebarankirin. Di vê bombebarana çekên kîmyayî da bi kêmanî 500 hezar kes bi jahra kîmyayî hatin şehîdkirin û bi hezaran jî birîndar bûn û seqet man.
Bi çekên kîmyayî kuştina 5000 hezar însanî jenosîdeke pir mezin bû ku rejîma Saddam anîbû serê gelê kurd. Tiştê hatibû kirin qirkirina miletekî bû.
Lê pir mixabin ji ber ku yên hatibûn kuştin kurd bûn û miletekî bêxwedî û bêpişt bû, loma jî Neteweyên Yekbûyî û Yekîtiya Ewrûpa di serî da, hemû dewletên cîhanê li hember vê jenosîda mezin xwe kerr û lal kirin û bêdeng man.
Wek ku ne tiştek bihîstibin û ne jî dîtibin.
Qatil xwedî petrol û dewlemend bûn, meqtûl jî mezlûm û bêxwedî bûn.
Loma jî nedihat hesabê cîhanê ku ji qatilan ra bibêjin qatil û wan ceza bikin.
Û ev bêdengîya cîhanê hîn û hîn jî dom dike. Kurd çiqasî dikin gazî û hawar jî pere nake.
Hîn jî Neteweyên Yekbûyî 16-ê adarê, roja komkujiya Helebçeyê wek rojeke jenosîda li hember kurdan qebûl nekiriye û nekiriye rojeke navnetewî.
Wek tê zanîn komkujiya kurdan tenê bi jenosîda Helebçeyê ve ne sînorkirîye, ji destpêka 1980-î bigre heta sala 1990-î di prosesa enfalê da bi kêmanî 182 hezar kurd hatin kuştin û 8 hezar barzanî jî hîn wenda ne.
Yanî tiştê rejîma Saddam aniye serê kurdan ji qetlîama ermeniyan ne kêmtir e. Lê li gel vê jî heta nuha wek jenosîdê nehatiye qebûlkirin. Li cîhanê gelek dewletan qetlîama ermeniyan ya ku ji alî Dewleta Osmanî va hatibû kirin qebûl kiriye, lê dema dor tê kurdan her kes xwe kerr dike.
Ev yek jî bêexlaqî û bêedaletiya rêxistinên navnetewî û cîhanê nîşan dide. Yanî heq û huqûq û edaleta wan jî ne ji bo her kesî ye.
Kurdan ev rastî baş fêm kirin.
Îro li Kurdistana azad û li gelek bajarên beşên Kurdistanê yên din û li gelek bajarên Ewrûpayê kurdan komkujiya Helebçeyê bi çalakiyên cûr be cûr bibîr anîn û dijminê xwînxwar rûreş kirin.
Li alî din hukûmeta Îraqê ya merkezî jî di civîna xwe ya taybet ya îro da biryar da ku ji bilî pêkanîna çend projeyên li bajarê Helebçeya şehîd, divê bi riya Wezareta Derve
daxwazê ji Konseya Ewlekariyê ya Neteweyên Yekbûyî bike ku roja kîmyabarankirina Helebçeyê wek rojeke cîhanî ya jenosîdkirina kurdan û çekên komkujiyê yên kimyayî bê nasîn.
Esas ji bo daxwazeke wiha meriv dikane bibêje ku hukûmeta Îraqê dereng maye, divê heta nuha ev daxwaz ji Neteweyên Yekbûyê kiribûya. Lê li gel vê jî ev biryareke pir baş e û divê kurd di vî warî da zorê bidin hukûmeta merkezî.
Di civînê da cîgirê serokwezîr Berhem Ehmed Salih jî axaftinek kir û xwest ku di warên xizmetguzarî, tenduristî û aborî da xizmeteke zêdetir pêşkeşî Helebçeyê bête kirin. Berham Salih wiha got:
-Kareseta kîmyabarana Helebçeyê yadeke zindî ye û pêwîst e em hewl bidin ji bo ku wê bikin remzeke navdewletî ya jenosîd û kareseta kurdan û Iraqê ji aliyê rejîma diktator ve.
Tu qirkirin ewê nikanibe rê li ber meşa miletê kurd ya ji bo azadî û serxwebûna bigre.
Di 16-ê adara 1988-an da bajarê Helebçeyê ji alî balafirên rejîma Saddam Husên ve bi çekên kîmyayî hate bombebarankirin. Di vê bombebarana çekên kîmyayî da bi kêmanî 500 hezar kes bi jahra kîmyayî hatin şehîdkirin û bi hezaran jî birîndar bûn û seqet man.
Bi çekên kîmyayî kuştina 5000 hezar însanî jenosîdeke pir mezin bû ku rejîma Saddam anîbû serê gelê kurd. Tiştê hatibû kirin qirkirina miletekî bû.
Lê pir mixabin ji ber ku yên hatibûn kuştin kurd bûn û miletekî bêxwedî û bêpişt bû, loma jî Neteweyên Yekbûyî û Yekîtiya Ewrûpa di serî da, hemû dewletên cîhanê li hember vê jenosîda mezin xwe kerr û lal kirin û bêdeng man.
Wek ku ne tiştek bihîstibin û ne jî dîtibin.
Qatil xwedî petrol û dewlemend bûn, meqtûl jî mezlûm û bêxwedî bûn.
Loma jî nedihat hesabê cîhanê ku ji qatilan ra bibêjin qatil û wan ceza bikin.
Û ev bêdengîya cîhanê hîn û hîn jî dom dike. Kurd çiqasî dikin gazî û hawar jî pere nake.
Hîn jî Neteweyên Yekbûyî 16-ê adarê, roja komkujiya Helebçeyê wek rojeke jenosîda li hember kurdan qebûl nekiriye û nekiriye rojeke navnetewî.
Wek tê zanîn komkujiya kurdan tenê bi jenosîda Helebçeyê ve ne sînorkirîye, ji destpêka 1980-î bigre heta sala 1990-î di prosesa enfalê da bi kêmanî 182 hezar kurd hatin kuştin û 8 hezar barzanî jî hîn wenda ne.
Yanî tiştê rejîma Saddam aniye serê kurdan ji qetlîama ermeniyan ne kêmtir e. Lê li gel vê jî heta nuha wek jenosîdê nehatiye qebûlkirin. Li cîhanê gelek dewletan qetlîama ermeniyan ya ku ji alî Dewleta Osmanî va hatibû kirin qebûl kiriye, lê dema dor tê kurdan her kes xwe kerr dike.
Ev yek jî bêexlaqî û bêedaletiya rêxistinên navnetewî û cîhanê nîşan dide. Yanî heq û huqûq û edaleta wan jî ne ji bo her kesî ye.
Kurdan ev rastî baş fêm kirin.
Îro li Kurdistana azad û li gelek bajarên beşên Kurdistanê yên din û li gelek bajarên Ewrûpayê kurdan komkujiya Helebçeyê bi çalakiyên cûr be cûr bibîr anîn û dijminê xwînxwar rûreş kirin.
Li alî din hukûmeta Îraqê ya merkezî jî di civîna xwe ya taybet ya îro da biryar da ku ji bilî pêkanîna çend projeyên li bajarê Helebçeya şehîd, divê bi riya Wezareta Derve
daxwazê ji Konseya Ewlekariyê ya Neteweyên Yekbûyî bike ku roja kîmyabarankirina Helebçeyê wek rojeke cîhanî ya jenosîdkirina kurdan û çekên komkujiyê yên kimyayî bê nasîn.
Esas ji bo daxwazeke wiha meriv dikane bibêje ku hukûmeta Îraqê dereng maye, divê heta nuha ev daxwaz ji Neteweyên Yekbûyê kiribûya. Lê li gel vê jî ev biryareke pir baş e û divê kurd di vî warî da zorê bidin hukûmeta merkezî.
Di civînê da cîgirê serokwezîr Berhem Ehmed Salih jî axaftinek kir û xwest ku di warên xizmetguzarî, tenduristî û aborî da xizmeteke zêdetir pêşkeşî Helebçeyê bête kirin. Berham Salih wiha got:
-Kareseta kîmyabarana Helebçeyê yadeke zindî ye û pêwîst e em hewl bidin ji bo ku wê bikin remzeke navdewletî ya jenosîd û kareseta kurdan û Iraqê ji aliyê rejîma diktator ve.
Tu qirkirin ewê nikanibe rê li ber meşa miletê kurd ya ji bo azadî û serxwebûna bigre.
15 mars 2008
Navê "kurdistanê" dîsa bû bela serê kurdekî
Li balafirxaneya Stenbolê kurdekî ji Duhokê ji ber ku li ser pasaporta wî cihê jidayîkbûnêKurdistan hatibû nivîsîn marûzî gelek heqaretên giran û lêdanê bû.
Kurdekî Duhokî bi navê Tahar Abdulrahman, hemwelatiyê Îngilistanê ye, di ser Stenbolê ra diçe Duhokê. Li balafirxaneya Stenbolê ji yekî tirk riya balafira Diyarbekirê dipirse, yanî jê alîkariyê dixwaze.
Kurdekî Duhokî bi navê Tahar Abdulrahman, hemwelatiyê Îngilistanê ye, di ser Stenbolê ra diçe Duhokê. Li balafirxaneya Stenbolê ji yekî tirk riya balafira Diyarbekirê dipirse, yanî jê alîkariyê dixwaze.
13 mars 2008
“Hesasiyeta” Erdogan bahaneya înkara kurdan e
Serokwezîrê Tirkiyê Erdogan, piştî bêdengiya du sê rojan nîhayet îro ev bêdengiya xwe xera kir û got ji bo çi wî daxwaza hevdîtina bi DTP-ê ra red kiriye.
Piştî hevdîtina bi Serokê Meclîsê Koksal Toptan û Serokkomar Abdullah Gul ra, li ser navê DTP-ê Ahmet Turk û Aysel Tuglukê ji bo guftûgokirina mesela kurd çend roj berê ji Erdogan randewu xwestibûn. Piştî du roj bêdengî, Erdogan îro sebebê redkirina xwe ji rojnamevanan ra wiha anî zimên:
Piştî hevdîtina bi Serokê Meclîsê Koksal Toptan û Serokkomar Abdullah Gul ra, li ser navê DTP-ê Ahmet Turk û Aysel Tuglukê ji bo guftûgokirina mesela kurd çend roj berê ji Erdogan randewu xwestibûn. Piştî du roj bêdengî, Erdogan îro sebebê redkirina xwe ji rojnamevanan ra wiha anî zimên:
12 mars 2008
"Pakêta" xapandinê
Serokkomarê Tirkiyê Abdullah Gul jî bi wî aqilê xwe yê sivik û devşiliya xwe dixwaze kurdan bixapîne.
Xwedêgiravî xwe bêteref nîşan dide.
Gul, îro berî ku ji bo beşdarbûna civîna Rêxistina Konferansa Îslamê biçe Senegalê li Anqerê li balafirxaneya Esenbogayê di civîneke çapemeniyê da li ser hevdîtina xwe ya do ya bi heyeta DTP-ê ra kiribû rawestiya û wiha got:
Xwedêgiravî xwe bêteref nîşan dide.
Gul, îro berî ku ji bo beşdarbûna civîna Rêxistina Konferansa Îslamê biçe Senegalê li Anqerê li balafirxaneya Esenbogayê di civîneke çapemeniyê da li ser hevdîtina xwe ya do ya bi heyeta DTP-ê ra kiribû rawestiya û wiha got:
11 mars 2008
Mazûbaniya tirkan
Serokkomarê Tirkiyê bi mazûbaniya xwe ya li hember serokkomarê Îraqê Talebanî nîşan da ku ew ne camêr e û ne layiqî wî meqamî ye.
Rojnamevanê tirk Cengîz Çandar, di nivîsa xwe ya îro da qala nemirovî, bêexlaqî û bêhurmetiya ku tirkan nîşanî serokkomarê Iraqê Celal Talebanî daye dike û dibêje ”xwarineke berbat” bû.
Çandar menuya Koşka Çankayayê bi kurtî wiha rêz dike:
”Di menuyê da pelê pêçayî, borega bi penêr, goştê biraştî yê tevlihev, seleta demsalê, şîranîya tevlihev û çay û qahwe hebû. Û yê bixwesta dikanîbû şeraba sipî û sor bigirta.”
”Pelê pêçayî, wek pîlên wek qeleman ziravik bûn. Çend heb bûn. Û hinek mast jî danîbûn ber. Lê wek bûzê bûn. Rûnê pelan cemidî bû. Herçî borek bû, di jiyana xwe da min tu carî borekê wiha vala nedîtibû. Ji bin da bêtam bû. Di teyfika goştê biraştî da çend çênî goşt hebû, eew jî sar bû.”
”Dema meriv ji ser xwarineke wiha nîvbirçî radibe, meriv dixwaze di wê seetê da here li nêzî Koşkê li aşxaneya Beykozê bi hûr û bûmbaran zikê xwe têr bike.”
”Xwarinên Celal Talabanî-li ku dibe bila bibe-, dewlemendiya sifra wî û bi taybetî jî bi kebabên enwayî şikil bi nav û deng e. Piraniya kesên wê şevê mîvanên Koşkê bûn sifra Talabanî baş nas dikin.”
Çandar dibêje ew bawer nake ku ev yek bi zanîn hatibû kirin, wek ku ew tu qedir û qîmetê nadin Talabanî û wî layiqî xwarineke xweş nabînin, lê netîce tê wê maneyê.
Dibe ku Çandar bawer neke, lê ez bawer dikim ku ev yek bi zanîn û wek beşek ji berdewamiya pêşwazîkirinê bû. Heger yê mîvan Bush bûya, ya jî serokkomarê Faransayê bûya bêguman ewê xwarineke wiha ”berbat” îkramî wî nekirana. Bi sivîl û leşkerên xwe va ewê xwe jê ra bikarana erd û hezar û yek tam danîna ser sifrê.
Lê ji ber ku Talabanî kurd e wiha dikin. Dixwazin bi tiştên wiha him dijminatiya xwe nîşanî kurdan bidin û him jî wek heyfekê ji kurdan hilînin.
Lê wan bi vê mazûbaniya xwe ya nemirovane nîşan dan ku ew miletekî bê kultur û bê edeb in. Erê bûne xwedî dewlet, lê nebûne xwedî kultur û edeb.
Heger ji xwe fedî bikarana, bi qasî misqalê zereq jî kultur û terbiye bi wan ra hebûya miameleyek wiha bi mîvanê xwe ra nedikirin.
Gul, bi vê mazûbantiya xwe nîşan da ku ew ne merivekî camêr e, ew berdevkên wî ne layiqî wî meqamî û wê koşkê ne. Ew bêhemdî, wek sûtalêku ji nişka ve dewlemend bibe, bûye serokkomar, lê nebûye însan.
Bê guman ne kurd û ne jî Talabanî bi vê bêhurmetî û bêqedriya tirkan biçûk nakevin, yên biçûk dikevin ew in.
Peymana 11-ê adarê
Sîh û heyşt(38)berî nuha, wek rojeke îro li Başûrê Kurdistanê di nabêna Mistefa Barzanî û Saddam Husên da Peymana 11-ê adarê hat îmzekirin. Piştî îlanbûna peymanê, li Kurdistana Başûr ”otonomî” hate îlankirin.
Di destpêka adara 1970-î da Sddam çû ba serok Barzanî û piştî çend roj guftûgo, herdu aliyan li ser otonomiyê li hev kirin û ”Peymana 11-ê adarê” ji alî serokê şoreşê Mistefa Barzanî û Saddam Husên ve hate îmzekirin.
Peyman roja 11-ê adara 1970-î di radyoya Bexdayê da hat îlankirin û li seranserê Kurdistanê bi dilşadiyeke mezin hat pêşwazîkirin.
Bêguman ev peyman di dîroka gelê kurd da gaveke pir girîng bû. Bi vê peymanê kurdên başûr digihîştin azadiya xwe û li bakurê Iraqê Kurdistaneke otonom dihat damezrandin.
Li gor peymanê di nava salekê da ewê li Kurdistanê hilbijartinek çêbibûya û li gora wê serjimêrê Kurdistanê bi her hawî têketa bin destê kurdan û ji alî wan va bihata îdarekirin.
Lê piştî demek xapandin, Saddam şertên ”Peymana 11-ê adarê bi cîh neanî û li hember kurdan dest bi fêlbazî û şer kir. Û di sala 1975-an da jî li Cezaîrê bi Şahê Îranê ra ”Peymana Cezairê” îmze kir û şoreş şikest.
Ev 38 sal in ku kurd li başûr ji bo bicîanîna maddeyên ”Peymana 11-ê adara 197-î” têkoşînê didin û xwîna xwe diherikînin. Piştî hewqas şehîd û enfal, dijmin hîn jî naxwaze mafê kurdan yên rewa nas bikin.
Rojnamevanê tirk Cengîz Çandar, di nivîsa xwe ya îro da qala nemirovî, bêexlaqî û bêhurmetiya ku tirkan nîşanî serokkomarê Iraqê Celal Talebanî daye dike û dibêje ”xwarineke berbat” bû.
Çandar menuya Koşka Çankayayê bi kurtî wiha rêz dike:
”Di menuyê da pelê pêçayî, borega bi penêr, goştê biraştî yê tevlihev, seleta demsalê, şîranîya tevlihev û çay û qahwe hebû. Û yê bixwesta dikanîbû şeraba sipî û sor bigirta.”
”Pelê pêçayî, wek pîlên wek qeleman ziravik bûn. Çend heb bûn. Û hinek mast jî danîbûn ber. Lê wek bûzê bûn. Rûnê pelan cemidî bû. Herçî borek bû, di jiyana xwe da min tu carî borekê wiha vala nedîtibû. Ji bin da bêtam bû. Di teyfika goştê biraştî da çend çênî goşt hebû, eew jî sar bû.”
”Dema meriv ji ser xwarineke wiha nîvbirçî radibe, meriv dixwaze di wê seetê da here li nêzî Koşkê li aşxaneya Beykozê bi hûr û bûmbaran zikê xwe têr bike.”
”Xwarinên Celal Talabanî-li ku dibe bila bibe-, dewlemendiya sifra wî û bi taybetî jî bi kebabên enwayî şikil bi nav û deng e. Piraniya kesên wê şevê mîvanên Koşkê bûn sifra Talabanî baş nas dikin.”
Çandar dibêje ew bawer nake ku ev yek bi zanîn hatibû kirin, wek ku ew tu qedir û qîmetê nadin Talabanî û wî layiqî xwarineke xweş nabînin, lê netîce tê wê maneyê.
Dibe ku Çandar bawer neke, lê ez bawer dikim ku ev yek bi zanîn û wek beşek ji berdewamiya pêşwazîkirinê bû. Heger yê mîvan Bush bûya, ya jî serokkomarê Faransayê bûya bêguman ewê xwarineke wiha ”berbat” îkramî wî nekirana. Bi sivîl û leşkerên xwe va ewê xwe jê ra bikarana erd û hezar û yek tam danîna ser sifrê.
Lê ji ber ku Talabanî kurd e wiha dikin. Dixwazin bi tiştên wiha him dijminatiya xwe nîşanî kurdan bidin û him jî wek heyfekê ji kurdan hilînin.
Lê wan bi vê mazûbaniya xwe ya nemirovane nîşan dan ku ew miletekî bê kultur û bê edeb in. Erê bûne xwedî dewlet, lê nebûne xwedî kultur û edeb.
Heger ji xwe fedî bikarana, bi qasî misqalê zereq jî kultur û terbiye bi wan ra hebûya miameleyek wiha bi mîvanê xwe ra nedikirin.
Gul, bi vê mazûbantiya xwe nîşan da ku ew ne merivekî camêr e, ew berdevkên wî ne layiqî wî meqamî û wê koşkê ne. Ew bêhemdî, wek sûtalêku ji nişka ve dewlemend bibe, bûye serokkomar, lê nebûye însan.
Bê guman ne kurd û ne jî Talabanî bi vê bêhurmetî û bêqedriya tirkan biçûk nakevin, yên biçûk dikevin ew in.
Peymana 11-ê adarê
Sîh û heyşt(38)berî nuha, wek rojeke îro li Başûrê Kurdistanê di nabêna Mistefa Barzanî û Saddam Husên da Peymana 11-ê adarê hat îmzekirin. Piştî îlanbûna peymanê, li Kurdistana Başûr ”otonomî” hate îlankirin.
Di destpêka adara 1970-î da Sddam çû ba serok Barzanî û piştî çend roj guftûgo, herdu aliyan li ser otonomiyê li hev kirin û ”Peymana 11-ê adarê” ji alî serokê şoreşê Mistefa Barzanî û Saddam Husên ve hate îmzekirin.
Peyman roja 11-ê adara 1970-î di radyoya Bexdayê da hat îlankirin û li seranserê Kurdistanê bi dilşadiyeke mezin hat pêşwazîkirin.
Bêguman ev peyman di dîroka gelê kurd da gaveke pir girîng bû. Bi vê peymanê kurdên başûr digihîştin azadiya xwe û li bakurê Iraqê Kurdistaneke otonom dihat damezrandin.
Li gor peymanê di nava salekê da ewê li Kurdistanê hilbijartinek çêbibûya û li gora wê serjimêrê Kurdistanê bi her hawî têketa bin destê kurdan û ji alî wan va bihata îdarekirin.
Lê piştî demek xapandin, Saddam şertên ”Peymana 11-ê adarê bi cîh neanî û li hember kurdan dest bi fêlbazî û şer kir. Û di sala 1975-an da jî li Cezaîrê bi Şahê Îranê ra ”Peymana Cezairê” îmze kir û şoreş şikest.
Ev 38 sal in ku kurd li başûr ji bo bicîanîna maddeyên ”Peymana 11-ê adara 197-î” têkoşînê didin û xwîna xwe diherikînin. Piştî hewqas şehîd û enfal, dijmin hîn jî naxwaze mafê kurdan yên rewa nas bikin.
10 mars 2008
Artêşa tirk otorîteya xwe wenda dike
Van rojan ji artêşa tirk ra xerab hatiye. Ji alîkî da kurdan darbe li ser derbeyê li wan xist û ew ji desthilanîn da xistin.
Ji alî din va Emerîka jî dawa wan avêt ji ser serê wan da û ew rezîl û riswa kirin. Her kesî dît ku “hevsarê” wan zexm di destê Emerîka da ye. Vê yekê jî otorîte û forsê wan anî pênc peran û ew bêrûmet kirin.
Ji alî din va Emerîka jî dawa wan avêt ji ser serê wan da û ew rezîl û riswa kirin. Her kesî dît ku “hevsarê” wan zexm di destê Emerîka da ye. Vê yekê jî otorîte û forsê wan anî pênc peran û ew bêrûmet kirin.
09 mars 2008
Talebanî ji tirkan ra got: herin xwe bavêjin bextê Barzanî
Di nivîsa xwe ya do da min qala hevpeyvîna Talebanî bi hin rojnamevanên tirk ra kiribû. Îro diyar bû ku Serokkomarê Iraqê Celal Talebanî do, berî vegera xwe li Qesra Çankayayê, li Hola Camîn bi çend rojnamevanên naskirî yên wek Hasan Cemal, Cengîz Çandar, Mehmet Alî Bîrand û nûnerê telewizyona El Cezîre yê Tirkiyeyê Yusuf Şerîf ra sohbetek kin kiriye.
Prenumerera på:
Inlägg (Atom)