31 januari 2011

Ferqa kurdan û sûdaniyan...

Referandûma ji bo serxwebûna Sûdana Başûr qediya.
Ji sedî 99-ê gelê Sûdana Başûr di referandûma çendakî berê da(9/1-11) dengên xwe ji bo serxwebûnê dan.
Li gor netîceyên referandûmê ji 3,8 milyon dengdêran ji %98,8-ê hilbijêran dengên xwe ji bo serxwebûnê bikaranîne.
Li Sûdanê ev 20 sal bûn ku şerekî pir bi xwîn di nabêna erebên bakur (ku misilman in) û efrîqiyên başûr da (ku ew jî xiristiyan in) dom dikir.
Li gor texmînan di nava van 20 salan da li dora 2 milyon însan hatin kuştin û bi sedhezaran jî ji aliyê başûr koçberî bakur û hin wealtên cîran bûne.
Berî referandûbê serokê Sûdanê Omer al Başîr çû aliyê başûr û got ewê netîceyên referandûmê qebûl bike.
Û piştî eşkerebûna netîceyên referandûmê jî heta nuha ji aliyê bakur tu îtîrazeke nehatiye.
Ev jî tê wê maneyê ku netîceya referandûbû yanî daxwaza serxwebûna bakur ewê were qebûlkirin.
Lê li gel vê jî mesele hîn neqediyaye.
Li alî dibê bakur û başûr li ser sînor û parvekirina petrolê jî li hev bikin. Ev lihevkirin jî pir ne hêsa ye, lê Neteweyên Yekbûyî di nav da ye, mesele çiqasî zor be jî miheqeq ewê riyekê bibînin.
Dema min îro netîceya li ser referandûma Sûdanê di çapemeniyê da xwend, rewşa me kurdan bakur hate bîra min.
Piştî 20 sal şer, bedel pir mezin be jî lê di netîceyê da gelê Sûdanê wa ye gihîşte armanca xwe, çend mehên din ewê serxwebûna xwe îlan bikin û dewleteke din ya serbixwe ewê li Afrîka û li Neteweyên Yekbûyî zêde bibe.
Em kurd jî li Tirkiyê ev 27 sal in ku şerekî çekdarî û liberxwedaneke bêhempa didin. Me jî bi dehhezaran şehîd dane, bi milyonan kurd ji welatê xwe koçber bûne û bi çalan ketine.
Lê me hîn gundekî Kurdistanê jî ji destê tirkan rizgar nekiriye.
Û ne tenê me gundek rizgar nekiriye, 30 sal berê me hemûyan bi daxwaza serxwbûnê dest pê kir, lê nuha bira daxwaza serxwebûnê li wir bimîne, hêza me ya herî mezin û herî xurt otonomiyê jî naxwaze.
A ferqa me û xelkê hewqasî mezin e.
Başûrê Sûdanê di her warî da ji civata me paşdatir û feqîrtir e, belkî ji sedî 70-80-ê însanan anelfabet in, lê dîsa jî ji sedî 99-ê wan serxwebûnê dixwazin...
Gelo sibe li Kurdistanê referandûmek çê bibe ji sedî 99-ê kurdan ewê serxwebûnê bixwazin?
Ez qet bawer nakim.
Piştî ku ronakbîr û partiyên me serxwebûnê nexwazin, “serokê” kurdan yê herî mezin li dijî serxwebûn, federasyon û otonomoyê be, îcar gelê çawa serxwebûnê bixwaze...
Bêguman ewê jî nexwaze, loma jî hîn piraniya kurdan rayên xwe didin neyarên xwe...
Îcar ji ber ku cîhan baş nizane em ji Tirkiyê çi dixwazin, loma jî weke Sûdanê piştgiriya me jî nakin.
Daxwaza meriv ne vekirî û zelal be, piştgirî jî çê nabe, gel jî ji dijmin dûr nakeve...
Piştî referandûmê xwendevanekî 19 salî yê bi navê Santîno Ane ji başûrê Sûdanê ji rojnamevanekî swêdî ra gotiye:
“Bira te bizanîbûua ez çuqasî kêfxweş im! Bifikire ku mekteba meriv hebe, meriv netirse, şer tunebe. Bifikire ku meriv li welatê xwe, xwe wek însanekî xwedî welat his bike....”
Heta ku piraniya keç û xortên kurd jî weke Santîno Aneyê 19 salî welatekî serbixwe nexwazin, wê rojê xeyal nekin, dilê wan ji bo dîtina wê rojê lênede Kurdistana serbixwe çênabe...
Ji bo hedefên mezin xeyalên mezin lazim in...

30 januari 2011

Tevgera Goran bi agir dilîze

Di dîrokê da ji dijmin bêtir tim îxanetê û bêtifaqiyê nehîştiye kurd ji bin bindestiyê rizgar bibin û bibin xwedî dewleteke serbixwe.
Tam ev ev 200 sal in her eynî fîlm dubera dibe, kurd ji bo azadî serxwebûnê serî hildidin û dûra ya ji ber îxanetê û ya jî ji ber bêtifaqiyê dişkên û nagihîjin armanca xwe.
Nuha jî li başûrê Kurdistanê tevgera GORAN bi navê pêşverûtiyê, bi navê îktîdareke hîn şefaf û hîn demokrat dixwaze eynî trajediyê careke din dubare bike, hin azadî û mafên ku kurdan bi xebateke dûr û dirêj û bi xwîna bi hezaran şehîdab bidest xistine têk bibe û kurdan dîsa bike bindest û êsîrên ereban.
Beyana do ya tevgera GORAN, "dibê hukûmet û parlamentoya Kurdistanê werin hilweşandin" daxwazeke şaş, nerewa, neqanûnî û dijminane ye.
Tu aliyekeî vê daxwazê ya maqûl û bi heq tuneye.
Ancax dijmin û xêrnexwazên miletê kurd dikanin di demeke wiha da daxwazeke wiha ji hukûmet û gel bikin.
Ji bo çi hukûmet û parlamentoyê îstîfa bikin?
Çi qewimî ye?
Kesî îqtîdar bi dehsalan bi darê zorê zeft nekiriye, kes bi zor û darbeyê nebûye serok û serokwezîr.
Du sal berê li Kurdistanê hilbijartineke demokratîk çêbûye û ev hukûmet û parlamento jî bi piştî vê hilbijartinê bi raya milet hatiye hilbijartin.
Û tevgera Goran jî beşdarî vê hilbijartinê bûye û weke hêza sêyemîn ji hilbijartinan derketiye û nuha di parlamentoyê da grûba Goranê heye.
Goranê piştî hilbijartinan îtîraz nekiriye, netîceya hilbijartinan qebûl kiriye û nuha jî di parlamentoyê da hêza mixalif ya herî mezin e.
De îcar çima û ji bo çi ewê hukûmet û parlamento were belavkirin?
Diyar e hurmeta serokê Goranê ji îradeya gel ra tuneye. Baş xerab, bi dilê me ya ne bi dilê me, lê netîce milet rayên xwe dane van partî û van kesan.
De îcar sebebê ku hukûmetê îstîfa û parlamento jî ewê xwe fesh bike çi ye?
Diyar e hukûmet û serokê Kurdistanê ne bi dilê serok û berpirsiyarên Goranê ye loma…
Di rewşeke wiha da daxwaza ”hilweşandina hikûmet û parlamentoya Kurdistanê” dîtineke merivên zorba û dîktator e.
Ji ber ku Goran bi serê xwe nebûye îktîdar û serokê Goranê jî nebûye serokê Kurdistanê loma jî îradeya gel qebûl nakin û dixwazin hukûmet îstîfa bike, parlamento xwe fesih bike…
Hela helaaa, ev çi zorbayî ye?
Bi vê beyanê, bi van daxwazên li dijî berjewendiyên netewî Goranê nîşan da ku ew hêzeke antîdemokratîke û xwedî dîtin û felseyeke dîktatoran e.
Pir mimkûn e ku ev hukûmet hin tiştên şaş û ne baş dike, rê dide bertîl û îltîmasê, hin tiştên ne li rê û bêqanûnî dibin.
Serokê Kurdistanê û serokwezîr ne bi dilê we ye.
Vana hemû mimkûn in, lê riya rastkirina van kêmasî û şaşiyan ne ku hukûmet û parlamento îstîfa bikin.
Hûn hêzeke mixalif in, van kêmasiyan ji gel ra bibêjin, du salên din dîsa hilbijartin in, dema gel raya xwe da we, ewê bikevin û hûnê bi riyeke demokratîk werin ser hukum.
Li başûr kurd wek xelkê ne xwedî dewleteke serbixwe ne ku çi bibe jî ferq neke, tevliheviyeke biçûk dikane hemû qezencên kurdan bi salan bidest xistine ji dest wan biçin.
Loma jî daxwaz û tevgerên li dewleteke serbixwe normal e, ne xetere li Kurdistana başûr pir bi rîsk û xeter e, dikane kurdan dîsa bi hev xe û bibe sebebê teşxeleyên pir mezin.
Wisa xuyaye bûyerên Tunisê û Misrê tahma devê serokên Goranê jî xweş kiriye. Lê ji bîr dikin ku Kurdistana başûr ne weke van welatan serbixwe ye û ne jî wek yên van welatan ev 20- 30 sal in ku hêzekê îqtîdar bi zor xesb kiriye.
Heger Kurdistana başûr wek Misrê û Tunisê bûya Goran nikanîbû têketa hilbijartinan û bibûya partiya sêyem.
Kurdan bela sebeb negotiye, kurmê darê ne ji darê be dar narize...

29 januari 2011

Derbarê zimanê dê da pêşniyara Churchill

Dibêjin Winston Churchill (1874 - 1965)ji bo kesên ku bi zimanê diya xwe nizanin gotiye:
”Ez li gel im tenê dema ku însan bi zimanê diya xwe nizanibin werin lêdan.”
Yanî Chuchill weke prensîb li dijî heqaret û lêdana însanan e, lê tenê di rewşekê da ”lêdana însanan qebûl dike, ew jî dema yek bi zimanê diya xwe nizanibe…
Churchill, siyasetmedarekî pir biaqil û jîr bû, di gelek waran da gelek aforîzmayên wî hene.
Lê ev cara pêşîye ku ez rastî vê gotina wî têm.
Bi dîtina min Churchill, li hember asîmîlasyonê gotineke pir girîng kiriye. Çimkî însan rastiyê hertim bi rehetî qebûl nakin, carnan zor pêwîst dibe…
Ma heger rastî ji ber ku rast e û bi rehetî bihata qebûlkirin dibê nuha kurd li Tirkiyê ne bindest bûna, ji zûda hêzên tirk ji Kurdistanê hatibûna qewirandin.
Lê ez dixwazim vê dîtina Churchil hinekî din jî bi pêş da bibim. Çimkî ev pîvana Churchill têra rastî û rewşa me kurdan nake, kêm e.
Bi dîtina min, ne tenê dema ku însan bi zimanê diya xwe nizanibin, dema zanibin bipeyivin, lê nizanibin bixwînin û binivîsînin jî dibê werin lêdan…
Helbet gotina lêdanê ”mecazî” ye, sembolîk e, qest xweşnedîtin û qebûlnekirina vê kêmasiyê ye…
Bi milyonan kurd tesadufî ji dê û babê xwe axaftina kurdî fêr bûne, lê nizanin bi kurdî bixwînin û binivîsîn û fêr jî nabin.
Meriv çiqasî dibêje jî guh nadin meriv û zimanê miletê xwe fêr nabin. A van celeb însanan bi rastî jî "lêdan" heq kirine...
Kesê zimanê diya xwe nizane kesê kordundeye, li pey xwe tu şopekê, tu mîratekê nahêle, bi mirina wî ra ew jî diqede.
Rola zimên ya di pêkanîna yekîtiya netewî da pir girîng e. Bi riya zimên milet hebûna xwe didomînin.
Bi yekîtiya zimên ferdên miletekî xwe nêzî hev his dikin û dibin xwediyê zargotin, çand, edebiyat û hestên hevpar.
Bi zimên em difikirin, fikir û ramanên xwe tîninin zimên û berhemên dîrokî û edebî û netewî diafirînin.
Zimanê me çi qasî pêşketî û dewlemend be, fikir û ramênên me jî hewqasî dewlemend dibe.
Ziman mîrateke netewî ye, loma jî her milet hewil dide ku zimanê xwe bi pêş da bibe û dewlemend bike.
Bi riya zimên em dîroka pêşiyên xwe, serpêhatiyên bav û kalên xwe fêr dibin û berhemên wan yên edebî û çandî dewir digirin û dewrî cîlên pêşerojê dikin.
Zimanekî feqîr, tevlihev û pêşneketî nikane bibe çavkaniya çand û hunereke dewlemend û fikrên mezin.
Ji xwe dema meriv li cîhanê dinêre meriv vê rastiyê bi hêsanî dibîne, miletên zimanê wan bi pêşketiye miletên herî berhemdar, xwediyê çand û henerên pir dewlemend in jî.
Ziman aqilê însan e, gava ziman bi pêş nekeve aqil jî bi pêş nakeve, însan kêmaqil dimîne, zanîn û ilim jî ji meriv sadir nabe.
Ji bo ku civatek di warê fikrî da bi pêş keve, dibê zimanê wê civatê jî pêşketî û dewlemend be, zimanê paşdemayî civata paşdamayî ye.
Loma jî hêzên kolonyalîst di serî da zimanên gelên bindest qedexe dikin, rê li ber pêşketin û geşbûna zimanê wan digirin.
Heger dewleta tirk ev 90 sal in zimanê kurdî qedexe nekira nuha nikanîbûn kurdan hewqasî rehet îdare bikin.
Li tirkiyê paşdemayina zimanê kurdî li ba kurdan bûye sebebê lawazî û paşdemayina şiûra netewî, qelsiya daxwazên azadî û serxwebûnê.

27 januari 2011

Şîretên dînan

Her şev nivîsên li ser biaqilan nabe, bira şevekê jî mijara me kesên ”dîn”, kesên ne biaqil bin....

Lastîka ereba mêrik tam li hember tîmarxanryê teqiya bû. Mêrik erebe bi zor kişand kêleka rê û dû ra jî dest bi guherandina lasîkê kir.
Krîko di binî da bicî kir, stepne danî kêleka xwe û bi nifteyê bîjon vekir. Lê gava bîjon danîn erdê  herçar jî gindirîn û ketin kanala baranê.
Xwest hesinê devê mezxelê(erqê)derxe, lê hesin derneket. Ji bo ku bîjonan derxe pir pê da ket, nafîle bû, destê wî nedigihîşt bîjonan…
Feqîro bi hêrs li rast û çepê xwe dinêre, bû ufe kufa wî û bi rengekî bêçare destê xwe da ber ruyê xwe û li kêleka rê rûnişt.
Dînekî ji paceya tîmarxaneyê ji destpêkê da li mêrik temaşe dikir. Yê dîn hew xwe ragirt û ban kirê, got:
-Law xêvooo, ji vê sibehê da ye tu li wir çi dikî?
Xwediyê erebê bi rengekî matmayî berê xwe pê da kir û bi dengekî bêhêvî got:
-Bira qet sewal neke, lastîk teqiya, çaxa min diguherand bîjon çûn ketin mezxela baranê. Û ez dikm nakim nikanim derxim…
Yê dîn got:
-Ê xêvooo, ji her lastîkeke din bîjonekê derxe. Bira her tekerek bi 3 bîjona be. Ewê te bigihîne ser lasîkçiyekî…
Mêrik got, weleh tu rast dibêjî û eynen wek wî gotibû kir.
Û dû ra jî deng li yê dîn kir, got:
-Ma çi karê te li tîmarxaneyê heye?
Yê dîn mizicî û got:
-Xêvo, ez li vir ji dînîtiyê radizêm, ne ji kêmaqiliyê!

Ezê bifetisimYekî dîn biryar dabû întîxar bike. Benek di dest û dixwest xwe bi darde bike. Yekî xwe ranegirt jê pirsî, got.
-Kuro tu çi dikî?
Dîn bi awirekî tûj got:
-Tu nabînî ez întîxar dikim.
Li ser vê bersîva yê dîn, mêrik got:
-Ê wê demê ben li hustuyê xwe girê bide!
Yê dîn got:
-Min tecrûbe kir, bi wî şiklî difetisim...

Ma tu dîn î?
Rojekê yekî dîn şewka(olta) xwe ji şaneşînê(balkonê)bera jêr da bû, fena ku masiyan digre...
Yek ji wir derbas dibû, jê ra got:
-Te çend masî girtin?
Yê dîn got:
-Kuro ma tu dîn î, li vir masî çi digerin...

26 januari 2011

Îro di serî da dîsa xerab destpêkir lê xweş qediya

Ez nizanim ji bêşansiyêye ya jî tesaduf in axirê bi piranî karê min tim çep digere, tim bi gelş, bi surprîz û macera û aksiyonê dest pê dike...
Tu karekî min, tu rêwîtiyeke min bêteşxele, bêteqûreq derbas nabe, mezin biçûk di her îşê min da miheqeq di destpêkê da ewê hinek heyecan û hinek “aksiyon” hebe.
Esas ev destpêkhinekî li gor dilê min e jî, jiyana sist, mirî kêfa min jê ra nayê, dibê di jiyanê da tevger û heyecan hebe....
Wek qaîde îro jî wisa bû, dîsa îşê min bi heyecan dest pê kir.
Ji zûda ye min biryar dabû ku ezê îsal buharê herim Kurdistana azad., dibê berî mirina xwe hewa azadiyê û kurdewariyê hinekî tenefus bikim.
Du hefte berê min ji Mûrad Ciwan şîrketa bilêtên Kurdistanê difroşin pirsî. Navê şîrketê him bi meylê şand û him jî di telefonê da ji min ra got. Ciyê şîrketê nêzî mala wî bû.
Min ji xwe ra got pir baş e, berê wî çend caran bilêt kiriye, loma jî ew van îşan dizane, qenekê ewê ji min ra bibe alîkar...
Min jê ra got, wê demê ez werim wir, em bi hev ra herin bikirin.
Got weleh ez sibe diçim Stenbolê, piştî ez vegeriyam were em bikikirin.
Do ji Stenbolê vegeriya.
Ez pir bêsebir bûm. Min îro telefon kir, min got vaye ez têm.
Camêr got baş e, were.
Me li hev kir. Saet li dora 16-an me li herêma Jakobsbergê hevûdu dît. Bi erebeya xwe hatibû pêşia min, ez li erebeê siwar bûm û em çûn yazîxaneye bilêtên Kurdistanê difroşe.
Navê şîrketê “Kompaniya Tarawga” ye.
Neyse, em çûn, ji ber ku Mûrad rêberê min e, wî got ev camêr dixwaze ji Hewlêrê ra bilêtekê bikire.
Gotin baş e, xortê bilêtfiroş dest amadekariyê kir, yazîxaneyeke pir biçûk û basît bû, makîneya meriv pera bi kartê bide tunebû.
Min buyayê bilêtê pirsî, got hewqas e....
Kêfa min hat, ji buyayê min texmîn dikir 500(60 euro) kr. erzantir bû.
Min got, li ba min pere tuneye, dibê ez bi kartê bidim...
Yê bilêtfiroş got, weleh kart nabe, em perê pêşin digrin.
Li ser vê min got, baş e bakomat li ku heye, dibê ez herim pera bigrim…
Derek ji min ra tarîf kir, got 200 mîtro wê da bankomat heye.
Berf li erdê, di bin sifrê ra 7-8 derece sar, min got Mûrad tu rûne ezê herim pera bigrim û werim û ez ketim rê û çûm.
Çûm û çûm û çûm 200 mîtro, 500 mîtro qediye lê ew dikane ji min ra gotibû xuya nekir.
Min bi rê da ji yekî pirsî, camêr tarîf kir, got hinekî din jî here….
Ez serê we neêşînim, piştî gelek keftûleft û pirsîn min dikan dît. Sermê û heyecanê bîn li min çokandibû. Ez bi lez û bez, weke gurê har katim hundur û min çavê xwe li bankomatê gerand, lê bankomat tuneye.
Ez dîn bûm..
Min ji yekî swêdî pirsî, min gota ma ka ev bankomat li ku ye?
Mêrik mizocî, got, wa ye li pişt te ye, lê xerabe ye…
Ez holî ser xwe bûm, min got çawa xera beye?
Mêrik guh neda min riya xwe domand…
Ez çûm ketim hundur dikanê, min ji xanima kasê ra mesela bankomatê got û min got ezê tiştekî bikirim û dibê tu hewqas pere bidî min…
Çimkî li swêd meriv dikane ji dikanên mezin pera bigre, ew heqê meriv heye.
Xanima kasê got, em pera nadin.
Min got çawa tu nadî, dibê tu bidî…
Keçikê got, liv ê dikanê em pera nadin, ew li Stockholmê dibe…
Heyecana min zêdetir bû…
Ji mecbûrî min telefonî Mûrad kir, min got, mesele ji vir heta vir, were min bibe ciyakî din…
Neyse, Mûrad hat, ez hildam, em çûn ber bankomateke din….
Dilê min digot tippp, tippp, ez ditirsiyam ku ew bankomat jî xerabe be…
Min bala xwe dayê bankomat dixebite, kêfa min hat, min karta xwe xistê û perê bilêtê û hinek jî zêde kişand.
Min got, her çiqas ji min ra got buhayê bilêtê hewqase jî, lê belkî min çewt fêm kiribe, belkî bibêje min şaş gotiye…
Çimkî ji şansê min ra surprîzên wiha pir ne ecêb e…
Loma jî min got, ez hinekî zêde bikşînim çi dibe çi nabe, bira li ba min hebe…
Min perê xwe kişand û berê xwe da ba Mûrad.
Em çûn yazixaneya Tarawgayê.
Min bi saxî û selametî perê wan dayê û bilêta xwe girt.
Min baş bala xwe da bilêta xwe, min dît ku li ser bilêta min dinivîsîne ”Îraq- Kurdistan.”
Di jiyana xwe da ev cara pêşîye ku ez bi bilêteke navê Kurdistanê li ser e dikirim.
Kêfa min hat, kela dilê min rabû, min bilêta xwe baş di bêrîka xwe da bicî kir.
Di vê nabê nê da Mûrad telefonî Mahmûd Kîper jî kiribû, gotibû va ye Zinar hatiye vir, tu jî were em ji xwe bîstekê sohbet bikin.
Welhasil Mahmûd jî hatibû.
Mûrad got, em herin mal, min û Mahmûd, me got weleh dev ji malê berde, em li van deran li derekê rûnin.
Neyse, me li ser pîzzaeriya Eledînê Farqînî li hev kir.
Eledîn hevalekî me yê kevn e, kêfa gelkî ji min ra tê, ez jî gelkî jê hez dikim, hevalekî qedirzan e... Em çûn wir.
Dema em dîtin, gelkî kêfa wî hat.
Me got weleh em hatine pîzza bixwin.
Wan her yekî pîzza xwe got, ya min, Eledîn got ez ji te ra çêdikim. Ji xwe min jî dixwest wisa be... Yaho vî zalimî ji min ra ji mazmazoka gê/ga(fîle, fileto)pîzzayeke wisa muhteşem çêkir ku meriv tiliyên xwe pê ra dixwar.
Mazmazoka gê, pîvazê sor, penêr, îsot, firingî, bexdenos, leymûn axir heftêûheftahm xistibû ser, tûj, tirş û goştekî nerm..
De îda hesab li ba we ye...!
Ez ji pîzzayê hez dikim, lê bawer bikin heta nuha min tu carî pîzzayeke wiha bi lezet nexwaribû.
Û piyalek şeraba sor jî danî ber û piştî xwarinê jî qahwe, wîskî, qrema û nizanim çi û çi tev hev kir û ew jî wek paşşîv da me.
Û ev hemû ne bes bû, me kir nekir, di ser da camêr pere jî ji mer nestend...
Yanî di dawiyê da lotoya min lêket û zikê min kêf kir...
Wek filîmên tirkan, destpêkê baş destpênekir, bîn li min çikand, lê dawî xweş qediye...
Ku hemû karên min tim wiha biqedin min kêf kir, ji viya çêtir xêra Xwedê...
Netîce, nuha bilêta min ya Kurdistanê weke tapuyeke mîrî di bêrîka min da ye, ji nuh da ez bi çar çavan li bendî dawiya nîsanê, roja firîna Kurdistanê me....
Kurdistana azad, li bende min be, ez têm ziyareta axa te ya pîroz ku bi xwîna bi hezaran şehîdî sor bûye!

25 januari 2011

Abdullah Gul wek dadgeha Diyarbekrê difikire

Serokomarê Tirkiyê Abdullah Gul, di axaftina xwe ya Meclîsa Parlementeran ya Komîsyona Ewrûpayê da li ser pirseke derbarê parastina bi kurdî ya di dadgehan da gotiye, “Dema bi tirkî nizanibin dikanin bi zimanekî din parastina xwe bikin."
De were li hember vê bersîva beradayî memre, de were meteqe?
Nana weleh bira him nizanibin û him jî bipeyivin !
Ma însanê nizanibe ewê çawa bipeyive, Gul efendî ?
Lê tiştê ecêb, di nûçeya ANF-ê da ji dêlî ku ev bersîva Gul bi xwe were rexnekirin, ev bersîv weke ”îdîayeke” ne rast hatiye şirovekirin, yanî fena ku ev îdîaya Gul ne rast be.
Di bersîva xwe da Gul tiştek înkar nekiriye.
Gul mêrik eynen biryara dadgehê dubare kiriye, negotiye tiştekî wiha tuneye, ya jî qedexekirineke wiha şaş e.
Gul jî eynî tişt parastiye, gotiye:
”Dema bi tirkî nizanibin dikanin bi zimanekî din parastina xwe bikin…”
Bala xwe bidinê çi keftar e, gotina ”kurdî” negirtiye devê xwe, gotiye ”zimanekî din…”
Na na wele kesên bi tirkî nizanin jî bigvêşin û wek tupê mahcûnê bi zor tirkî ji wan derxin…
Yaya zalim, ma ji xwe wekî din ewê çawa bibe ku?
Gava meriv bi zimanekî nizanibe ev tê wê maneyê ku meriv nikane pê bipeyive…
Ya din, ma mimkûn e ku li Tirkiyê siyasetmedarek bi tirkî nizanibe?
Bêguman kurdên we êsîr girtine hemû jî bi tirkî dizanin, we hemû jî mecbûrî mektebên tirkî kirine.
De îcar ewê çawa bi tirkî nizanibin?
Û ya din, ji xwe dema yek bi tirkî nizanibe, nizane, ne fêm dike, ne jî dikane bipeyive.
Ma qey hûnê bi zor tirkî pê bidin peyivandin?
Yanî tiştê tu û dadgeha te dibêjin qey ew jî ”îltîmaseke”?
”Heger bi tirkî nizanibe dikane bi zimanekî din xwe biparêze”, yanî ev jî bersîv û gotine?
Ma kesên abûkat, mihendiz, serokên belediyan û berpirsiyarên partiyeke siyasî ewê çawa bi tirkî nizanibin?
Bêguman hemû jî dizanin…
Mesele ne zanîn û nezanîna tirkî ye, kesên nizanin ji xwe dibê hûn dozeke wiha lê nekin, kesên bi tirkî dizanin dixwazin bi zimanê diya xwe bipeyivin. Kî bixwaze bi kîjan zimanî bipeyive dibê bikanibe bi wî zimanî bipeyive…
Ma yên doza axaftina kurdî dikin xerîb in, ji welatekî din hatine ku bi tirkî nizanibin?
Ev nêzî 90 salî ye ku we zimanê kurdî li kurdan qedexe kiriye û hûn bi darê zorê tirkî fêrî kurdan dikin û dû ra jî dibêjin ku ”heger bi tirkî nizanin bira bi zimanekî din bipeyivin…”
A zora zaliman ev e….
Lê Gul dema viya dibêje, ew dizane ku dewleta wî di zandana Diyarbekir da bi îşkencê tirkî bi sedan kesên ku bi tirkî nizanîbûn dan peyivandin.
Weke meriv bi îşkencê tirkekî mecbûrî axaftina kurdî bike...
Diyar e qesta Gul ev e, dibêje êdî em bi îşkeceyê kesî di dadgehan da mecbûrî axaftina tirkî nakin, kesên bi tirkî nizanin, bira bi tirkî niznain bira bi “zimanekî din” xwe biparêzin...
Ev gotinên Gul, fikrên wî û hukûmeta wî ya derbarê zimanê kurdî da û di eynî wextê da jî antîdemokrattiya wî nîşan dide.
Gul, bêyî ku bifikire ev bersîv daye, heger hinekî bifirkiriya ewê bizanîbûya ku zimanekî meriv nizanibe meriv nikane pê xwe biparêze jî. Ji viya normaltir tiştek tuneye.
Qebûlkirina vê rastiyê, vê mazeretê ne lutfeke, tiştekî xwezayî ye, tiştekî eksê wê pir anormal e...
Kurdekî bi tirkî nizanibe ji xwe dibê dezgeh û dadgehên we doza tirkîaxaftinê lê nekin....
Lê ji ber ku hûn zalim û sîstema we jî sîstemeke nîjadperest e, loma jî bûyerên wiha derî însaniyetê li Tirkiyê diqewimin....

24 januari 2011

Heta xerabî hebe tirk çêyiyê nakin

Rojnamevanekî tirkê bi nabê Fahrettîn Fîdan di heqê nabêncîtiya Tirkiyê ya Lubnanê da gotineke pir xweş kiriye, gotiye:
-Nabêcîtiya Ahmet Davutoglo ya Lubnanê biserneket, têkçû. Li gor min heger nabêna wan xera nekiribe jî ev yek dikane weke serkeftin were hesinabdin.
Yaho ev tirk çi baş hevûdu nas dikin, dema bixwazin rastiyê bibêjin çi xweş dibêjin.
Errrrik !
Ji ber ku ew dizane karê wan ne çêyî, xerabî ye, ne avakirin, xerakirine. Loma jî camêr rastî aniye zimên, gotiye hele dev ji lihevanînê berde, bira gelên Lubnanê bera hev neda be jî baş e.
Gotina rast rast e, tiştekî meriv lê zêde bike tuneye.
Bi rastî jî wisa ye.
Fêsadî, nerindî, gelacî, tevlihevî, pîjkirin karê wan e, tu carî çêyî, rindî û başî ji wan nayê, dibê xerabiyê bikin.
Tebîeta wan ev e, ew ne ji bo çêyê, ji bo xerabiyê hene, xerabî, fêsadî sinetê wan e, ev ji destê wan tê.
Ji roja komara Tirkiyê ava bûye û virda ye, tirk bi navê ”nabêncîtiyê”, ”alîkariyê”, ”xêrê” çûne ku miheqeq li wê derê fesadî û gelacî kirine, xelk bera hev dane, bûne sebebên gelek bûyerên bi êş û jan.
Îraq û Kurdistana başûr li ber çava ye.
Xwedêgiravî ji bo başiyê, alîkariyê, weke hêzeke mitefikê Emerîkayê, weke hêzeke nabênkar, dost û aştîxwaz çûn Îraqê û Kurdistanê.
Lê fesadiya herî mezin wan li wir dikir, milet bera hev didan, alîkariya terorîstan dikirin, çek û cebilxane didan wan, ew perwerde dikirin.
Wek hêzeke nabêncî çûn Kurdistana başûr, lê li wir asê bûn, hîn û hîn jî dernakevin.
Tirkmen kirin dijminê kurdan, erebên sûnî kirin dijminê kurdan û şîiyan. Yanî ji bo ku gelên Îraqê bi hev kevin çi xerabî ji dest wan hat kirin, bûn sebebê kuştina bi sedan însanan.
Ev ne bes bû, xwestin kurdan jî bera hevdin. Rojê carekê kurdên îslamî û hin grûbên dijî PDK-ê û YNK-ê dawetî Tirkiyê dikirin û ew li hember PDK-ê û YNK-ê gurgîn dikirin.
Heta ku emerîkiyan dît ku nabe, loma jî di sala 2003-an da emerîkî mecbûr man rabûn li Silêmaniyê ew li ser sûc da girtin, çewal xistin serê 11 zabitên wan.
Piştî wê bûyerê êdê melis bûn û li ciyê xwe rûniştin, zêde pêşda neçûn, tenê fêsadiyên devikî domandin.
Çimkî ”bivik” dîtin…
Ketina nabên Îsraîl û filistîniyan, herdu milet jî wisa bera hev dan ku kirin dijminê hevudu yên qanêqanê.
Heger berê îhtîmaleke lihevhatinê ya biçûk hebû, piştî ”nabêncîtiya” tirkan ew jî êdî ji binda mir.
Îcar ne tenê filistînî û îsraîlî bera hev dan, ew û îsraîl jî bûn dijminên hev. Çimkî Îsraîlê dît ku ew ne ”nabêncîtiyê” û ”xêrxwziyê”, fesadiyê û şerxwaziyê dikin, wan û filistîniyan bera hev didin.
Loma weke Emerîka, Îsraîlê jî ew qewitandin, gotin heyran zû ji nabêna me vekşin, hewcedariya me bi ”alîkariya” we tuneye, we malik lim e viritand.
Ketin nabêna Emerîka û Îranê, li wir jî eynî fêsadî kirin, xwestin him ji Îranê û him jî ji Emerîka bertîlê bigrin û nabêna wan jî xerabtir bikin.
Ji ber ku ew naxwazin nabêna Emerîka û Îranê baş bibe…
Îranê ev kêsperestiya wan dît û lema jî got, hewcedariay me bi nabêncîtiya we tuneye, heger pêwîst be em bi xwe dikanin bi Emerîkayê ra rûnin.
Li Balkanan ji xwe fesêdaye herî mezin wan kir, wan kosowî, bosnî û hin gelên din pîj kirin û dawiya dawî bûn sebebên gelek bûyerên nexweş.
Li Azerbeycanê, Qirgizîstanê, Turkmenîstanê, Ozbekîstanê her eynî fêsadî û gelacî kirin.
Xwestin li Azerbeycanê darbeyê bikin.
Li van welatan hukûmet û mixalefeta bera hev dan, grûbên faşît şandin van welatan, însan dan kuştin, dest bi çetecîtiyê kirin.
Loma Azeriyan, turkmenan, qazaqan ew qewitandin, gelek kesên wan girtin, li hin welatan gerandin û hildana ala tirk qedexe kirin.
Heta li hin deran milet êrîşî tirkan kirin, gelek kes birîndar bûn û ew bi zor ji welatên xwe qewirandin.
Nuha nabêna wan û van welatên Kafkasan pir ne xweş e.
Li Çînê, bi riya Sîncan û Uyguran eynî fesadiyê û nerindiyê dikin, dixwazin li wan deran jî miletan bera hev din.
Axirê herin ku, destê xwe bavêjin ji çi da, tu carî başiyê, rindiyê, aramiyê, aştiyê bi xwe ra nabin, miheqeq fêsadî û nerindiyê dikin, tevliheviyê derdixin, xelkê tînin hember hev…
Ji ber ku ji cinsê gur in, loma ew jî weke gur tim ji mij û dûmanê hez dikin, çimkî di mij û dûmanê da nêçîra wan rehettir dibe.
Dibê em kurd baş bizanibin, ne li Tirkiyê tenê, li Kafkasyayê, li herçar perçeyên Kurdistanê, lê bi taybetî jî li Îraq û îranê musebîbê bindestî û rewşa kurdan ya îro dewleta tirk e.
Heger ne tirk bûna kurd nuha li Îranê jî û li Îraqê jî bûbûn xwedî dewletên serbixwe.
Tirkan nehîşt Komara Mehabadê bijî…
Tirkan nehîşt kurd li Îran û Îraqê rizgar bibin…
Roja kurd dîroka xwe binivîsin ewê ev rastî derkeve ortê…
Li Azerbeycanê jî her wisa, dîsa tirkan nehîşt weke miletên din kurd jî bibin xwedî otonomiyeke netewî.
Yanî tiştê ez dizanim heta fêsadî û xerabî hebe, tirk xêrxwaziyê û rindiyê nakin…
Weke kurdekî tecûbeya min ev e…

23 januari 2011

Çavdêriyên arîstokratekî rûs di heq kurdan da

Malpera ANF-ê îro beşekî ji rojaneyên arîstokratekî rûs yên li ser kurdan weşandiye.
Nivîs, çavdêriyên rûsekî yên 170 sal berê di derbarê kurdên di nabêna herêma Qers û Êrîvanê da ye.
Li ser jiyana civakî û rewşa kurdan ya wê demê nivîseke hêja ye, hin aliyên kurdan yên ku meriv îro nizane bi meriv dide nasîn.
Dîtinên W.Dievitsky yên derbarê kurdan û kurdên êzidî da pir pozîtîv e, pir pesnê kurdan û jinên kurd dide.
Di sala 1884-an da W. Dievitsky di tahtîla xwe ya havînê da diçe herêma Erîvan û Qersê û li wan deran digere.
Piştî vedigere bîranînên vê gera xwe di bin navê ”Gera tahtîla di nabêna eyalate Erîvanî û wîlayeta Qersê” da diweşîne.
W.Dievitsky di rojaneyên xwe da bi hawakî pir baş qala kurdan dike, dibêje mêr in, bi xurûr in, ne şelaf in, nîşancî ne, mîvanpererwer in û jinên wan jî azad in, ruyê xwe nagrin, xwe venaşêrin.
Di heqê rêber û serokên kurdan da dibêje, "Bi taybetî jî li ba rêber û serokên wan xurûra şexsî pir berbiçav e."
Yanî tiştê îro li ba gelek rêber û serokên me kêm e...
Nivîseke pir xweş e lê hinekî dirêj e. Heger rojekê wexta min çêbibe ezê tevayiya nivîsê bikim kurdî.
Ez beşekî ji nivîsê diweşînim.
"Ez di nabêna kurdan û însanên din(ermenî, tatar û kazakan)da gelek ferq dibînim. Xetên ruyê(sûretên)kurdan pir aşîkar û net e. Bi taybetî jî li ba rêber û serokên wan xurûra şexsî pir berbiçav e.
Mîsalen wek yê tataran, ruyên bêmane û sipîçolkî(zuhumî)li ba wan tuneye, ruyên wan vekirî û xweşik e. Di tevgerên wan da şalûzî(şelefî) ya jî qebedayîtî nayê dîtin. Kurd bi piranî tiraş dibin, yanî riya xwe bernadin, tenê simêlê berdidin. Piranî çavên wan zer ya jî kesk e.
Jinên kurdan ruyên xwe nagrin ya jî venaşêrin. Weke sûs pozê xwe qul dikin moriyeke ku jê ra dibêjin mext(posimk, xizêm) û xişrên biçûk pêva dikin.
Êvarî em bi qumandarê yekîneya xwe û jina wî ra çûn konên wan.
Hema hema hemû mirovên zomê hatin pêrgî me. Destên xwe yên rast didan ser girmika xwe ya çep û em silav dikirin. Dû ra jî em ezimandin ser xaliyên raxistibûn ser çîmenan. Ji mer ra pez şerjê kirin û xwarin çêkirin. Dû ra pîrek hatin bi jinan qumandar ra hev û du nas kirin û pê ra sohbet kirin. Di nava wan da yeka 17 salî hewqas bedew û bi hêlûmêl bû însan nikanîbû pê ra nepeyiviya. Lê wê ji vê yekê fedî dikir. Lê belê bi giştî jin li hember me pir rehet û rûbiken bûn. Û eynî rehetî bi şiklekî ku meriv matmayî bihêle li ba hemûyan hebû.
Di her konekî da hema tu bigrî çend nifş/cîl dijiyan. Di her konekî da çend sîleh hebûn.
Kurd talankarên ku sîlehê pir baş bikartînin loma, jî li vir dimînin…"

22 januari 2011

Dibê serpêhatiya Kamîl Atak ji bo gelek kurdan bibûya îbret !

Îro di malpera Nefelê da li ser serokqorîciyê herêma Cizîrê Kamîl Atak xebereke pir girîng heye...
Rewşa Kamîl Atak ji bo hemû kurdên ku bi zanîn ya jî bi nezanî bi dewletê ra hevkariyê dikin nimûneyeke îbretgirtinê ye.
Kamîl Atak, lawê xwe, fermandarê alaya Qeyseriyê albay Cemal Temîzoz û çend kesên din bi sûcê kuştina 52 kesan li Diyarbekrê tên mahkime kirin.
Kamîl Atak di mahkimeyê da bi poşmaniyeke mezin qala serpêhatiya qorîcîtiya malbata xwe û tiştên ku dewletê aniye serê wan kiriye, gotiye dewletê ew weke "maşe" bikar anîn, wan 25 salan diminatiya gelê xwe kir û ewê careke din hew kanibe derkeve nava kurdan.
Kamîl Atak di parastina xwe da gotiye:
-Em wek maşikê dihatin bikaranîn. Di operasyonan de korucu 500 metreyan li pêşiya komandoyan dimeşiyan. Digotin dema mir jî bila korucu be û pê li mayinê kirin jî bila korucu be. Ez ji vir derkevim êdî nikarim cereke din têkevim nav kurdan. Rûyê min ranake(nagre). Ez êdî nikarim li Cizîrê bijîm. Ji bavê min 200 kes man. Heta 200 salî ezê ji vê belayê xelas nabim. Piştî em bûn korucu em di nêvbera xelîl û celîl de man. Serokê PKK-ê Abdullah Ocalan ji me re got hon bibin korucu ez dê we bikujim. Dewletê jî bi zorê xwest em bibin korucu. Got Abdullah Beg hon kuştin jî bila we bikuje.
Kamil Atak, di parastina xwe da xwestiye dewlet şer rawestîne, sîstema korîcîtiyê rake û aştiyê pêk bîne û dû ra jî ev çend gotinên pir girîng kirine:
-Kesên li cem dewletê cih digirin dibin sûcdar. Kesên diçin çiyê dibin terorîst. Kesên siyasetê dikin dibin KCK-yî. Ev çawa edalet e?
Ji bo ku Kamîl Atak vê siyaseta dewletê fêm bike 25 sal jê ra lazim bûye, piştî 25 salan fêm kir kiriye ku ji bo dewletê esas hemû kurd "terorîst" in, dibê ji ortê werin rakirin, dibê weke kurd tu mafekeî wan tunebe.
Lê dewlet biaqil e, vê yekê bi carekê da ji hemû kurdan ra nabêje, bi dor, gava dem û saeta wê tê dibêje...
Çimkî kesê bi gelê xwe ra xerabiyê bike, çima ewê rojekê bi dewletê ra neke...
Gotinên Kamîl Atak, ”dewletê em weke maşikê bikar anîn” serpêhatî û trajediyeke kurdan ya pir mezin e.
Lê çi heyf û mixabin ku ev serpêhatî tu carî jî ji bo hevkar û hevalbendên dewletê nabe derz û îbret!
Esas ev serpêhatiya Kamîl Atak dibê ji bo hemû kurdên ku bi dewletê ra û bi dezgehên tirk ra kar kar dikin bibe numûne û derzeke cidî.
Tiştek pir vekirîye, dewleta tirk bêyî alîkarî û hevalbendiya kurdan, bi hêza xwe ya leşkerî tenê nikane Kurdistanê di bin îşxala xwe da bigre.
Dewlet, ji bo ku bikanibe îşxala xwe ya li Kurdistanê bidomîne, dibê di warê leşkerî, îstîxbaratî û siyasî da ji kurdan piştgiriya kurdan bigre.
Û ji xwe heta nuha jî dewletê bi saya vê hevkarî û hevalbendiya kurdan li Kurdistanê hebûna xwe domandiye.
Pişştî ku hêza dewletê ya leşkerî têr nekir, sîstema qorîcîtiyê/cerdevaniyê derxistin, bi alîkariya qorîciyan hebûna xwe ya li Kurdistanê 30-40 salî dirêj kirin.
Lê qorîcîtîyê jî rola xwe lîst, êdî ew jî diqede.
Weke Kamîl Atak jî gotiye, dewletê 25 salan bi hezaran kurd ji xwe ra weke ”maşe” bikar anî.
Nuha êdî hewcedariya dewletê bi vê ”maşeyê” nemaye, loma jî vê ”maşeyê” davêje û ji xwe ra li hin ”maşe”, çare û riyên nuh dingere.
Çimkî dem û şert hatin guhertin.
Loma jî dibê dewlet xwe întîbaqî şert û dema nuh bike. Ji bo berdewamiya îşxala xwe ya li Kurdistanê û xelasnebûna kurdan dibê ji xwe ra hin ”maşe” û çareyên nuh bibîne…
Kemîl Atak 25 sal berê dema bû qorîcî û hevalbendê dewletê qet texmîn nedikir ku rojekê ewê têkeve vî halî.
Lê tu dûzan, tu zulm û zalimî ne ebedîye, rojek tê dawî li zulmê tê û îcar dema hesabdanê dest pê dike...
Nuha li Kurdistanê hemû dem û dezgehên dewletê; dadgeh, pûlis, artêş, qorîcî, sîstema perwerdeyê, çapemenî yanî hemû dem û dezgehên ku li Kurdistanê dewletê temsîl dikin deşîfre bûne, hêz û otorîteya xwe wenda kirine û ji çavê gel da ketine; piraniya gel êdî bi çavê nûnerên neyar li van dezgehan dinêre, bi çavê ”em û ew”.
Lê li Kurdistanê tenê rêxistineke dewletê, ew jî bi alîkariya kurdan, hîn zînde, bi hêz û xurt e.
Ew jî partiyên siyasî ne, AKP, CHP, MHP û hemû partiyên tirk yên din.
Ne artêş û ne jî pûlis bi qasî partiyên siyasî temenê dewleta tirk li Kurdistanê dirêj nake.
Kurd bi çavekî xerab li pûlis û artêşê dinêrin, lê di nava van partiya da kar dikin, bi endametî, nûnerî û berpirsiyariyên van partiyan (bêguman nêta hemûyan ne xerab e, lê ya girîng ne nêt e, netîceye)dibin sebebê bindestmana gelên xwe.
Heger kesên li Kurdistanê nûnertiya van partiyan dikin dev jê berdin û dengên xwe nedin wan mesele diqede, kurd xelas dibin.
Wê demê dewlet li Kurdistanê tenê bi hêza xwe ya leşkerî dimîne û bi hêza leşkerî tenê jî demek dirêj nikane kurdan bindest bihêle.
Ji bo bindestmana kurdan dibê li Kurdistanê hêza dewletê ya sivîl, ya gelerî hebe.
Û ew hêz jî partiyên siyasî ne.
Artêş, qoricî, pûlis, unîversîte, mekteb, sîstema diyanetê, dadgeh û hemû dezgehên dewletê yên din bi çi armancê û bi çi rolê li Kurdistanê bin, partiyên siyasî yên tirk jî bi eynî armancê û wezîfeyê li Kurdistanê ne; dibê Kurdistan çênebe, kurda azad nebin…
Ji bo ku Kamîl Atak bibêje, bi hevalbendiya dewletê wî şaşiyeke mezin kir û dewletê ew wek ”maşeyekê bikar anî” 25 sal hewce bû, piştî 25 salan ev do li Diyarbekrê di mahkemeyê da ev rastî îtîraf kir.
Belkî ne 25 sal, hîn jî zûtir, nûner û berpirsiyarên van partiyên tirkan yên li Kurdistanê jî rojekê ewê eynî rastiyê îtîraf bikin, ewê bibêjin, bi endametî, berpirsiyarî û nûnertiya partiyên tirk me şaşîtî kir, bi van kirinên xwe me zirarke pir mezin da gelê xwe…
Loma jî dil dixwest ku serpêhatî û trajediya Kamîl Atak ji bo siyasetmedarên kurd yên di nava partiyên tirk da dixebitin bibûya derzeke mezin û zengilê şiyarbûnê.
Lê ez bawer nakim ku bibe, diyar e ji bo hatina wê rojê jî hîn çend sal lazim in….
Li Kurdistanê di destê dewletê da ev wasite maye, bi taybetî jî AKP, dibê ev dezgeh jî weke sîstema korîcîtiyê îflas bike…
Û ewê bike jî…

20 januari 2011

Taşaronê dewleta tirk navê xwe li PKK-ê dike

Erdogan îro dîsa weke her tim zirzopiyeke mezin kiriye, PKK bi ”terorîstiyê û taşaroniyê” îtham kiriye û gotiye, ”berî hilbijartinên giştî rêxistina terorê ji bo ku li hundur tevliheviyê derxe rola taşeroniyê girtiye ser xwe…”
Mubarek bûye serokwezîr lê hîn jî wek "pêxwasekî Kasimpaşayê" dipeyive. Yanî kurmê şîrî heta pîrî, dema cewher xerab be meqam meriv nake însan.
Nuha yê ji PKK-ê ra dibêje ”taşaron” ew bi xwe ne ”taşaronekî” ji sinifa sêyem bûya minê bigota de tişt nabe, bi derewekê PKK û BDP nabin ”Taşaron.”
Lê halbûkî esas yê ”taşaronê dewleta tirk ew e, ew wek mahcirekî ji Kafkasyayê li Kurdistanê ji tirkan ra ”taşeroniyê” dike.
Dewletê li Kurdistanê di qada ”dîn û Îslamiyetê” da rola ”taşaroniyê” daye Erdogan. Îcaar ji ber ku ev çand sal in ew karê xwe baş dimeşîne, loma jî dewlet roj bi roj karê wî dirêj dike û karên hîn mezintir didide wî.
Dewletê ew ji siyasetmedarekî basît, ji serokê belediya bajarekî hilda kir serokwezîr û tam ev 9 sal in li Kurdistanê li hember kurdan wek ”taşaron” dixebitîne...
PKK, BDP û kurd ne ji bo kesî, ji bo gelê xwe û welatê xwe têkoşînê didin, dixwazin miletê xwe azad û welatê xwe rizgar bikin...
Lê Erdogan wek gurciyekî, wek mahcirekî ji Kafkasyayê ji bo kê têkoşînê dide?
Ew ne ji bo xwe, ne ji bo gelê gurcî, li ser navê tirkan ketiye pêxîla miletê kurd yê mezlûm û dixwaze wan heta û heta bindest bihêle, bike tirk.
Li gel ku Erdogan gurcî ye û jina wî ereb e, lê dîsa jî ew vê ”taşaroniyê” ji dewleta tirk ra dike....
Û di di ser da jî rêxistinên kurdan ra dibêje ”taşaron”!
Yanî camêr navê xwe li kurdan dike...
Dibê ez gotina ”taşaron” bi kurtî ronî bikim.
Çimkî Erdogan vê gotinê li hember kurdan pir bi kar tîne.
Maneya taşaron, karmendê duyem e, yanî destê duyem e. Di emrê karmendê yekem yê esasî da hin karan dike.
Yanî ne xwediyê kar yê esasî ye, hinekên din ew kar daye wî...
Rewşa Erdogan jî wisa ye, ew ne tirk e, ne xwediyê dewletê ye, ji tirkan ra ”taşaroniyê” dike. Dewlet li Kurdistanê Erdogan û zilamên wî weke ”taşaron” dide xebitandin.
Erdogan li Kurdistanê ”taşeronê ” dîn û Îslamiyetê” ye, dewletê di vî warî da wezîfe daye wî, partiya wî û hin ”taşaronên” din.
Ji bo dewletê pir ne girîng e ”taşaron” layiqî wê kursiyê û wî karî ye ya na, ya girîng ew e ku li Kurdistanê karekî li gor dilê dewletê dike; kurdan, hinekan bi meqam, hinekan bo bertîlê û hinekan jî bi navê dîn û Îslamiyetê baş dixapîne.
Loma jî roj bi roj mezin dikin, hin karên nuh didinê...
Û ev ”taşeron” radibe ji PKK-ê û BDP-ê ra, ji kurdên ku ji bo azadiya gel û welatê xwe şer dikin ra dibêje ”taşaron”…
De were ji derdê vî boşboxazî û vî “taşaronî” memre û were meteqe?

Aqûbet li serê Tirkiyê be

Li gor çapemeniya kurd dinivîse, ji meha sibatê û bi şûnda di meclîsa Îraqê da parlamenterên kurd êdî ewê bi kurdî bipeyivin.
Herwisa di civîna wezîran da jî wek ya parlamentoyê, wezîrên kurd ewê bi kurdî bipeyivn û bi kurdî minaqeşeyê bikin.
Ji ber ku li gorî qanûna esasî ya Îraqê, kurdî û erebî li Îraqê du zimanên resmî ne, loma jî herdu ziman jî ewê di meclîsê da werin axaftin…
Ji ber ku hemû parlamenter û wezîrên kurd bi erebî zanîbûn loma jî heta nuha bi erebî dipeyivîn, lê ji ber ku axaftina kurdî mafekî wan yê qanûnî ye, loma jî ewê ji nuha û pê va vî mafê xwe yê qanûnî li her derê bikarbînin.
Û rast e jî, dibê li her derê bikar bînin….
Ji xwe di pêşerojîê da ewê li dibistanên ereban da jî kurdî were fêrkirin.
Berpirsiyarê Ragihandina Parlamentoya Iraqê Mihemed Ebubekir gotiye, ji bo ku parlamenterên kurd di parlamentoya Iraqê da bikanibin bi kurdî gotûbêjê bikin hemû amadekariyên pêwîst hatine kirin.
Lê li Tirkiyê hîn mahkime nahêlin girtiyên kurd bi kurdî xwe biparêzin, ji bo kurdî dibêjin "zimanekî nayê nasîn."
Û hûn ji tirkan bipirsin, ewê henekên xwe bi Îraqê bikin û bibêjin demokrasiya wan ji ya Îraqê pir pêşdatir e.
Dema meriv bala xwe dide maf û azadiyên hindikayiyan(eqaliyetan, mînorîtetan)meriv dibîne ku Îraq ji Tirkiye ferseh ferseh pêşdatir e.
Carê li gor qanûna esasî ya Îraqê, her kes ne ereb e,bêyî ereban milet, dîn û zimanên din jî hene.
Li Îraqê alayên miletên din ne qedexe ne, kurd li kêlek ala Îraqê ala xwe jî hil didin. Û ereb ji vê yekê aciz nabin.
Meclîsa kurdan heye, ereb xwe aciz nakin.
Hêza pûlis û pêşmergeyên kurdan hene, ereb nabêjin em qebûl nakin, ya jî ev yek ewê Îraqê perçe bike.
Pasaporta Îraqê bi kurdî û erebî ye.
Zarokên kurdan ji sinifa destpêkê heta bi zanîngehê yanî hemû perwerdeya xwe bi kurdî dibînin. Nimûne gelekek in, lê ne hewce ye meriv zêde dirêj bike...
Hertişt li ber çava ye lê dîsa jî meriv nikane bi ser zalim û zorbayan xe…
Yanî li gel ku li Tirkiyê mefekî kurdan yê herî biçûk jî tuneye, tirk dîsa jî quretiyê dikin, pişika xwe dinepixînin, dibêjin em welatekî pir demokratîk in, di warê demokrasiyê da tu kêmasiyeke me ya cidî tuneye, loma jî dibê em nuha endamên Yekîtiya Ewrûpayê bûna û gelek îdîayên din...
Fort û derew belaş in, loma jî çi tê devê wan dibêjin...
Heger her derewek bi quruşekî bûya nuha ji zûda Tirkiyê ji ber derewên siyasetmedarên xwe top avêtibû…

19 januari 2011

Ez îro pir dilşa bûm

Îro bûyereke biçûk ez gelkî kêfxweş kirim. Ji zûda bû ez wiha dilşa û kêfxweş nebûbûm.
Ji bo ku meriv kêfxweş bibe ne şert e ku tiştekî mezin biqewime. Carnan meriv bi gotineke xweş, bi dîtina hevalekî, bi girtina nemeyekê(esas name mame êdî nemane, êdî meriv e-meylan digre. Wiha here însanê nivîsandina bi qelemê ji bîr bikin), bi bihîstina xebereke xweş jî pir kêfxweş dibe.
Lê sebebê kêfxwşiya min ji van nimûneyên jorîn ne yek bû jî, bûyereke biçûk û tesadufeke pir xweş bû.
Ez ji we ra bi kurtî qal bikim.
Piştî kar ez bi trênê çûm taxa Tumba ya Stockholmê. Min bala xwe dayê çend deqîqe hîn ji otobozê ra heye, loma jî min ji xwe ra got, ezê herim dikanê hinek tiftar ji malê ra bikim û bi otoboza din herim.
Ez çûm centrûmê, ketim dikana(marketa)Lidl.
Min tiştmiştên ji min ra lazim bûn xistin selikê û çûm ber kasê. Jineke reşik li dora 30-35 salî û lawê yê 7-8 salî li pêş min bûn. Min bala xwe nedayê çi kirîbûn.
Ez bi tiştên xwe da ketim, min tiştên xwe danî ser nandê û ji bo ku keçika li kasê li ciyê buhayê tiştan negere, min aliyê fiyet(buha) li ser bi alî kasê da kir û mam li bendî ya pêşiya xwe.
Keçika kasê tiştên ya pêşiya min li makînê xist, lawê wê çû aliyê din tişt xistin kîsikê naylon û jinekê jî karta pera ji cuzdanê xwe derxist û xist makîneya peredanê.
Di vê nêbênê da tiştê min û ya li pişt min tev hev bû, min darikê îşaretê xist nabêna tiştên xwe û wê.
Min dît pistepista ya kasê û jinika reşik e, bi îngilîzî û swêdî tiştekî ji hev ra dibêjin lê min fêm nekir.
Lê ya reşik pir hustuxwar xuya dikir, pir hêdî bersîv dida.
Dû ra keçika kasê bi swêdî jê ra got, di hesabê te da pere tuneye, karta xwe derxe, tu nikanî bi kartê bidî, dibê tu pera bidî.
Cuzdanê wê di dest da bû, lê nêrî, husuyl xwe xwar kir û bi îşaret got tuneye…
Ya kasê got, wê demê tiştan paş da bibe…
Lawê wê tişt xistibûn kîsikê naylon, ji lêwik ra got, torbe virda ke, torbe ji lêwik stend û xwest bibe paşda deyne.
Min ji keçika kasê ra got, bise, bira paşda nebe, ez didim…
Keçikê bi nêrînke matmayî got.
-Tu yê bidî?
Min got:
-Erê ez didim, ne probleme...
Xanima reşik jî feqîrê kîsikê wê di destan da matmayî ma, nizanîbû çi bibêje...
Min got ne problem e, kerem bike...
Bi awirekî şermok û mahcûb got gelek sipas, bi zimanekî efrîkî ez rê lawê xwe dam û tiştek jê ra got, fena ku bibêje “ev camêr dide…”
Min wisa fêm kir ku lawikê 7-8 salî dizanîbû perê diya wî tuneye...
Piştî ku jinik çû, keçika kasê got, te qenciyeke baş kir.
Ya li pişt min hinekî matmayî ma, mizicî lê tiştek negot.
Min nepirsîbû çi kiriye û çuqas pere ye.
Min bi kartê pere da. Keçikê meqbûz da min, min meqbûz girt û hinekî wê da çûm, ji bo bizanibim hela ka çi kirîbûn, min li meqbûzê nêrî.
Gava min tiştên kirûbûn û meblax dît ez pir xemgîn bûm. Çimkî tiştên kirîbûn 3 heb şorbeşîr û 2 pakêt şîr bû; buhayê wan jî 37.60 kr. swêdî bû, yanî bi 4 euro bû.
Lê li alî din ez pir û pir kêfxweş bûm ku tesadufê îro ez rastî wê dayikê anîm û pereyekî hewqas hindik(4 euro)bû wesîleya tiştekî hewqasî baş.
Ez pir dilşa bûm ku ew û lawê xwe destvala venegeriyan malê…
Min ji xanimê û zarokan ra got, îşev ez pir kêfxweş im…
Meraq kirin, gotin mesele çi ye?
Min mesele ji wan ra jî qal kir û got, bifikirin, diyakek nikane ji zarokên xwe ra du lîtir şîr bikire, zarokekî 7 salî ji ber ku perê daya wî tuneye mecbûr dibe du pakêt şîrê destê xwe paşda deyne...
Ma ji viya zortir û girantir çi heye?
Geleo dema min pere da, wê diyê li hember lawê xwe çi his kir, çi fikirî?
Xwezî li cîhanê tu kes, tu carî neketa vî halî…
Ev dinya wiha ye, haya zikê têr, ji zikê birçî tuneye…
Feqîrî ji mirinê zortir e…

18 januari 2011

Bîrîkirina xortaniyê

Weleh îşev xortaniya min hata bîra min. Do û pêr min di facebookê da çend sûret weşandin. Bi vê minasebetê ez rastî hin sûretên xwe yê xorataniyê hatim.
Dilê min bi min şewitî...
Çendakî berê hevalekî piştî ku hin rismên min yên 20-30 sal berê dîtibû ji min ra got, "Yaw Zinar, tu berê çuqasî çeleng(lewend, bedew)bûyî !
Min got roj baş hevalo!
Xoratanî wiha ye, meriv zêdayî û kêmasiya însanan nabîne...
Dema meriv xort e meriv bi qîmeta xortaniyê nizane, salên xortaniyê dû ra bi meriv xweş dibe, meriv bi hesreteke mezin li wan rojên borî digere...
Lê nebixêrên salên kalîtiyê ne destpêkê û ne jî taliyê, tu carî bi meriv xweş nabin, hemû bi êş kede in...
Camêrekî gotiye, “Xortanî, di jiyanê da carê tê serê meriv.”
Loma jî temiya min li we xortan, qîmeta xortaniyê bizanin.
Xortanî heyecan e, cesaret e, fedakarî ye, comerdî ye, maceraye evîn e û ji hemûyan jî girîngtir buhara jiyanê ye
Kalîtî aramî ye, tirsonekî ye, çikûsî ye, bêbizavî ye, koxîtî(bêdiranî) û êşa piştê ye û ji hemûyan jî girîngtir payiza jiyanê ye…
Li ser nivîsa min ya do xortekî bi wefa(Şevreşk Çeto) ev şiroveya jêrîn kiriye:
”Destê we sax be apê hêja.
Her çiqas teknolojî bi pêş dikeve, zimanê Kurdî jî bi pêş dikeve.
Bi xêra teknolojiyê, vê şevê min jî dîsa nivîsa we xwend û pê kêfxweş bûm.
Dest û tiliyên we sax bin ezbenî....
Silav û rêz apê Zinar....”
Min jî ev bersîva dayê:
”Xortê hêja gelek sipas ji bo şiroveya te ya hêja.
Rast e, xêra teknîkê îcar digihîje me kurdan jî. Li ser vê meselê min berê jî çend caran nivîsî.
Bi dîtina min di dîrokê da ev cara pêşî ye ku feydeya îcad û teknîka nuh digihîje me kurdan jî, bi xêra vê teknîkê kurd him xwe digihînin hev û him jî kurdî fêr dibin.
Bi xêra înternetê kurd sînorên dijmin danîne didirînin û gav û saetê xwe digihînin hev.
Ma ne xêra vê teknîkê bûya min û te yê çawa hev û du nas bikira?
Berê sînorê me gund û bajarê me, di wê çarçeweyê da me hev û du nas dikir.
Lê nuha êdî herçar perçeyên Kurdistanê bûye gund û bajarê me.
Ji her çar perçeyên Kurdistanê nuha bi hezaran kurd min nas dikin, ez wan nas dikim.
Ev yek yekîtiya kurdan xurt dike û feydeyeke mezin digihîne tevgera kurd ya netewî...”

Li Îranê
piştî Şoreşa Îslamî ji malbatekê pirsîne, gotine:
-Şoreşê tesîreke çawa li jiyana we kir?
Malbatê gotiye:
-Weleh berê me li der ve vedixwwar û li malê îbadet dikir, nuha em li malê vedixwin li der ve îbadetê dikin.

17 januari 2011

Cîhan bi qasî kefa destê min biçûk bûye

Yaho ev dinya çi biçûk bûye, eynî bûye wek kefa destê meriv…
Meriv di mala xwe da ji xwe ra "derewekê", henekekê bike ya jî li ser tiştekî, bûyerekê du rêzan binivîsîne, di nava çend deqîqeyan da dinya pê dihese…
Tiştekî dûrî aqila ye lê rast e...
Do êvarî min li ser kovara PÊNGAV-ê nivîseke nivîsî, xwendevanên wê derdixin pîroz kir…
Piştî nîv saetê berpirsiyarên kovarê li Stenbolê pê hesiyan û ji min ra meyl şandin, ji ber ku min ew nivîs nivîsî ye sipasiya xwe anîn zimên. Mala wan ava.
Ji berpirsiyaran yekî wiha nivîsîye:
”Merheba mamoste, gelek spas ji bo nameya te..
Ez Bargiran Baran.. wê çaxê ez ditirsiyam û min ev nav li xwe kiribû.. belkî were bîra te.. te li ser du nivîsên min nivîsî bû.. yek ji wan ''nameya xortekî pir jîr bû''.. sax bî, spas.. Bi xêr û saya ew pesnên te, ez çêtir bûm... koma me ya Pêngavê pênç şeş kes in. Wê hevalên din jî sipasiyekê ji te re binivîsin ez bawer im.. spas.”
Hûn dibînin, dinya çi biçûk bûye…Stockholm li ku Stenbol li ku?
Û him jî şev nîvê şevê…
Di nava çend deqîqeyan da kesên ku min li ser wan nivîsîbû, nivîsa min xwendin û tavilê bersîva xwe gîhandin min.
Heger 20- 30 sal berê bûya, heger yekî ji vir ji wan ra negota tu carî haya wan ewê ji nivîsa min çênebûya.
Û heger bigota jî ewê çawa kovara min tê da nivîsîbû bidestxistana?
Ew jî gelşeke mezin bû.
Em bibêjin yekî telefonî wan kir, got Zinarê Xamo li ser kovara we tiştek nivîsî ye, lê ji bo xwendinê dibê kovar bigihîşta wan.
Yanî dixwzim bibêjim ku pêşketinên di nava hezar salan da bûn, ne bi qasî yên di van 50-60 salên dawî da û bi taybetî jî yên van 20 salên dawî da bûne mezin in.
Telefona destan hewetinê.
Berê baş tê bîra min heta dawiya salên 1970-ê jî li Wêranşarê ji bo ku meriv telefonî derekê bikira, meriv berê telefonî sentrala postexanê dikir û wan ew numre ji meriv ra girê didan.
Nuha ez li Stockholmê 100 mîtro di binê erdê da di trênê da telefonî gundekî Wêranşarê dikim û bi şexsê ku ez dixwazim pê ra bipeyivim dipeyivim, dengê min di ser hewqas bajar û gund ra dihere dikeve guhê wî û yê jî tê dikeve guhê min...
Ma ev ne tiştekî muhteşem e?
Dû ra ji berpirsiyarekî din yê kovarê ji birêz Kenanê Nado jî meylek ji min ra hat. Wî jî wiha nivîsî ye:
”Ji bo vê xweşbînî û xêrxweziya we em gelek kêfxweş bûn. Em spasdar in ji bo van gotinên we yên ji dil û can. Belê me bi 3- 4 kesan destpê kir. Lê her diçe em zêde dibin, kovar jî geş dibe. Xwedê hez ke bi qeweta moraldayînên we nivîskarên qedirbilind û dildarî û fedekariya hevalên me yên xwendekar dê ev xebat bidome. Înşellah Pêngav dê bibe xizmetkarê zimanê me yê şirîn, Kurdî.
Silav û rêz..."
Min di bersîva xwe ya kin da got, ”ez wezîfeya xwe dikim, dema ez nekim ez neheq im. Gava kurdekî ji bo gelê xwe karekî baş kir dibê meriv teqdîr bike, qedir û qîmetê bide ked û xebata wî. Serkeftina we ya ya miletê kurd e, kî ji bo azadî û serxwebûna miletê kurd kevirekî bide ser kevirekî li ber dilê min pir ezîz e...”
Baş tê bîra min piştî darbeya 12 Îlonê me edres nedidît ku belavokekê ya jî kovarekê bişînin welêt.
Edresên hevalan, nas û dostan nedibû û dereke din jî tunebû ku me weşanên xwe bişandayê.
Min ji postexaneya Stokckholmê kataloga Diyarbekrê dizî(dibê di nivîsekê da ez carê qala wê diziya xwe bikim)û me ji wê katalogê hin edres tespît kirin û belavok û Armanc şandin ser wan edresan.
Axaftina bi telefonan tahlûke bû, û bi hawakî din jî danûstendin ne mimkûn bû.
Ya dibê yek ji welêt bihata me biçûya lê guhdarî bikira, ya jî dema nas û dostek diçû me temî lê dikir.
Yanî komînîkasiyona 30 sal berê, li gor îro nêzî sifirê bû, ji bo ku meriv nivîsek, xeberek bigîhanda Diyarbekrê carnan dikanîbû bi mehan wext bigirta.
Me çi li derva dinivîsand, çi digot, haya însanên welêt jê çê nedibû.
Ne haya wan ji me hemû, ne jî ya me ji wan.
Mektûbek anxax di duhefteyan da digihîşt Diyarbekrê.
Û ew jî bigîhîştayê baş bû.
Lê nuha ne wisa ye, ez li Stockholmê li mala xwe rûniştîme û dilê min çi bixwaze dinivîsînim.
Di nava çend deqîqeyan da nivîsa min li her çar perçeyên Kurdistanê û li her dera cîhanê belav dibe û dikane ji alî bi milyonan însan ve were xwendin.
Û tu hêz jî nikane rê li ber vê teknîkê bigre.
Min û diya xwe piştî 7-8 salan, min û birayên xwe na piştî 15-20 salan sûretên hev û du dît.
Ji bo ku meriv hevûdu bidîta ya dibê ez biçûyama ba wan ya jî ji ew bihatana ba min.
Lê nuha ne wiha ye, nuha kînga dilê min bixwaze ez MSN-a xwe vedikim û malbata xwe ra, bi merivên xwe yên li gundekî Wêranşarê ra him dipeyivim û him jî em hevûdu dibînin.
Kêf kêfa xanima min e, kînga dilê wê bixwaze, berê telefonên dikir, lê nuha li mala xweha wê kompîtor heye, loma jî êdî telefon nake, di înternetê da bi hev ra dipeyivin.
Yek li Stockholmê ya din jî li gundê Malwêrîn hevûdu dibînin û bi hev ra dipeyivn.
Û him jî bi saetan...
Ji viya çêtir xêra Xwedê ye...
Ji ber ku ez merivekî gundî me, ji teknîkê qet fêm nakim, loma jî ev îcadên wiha mezin heyecanê didin min.
Berê yekî ji yekî ra digot, lawo, min ji her tiştî fêm kir, lê min fêm nekir bê vê dendika zeytûnê çawa jê derdixin, bêyî ku zeytûn biqelişe?
Yê din jî digot:
-Kuro ew dîsa piçekekî berbî aqila tê, lê ez fêm nakim bê çawa nokê dixin nava wî şekirî, bêyî ku şekir qul bikin kurrooo...
Yanî dema ez li hember telefonê, telewîzyonê û Mesengerê matmayî bibînim pir ecêb nebînin, bi min nekenin, xelk berê li hember zeytûnên bêdendik û şekirê nokan matmayî dima...

16 januari 2011

Silaveke ji dil li berpirsiyarên kovara PÊNGAV-ê

Merheba gelî bepirsiyarên kovara Pêngavê, xortên kurd yên kurdperwer, bîrbir û xwedî şiûrekî netewî!
Min nuha di malpera ANF-ê da li ser kovara we Pêngavê xeberek pir xweş xwend, ez fêr bûm ku hûn çend xwendavanên li zanîngeha Stenbolê kovareke edebî û ilmî ya bi navê PÊNGAV derdixin.
Kovara we hemû bi kurdî ye.
Zimanê kovarê pir girîng e, loma jî ez pir kêfxweş bûm.
Ez we ji dil û can pîroz dikim.
Ji bo ku we çend xwendevanên zannîngehê bîra xebeteke wiha girîng û pêwîst biriye ez gelkî dilşa bûm, min gelkî dixwest ku anuha Pêngav di destê min da bûya, min ew bi meraq û bi evîneke mezin bixwenda û çend gotin li ser binivîsanda.
Lê mixabin ev yek ne mimkûn e; çimkî ez li Stockholmê û Pêngav jî li Stenbolê di çenteyên çend xortên kurd daye...
Ne destê we digihîje min û ne jî yê min digihîje we...
Lê dibê hûn bizanibin ku dilê min bi we ra ye...
Ji ber ku we çend xwendevanên kurd bîra karekî wiha biriye û we wêrîbûye bi zimanê ku neyar înkar dike, nahêle em pê bipeyivn, pê zarokên xwe perwerde bikin, kovareke xurrî bi kurdî derxistiye, ez we çuqasî sipasdarê we bim û we pîroz bikim jî hindik e.
Li gor ANF dinivîse, li gel ku li Stenbolê bi hezaran xwendevanên kurd hene kesên pênGAVê derdixin tenê 3-4 kes in û hûn bi xerciyê bîrîka xwe yê telebetiyê vê kovarê derdixin.
Û him jî ev ne hejmara yekê ye, we hejmara sêyem jî derxistiye...
Ez çi bibêjim, bira hemû dewlemendên kurd yên li Stenbolê ji xwe fedî bikin, bira perê wan û dewlemendiya wan têkeve binê erdê…
Fîlozof Bacon (1561-1626)gotiye ”pere xizmetkarekî baş, efendieyekî xerab e.”
Mixabin dewlemendên kurd ji dêlî ku pera ji xwe ra bikin ”xizmetkarekî baş”, tim kirine ”efendiyekî xerab”, ew bûne xizmetkarê peran.
Perê wan, dewlemendiya wan, tu feyde negîhandiye gelê wan ê bindest, perê wan bûye bela serê wan…
Gelî xortan, wek min li jor jî got, gava we avêtiye, gaveke pir hêja û girîng e, lê dibê hûn zû newestin, xebata xwe bidomînin, der û dora xwe fireh bikin, nivîskarên nuh bibînin, cesaretê bidin wan…
Bêguman gava pêşî gelkî girîng e, we tirsa pêşî ji ser xwe avêtiye…
Nuha dora pêşdabirin û xurtkirina pênGAVê ye, ji bo her jimarê dibê hin hedefên xwe hebin, çavên xwe tim li xwendevan û nivîskarên nuh bigerînin.
Piştî her hejmarê miheqeq dibê xwendevan û nivîskarên we zêde bibin, dibê hûn vê yekê ji xwe ra bikin armanc.
Ji Stockholmê, ji nava berfê ez silaveke germ û ji dil ji we ra dişînim û ji we ra serkeftinê dixwazim…

15 januari 2011

Îro bûm kebaniya malê

Gelî xwendevanan weleh ez îro bi emrê xanimê bûm kebanî û min pel pêça…
Ez henek menekan nakim, rastiyê dibêjim…
Di xwarin çêkirinê da ez ne xerab im.
Hûn ji diya min bipirsin, ewê min bi asîmanan xe, ewê bibêje kes nikane wek lawê min xwarinê xweş çêke.
Lê hûn ji xanima min bipirsin, ewê bibêje, carnan ji min ra pîvazan hûr dike, alîkariya min dike…
Yanî wek her tiştî, hostetiya min jî nîsbî ye…
Neyse, vê sibê, ji ber ku do ez pir dereng hatim mal, ez dereng ji xew ra bûm, min xurînî hazir kir û dû ra jî ban xanimê kir, min got kerem bike, xurînî hazir e.
Rojên tahtîlan ez xurîniyê hazir dikim, kêfa min jê rat ê…
Got karê min heye, nehat.
Min dît serî li xwe digerîne, nanayê…
Min tenê xurîniya xwe kir.
Virda, wê da saet bû yek. Min bîstekê bala xwe da kanalên kurdî û çend hebên tirkî û dû ra çûm ber kompîtora xwe…
Xanimê jî li hember min pel dipêça, kodikên(bacanên hişkkirî) me îsal bi xwe ra ji Kurdistanê anîbûn dadigirt…
Saet ji duduyan dibuhurî.
Min him li muzîka kurdî guhdarî dikir û him jî ji pacê li berfa hewşê temaşe dikir…
Kilama ku kêfa min jê ra dihat, min tavilê di facebookê da belav dikir û bi vî rengî dost û hevalan jî xêra min ji xwe ra li muzîka kurdî guhdarî dikirin.
Kêf kêfa min bû, ez difirirîm gelo îro ezê qala çi bikim, li ser çi binivîsînim?
Hîn ez wisa difikirîm, min hewdît xanimê got_
-Ji kerema xwe ra rabe here destên xwe bişo û were alîkariya min bike! Azad jî wa ye tê…
Min fêm kir mesele cidî ye, ku ez alîkariyê nekim ewê serê min gelkî biêşe, ez zû bi zû ji gazinên wê xelas nabim…
Ewê şevbêrka me bi çîroka karê wê derbas be, weke xeberdanên qanalên tirkan, ewê seranserê bibe û bîne û tim qala westana xwe bike, bibêje ev beroşa pel û lehaneyan min bi tena serê xwe pêça, pişt ketiye ber min, ez nikanim li ser xwe rûnim û nizanim çi û çi…
Loma jî tavilê min dev ji xwendinê û ji plana nivîsê berda û min çû destê xwe şuşt û dest bi pêçana pelan kir.
Bawer bikin heta xanimê pelek dipêça, min sê heb wek rextan dida kêlek hev.
Lî dîsa jî keda min keda "bersîs" e, gava hûn jê bipirsin, ewê bibêje çend pelên min heram kir û rabû çû...
Kodikên bacanên ku me ji Kurdistanê bi xwe ra anîbûn hemû min dagirtin. Ez ji bacanên dagirtî lê bi taybetî jî yên hişkkirî pir hez dikim…
Kêfa min zêde ji pelan ra nayê, lê ji silqên dagirtî hez dikim…
Piştî şîvê me îcar dest bi xwarina peqlawê kir.
Tiştekî pir ecêb e, hemû zarokên min jî weke min ji peqlawê pir hez dikin. Azad ji bo kirîn û xwarina peqlawê hatibû.
Heta çend sal berê li Swêd şîraniyên me(peqlawe, qedaîf û tiştên wiha)tunebûn, em hesretiya dîlimek peqlawe bûn.
Loma jî kîjan heval bişûya welêt ya jî ji wir hinek bahata, min tim temiya peqlawê lê dikir.
Fûadê birayê min zanîbû, dermanê min çi ye, kî bihata pê ra miheqeq çend kîlo şîranî dişand.
Lê min li bal ji mehê carê du caran ya peqlawe ya jî qedaîf çêdikir.
Remzî Înanç ji Anqerê ji min ra kitêbeke xwarinê ya ”Emîn Usta” şandibû, bi xêra wê kitêbê ez fêrî çêkirina peqlawê, qedaîf û gelek xwarinan bûm.
Ez hîn û hîn jî carnan li wê kitêbê dinêrim…
Lê nuha êdî li mal ez ne peqlawê çêdikim û ne jî temiyê li kesî dikim. Çimkî li vir peqlawecî pir bûne. Meriv temî dike tîne malê.
Ez bawer dikim ji Kurdistanê jî erzantir e.
Min pêr û îro kirî, kîlo bi 90 kr, yanî bi 10 ewro yî.
Ez serê we neêşînim, cimata men uh ferikî û min jî bîstek berê data xwe vekir û çavek li xeberan gerand.
Min dît ku ez konsantreyî tiştekî nabim. Min got ya baş ew e ku ez raporta xwe ya îro bi vî hawî bidim û xelas…
Îcar bi dilê we ye, ne bi dilê we ye, weleh hûn dizanin, tiştê îro ji min hat ev e.
Do min nivîsa xwe nenivîsî çimkî wek hûn dizanin rojên îniyê roja îzna min e, wê rêjê piştî kar ez naçim mal, diçim qahwê bîna xwe fireh dikim….

13 januari 2011

Mêrê xerab tiştê xerab dibêje

Serokê CHP-ê Kemal Kilicdaroglu, do êvarî di NTV-ê da beşdarî programa Banu Guvenê(Arti) bûye û bersîvên gelek pirsan daye.
Helbet Banu xanimê mesele kurd jî ji Kiliçdaroglu pirsîye. Kiliçdaroglu weke her tim, dîsa gotiye ku ewê siyaseteke etnîkî” neke û ew ”germ” li perwerdeya zimanê kurdî nanêre, ew li dijî perwerdeya zimanê dê ye.
Li ser mesela kurd Kiliçdaroglu gotiye:
”Navekî meselê(ji bo ku naxwaze gotina kurd bigre devê xwe, loma dibêje, gelş, mesele)heye, hûn dikanin wê bi her hawî bi nav bikin. Em nabêjin mesele tuneye. Gelşên elewiyan û yên esilkurdan hene . Dema merv xîtabî hemwelatiyan dike, ne rast e ku meriv xîtabî nasnameya wan ya etnîkî bike.”
Qala nasnameyê kirin nayê hesabê wî, ji ber ku naxwaze ji kurdan ra bibêje kurd.
Li gor Kiliçdaroglu, ne rast e ku meriv ”xîtabî nasnameya hemwelatiyan bike.”
Çima wiha dibêje?
Ji bo ku gotina kurd negere devê xwe…
Meriv ji tirkan ra dibêje tirk û ji kurdan ra dibêje kurd, ma ji viya normaltir çi heye?
Lê Kiliçdaroglu jî weke Erdogan, ji bo ku gotina kurdî normalîze nebe, guhê civatê fêrî ”kurd û kurdî” nebe, dibêje ne rast e ku meriv bi nasnameyê xîtabî însanan bike.
Ev jî îcadeke siyasetmedarên tirkan e, li gor wan divê ji kurdan ra kurd neyê gotin, ev tiştekî xerab e.
Kiliçdaroglu merivekî pir reben û bêşexsiyet e, esas ne hêjaye ku meriv li ser binivîse, lê ji ber ku wek kûkla kirine serokê CHP-ê loma jî meriv mecbûr e qalê bike…
Bala xwe bidinê gotiye ”navê gelşê heye”, ji bo ku nebêje mesela kurd, gotiye ”yên esîlkurd”, ji bo ku nebêje kurd.
Yanî merivekî hewqasî pîs e…
Di hemû axaftina xwe da yek carêjî negotiye, ”kurd, mesela kurd” ya jî kurd wiha dikin, wiha dibêjin….
Ji dêlî kurd, gotina ”kurt kokenli”, yanî kesên bi koka xwe kurd bikar aniye...
Ji bo çi ew gotina kurd bikar nayne, Kilicdaroglu bersîveke tam li gor şexsiyeta xwe daye, gotiye: ”Heger birayên min ên diyarbekrî bibêjin ”ji me ra bibêje kurd" ezê bibêjim, ma ewê çi bibe ku? Kurd gotin ne şerm e ku!"
Yanî ev jî îzah e, ev jî bersîv e?
Ji roja ew bûye serokê partiyê û virda ye kurdan, çapemeniya kurd û tirk, siyasetmedarên kurd bi sedan car ji vê şêla wî gazin kirine, gotine çi ma tu nabêjî kurd, lê ew hîn jî dibêje heger diyarbekrî bixwazin.
Wisa xuayaye ku ji bo vê yekê dibê ”birayên wî yên diyarbekrî” erzûhalekê bidin Kiliçdaroglu.
Lê min fêm nekir çima ”diyarbekrî”?
Ma qey kurd tenê li Diayrbekrê hene?
Di mesela perwerdeya bi kurdî jî Kiliçdaroglu weke Erdogan gotiye ew li dij e û ”germ” li perewerdeya bi zimanê dê nanêre…
Kiliçdaroglu wiha gotiye:
Ez germ li perwedeya zimên nanêrim. Îtirazeke min ji fêrbûna zimanê zikmakî ra tuneye, her kes dikane fêr bibe. Lê perwerdeya bi zimanê dê tiştekî cuda ye, berê dibê em vana baş tarîf bikin”
Efendî ne li dij e ku ”însan fêrî zimanê zikmankî” bibin…
Lê li dijî perwerdeya zimên e…
Ê Bahçelî û Erdogan jî eynî tiştî dibêjin…
Baş e, însan ewê li ku fêrî zimanê diya xwe bibin?
Madem wiha ye bira tirk jî neçin dibistanan, bira ew jî li mala xwe fêr bibin…
Çima zarokên tirkan ewê di dibistanan da werin perwerdekirin û çima ev yek ewê li zarokên kurdan qedexe be?
Diyar e li gor Kiliçdaroglu, zarokên tirkan layiqî perwerdeya bi zimanê xwe ne lê zarokên kurdan ne layiq in..

12 januari 2011

Serpêhatiyeke rojane

Îro danê nîvro dilê min kebab xwest.
Ez ji goştê birajtî û ji kebabê pir hez dikim.
Lê dibê bahcan, firingî û îsotên birajtî û pîvazên hişin jî li ber bin. A wê çaxê xwarina kebabê xweş e.
Welhasil, ez ji xwe ra fikirîm, min got gelo ez herim li ku bixwim?
Li ciyê karê min aşxaneyeke yûnaniyan ya kebabê û goşt dibrêje heye, lê ji ber nav yûnanî û xwedî ereb bû ez neçûm.
Ez pir ne mecbûr bim naçim aşxaneyên yûnaniyan, çimkî bi kurdan ra bêbextiyeke pir mezin kirine.
Ez bi xwe wê bêbextiya yûnaniyan ya bi Ocalanra tu carî ji bîr nakim.
Ne ji bo ku bi Ocalan ra kirin loma, li hember kîjan kurdî bikirana, minê eynî reaksiyon nîşan bida...
Neyse, ez fikirîm ciyekî kurd hat bîra min, lê pir dûr bû, dibê ez bi otobozê biçûyama wir. Min got de tişt nabe, ezê herim wir.
Saet li dora 12.00-an bû, li Stockholmê(li ciyê karê min)berfeke xweş dibarî. Min berê xwe da rawestgeha otobozê. Piştî 10 deqîqeyan otoboz hat, ez lê siwar bûm û min berê xwe da Hallunda yê...
Piştî 35-40 deqîqeyî ez gihîştim Hallundayê.
Li ser min pere tunebû, min çû li centrûmê(navendê, merkezê) ji bankomatê pere kişand.
Di vê nabênê da menuyên çend aşxaneyên din bala min kişandin. Masî û çend xwarinên xweş hebûn..
Li Swêd adeta navrojê(firavînê)heye, saet di nabêna 11 û 14-an da li hemû aşxaneyan xwarina navrojê heye. Zelete, nan, rûn, qahwe axir her tişt tê da ye.
Lê ez neçûm, min got wele hewqas rê ez ji bo kebabê hatim vir û ya din jî xwediyê aşxaneyê jî kurdên Konyayê ne, ezê herim ba wan, bira perê min ji dêlî xerîban têkeve bêrîka kurdan.
Neyse, ez çûm min kebaba “Adana” hilbijart û ez çûm li ciyê xwe rûniştim, mam li bernde xwarina xwe.
Muzîka tirkî ya erebesk li ser bû, “aye aya û aman amana” yekî ruhayî bû...
Min nedixwest lê guhdarî nekim, lê carê rûniştibûm.
Min ji xwe ra got, lawo hela balê xwe bidê, min got ez naçim ba yûnanan û erbeban, ez hatim ba tirkan...
Min di dilê xwe da got, belkî tirkan kirîbe, ya jî yekî tirk bûbe şirîk....
Piştî çend deqîqeyan êdî min hew tehamul kir, ez rabûm çûm ber kasê û min ji hosteyê ber kasê ra bi kurdî got, bi destûra te ezê tiştekî bipirsim. Camêr got, kerem bike.
Min got, nuha ev aşxane ya kurdan ya na?
Got belê, ya kurdan e.
Min got, ê wê demê çima hûn tim muzîka tirkî lêdixin?
Berê jî carê ez hatibûm vir, dîsa we muzîka tirkî lêdixist.
Ji bo çi?
Got, mamoste li ba me muzî kurdî jî heye, em wê jî lêdixin....
Min got mêze, dema meriv dihere aşxaneyeke tirkan mêrika muzîka xwe lêdixin, ez çûme gelek aşaxaneyên tirkan, lê min yek carê jî nedîtiye ku yek aşxane jî muzîka kurdî lêxe.
Lê kurd ya tirkî lêdixin
Ereb li aşxaneyên xwe muzîka erebî lêdixin, yûnan muzîka yûnanî, yanî her milet li muzîka xwe guhdarî dike, tenê em kurd ji dêlî muzîka kurdî ya tirkî lêdixin.
Çima ?
Madem vira aşxaneya kurda ye û hûn jî kur din, hûn jî muzîka xwe lêxin, bira swêdî, xelk li muzîka we guhdarî bike.
Keniya got, mamoste em muzîka kurdî jî lêdixin, lê evê han zaza ye, ew ji tirkî hez dike, ew ne kurd e, ew lê guhdarî dike….
Yê zaza jî got, derewa dike, vana bûne tirk, ji tirkî hez dikin…
Di vê nabênê da muzîk guherand, kir kurdî.
Min ji yê konyayî ra got, bi henek be jî dibê tu ji kurdekî zaza ra nebêjî ew ne kurd e, henekeke ne xweş e, cardin nebêje.
Neyse, ez çûm li ciyê xwe rûniştim, xwarina min hat.
Min dest bi xwarinê kir.
Min bala xwe dayê kebab ne tu kebab e, nayê xwarin, goştekî zepûzuha wek darikekî hişk bû.
Min dengê xwe nekir, ji birçîna zikê min dikir qurre qurr, ez hewqas rê hatibûm, min ji mecbûrî xwar, min carê perê xwe tê da bû.
Min got de tişt nabe, qet nebe wa ye muzîka kurdî ji bo min dan ser…
Lê piştî du stranan min hew dît ku muzîka min dîsa qulibî tirkî.
Qey kaseteke tevlihev bû, piştî du stranan îcar muzîka elewiyan ya tirkî dest pê kir…
Min ji xwe ra got, Zinar, ji hesinê xerab şûrê baş çênabe, carê mal xerab e, tu çi serê xwe diêşînî, ya baş rabe here çêtir e.
Ez rabûm derketim der bi murûzekî tahl, xwarin li min bû jahr.

11 januari 2011

Ma sûcê mirîşkê çi ye?

Her şev siyaset nabe, carnan dibê meriv bîna xwe bigre, qala tiştên din bike, ji xwe ra henekan bike, çîrokmîrokên derdoran bibêje...
Carnan tiştê wiha jî hewce ye.
Esas ez merivekî henekçî me, heta kitêbeke min ya pêkenînê jî heye. Lê ji zûda ye min qet pêkenînin nenivîsandibû.
Hema îşev ji nişkave hat bîra min û min ev çend heb ji we ra li hev anîn.
Hêvî dikim kêfa we jê ra were....
Medya Tirk
Yekî Kurd li himamê ji dêlî pêşmalê rojnameyeke tirkî li dor nava xwe gerandibû.
Yên ev yek dîtin matmayî man, gotin, lawo ev çi mesele ye?
Camêr bi awirekî cidî got:
-Hûn dizanin medya(çapemenî) tirk her tiştî mezin dike. Bi Xwedê min got belkî ”mêrikê” min jî hinekî mizin bike..

Du tirk
Du tirk çûbûn ber golekê bi hev ra masî digirtin. Yekî masiyek girt û ji avê derxist. Masî di dest da diperpitî. Bi heyecan ji hevalê xwe pirsî, got:
-Law Satilmiş, ev sax e, ma ez çi bikim?
Hevalê wî bi hêrs got:
-Kurro zû serê wî têke nava avê, bira bifetise...

Kurê heywanekî…
Di îşkencexaneya hefsa Diyarbekrê da zabitekî tirk li hefsiyekî kurd dixist û di ber ra jî tim zirt didan xwe, digot:
-Ez şêr lawê şêra me, zû bipeyive, ne xwe ezê te perçe-perçeyî bikim!
Lê yê kurd napeyivî. Bîstek derbas bû, zabit dîsa bi hêrs pirsî, got:
-Zû bibêje navê min çiye?
Yê kurd got:
-Weleh tu heywan kurê heywanekî bû, lê nuha navê wî heywanî nayê bîra min...

Ziman
Yekî Ruhayî li Stenbolê aşxaneyek vekiribû û li ser deriyê wê jî bi herfên mezin,”li vê aşxaneyê meriv dikane bi her zimanî bipeyive” nivîsî bû.
Rojekê wezîrekî tirk piştî ku xwarina xwe xwar, bi meraqdarî ji xwediyê aşxanê pirsî, got:
-Li qusûra min nenêre, lê min meraq kir, ma tu bi her zimanî dizanî?
Xwediyê aşxaneyê keniya, got:
-Na ez nizanim, lê mişteryên min dikanin bi her zimanî bipeyivin. Mesela li meclîsa we axaftina kurdî qedexe ye, lê li aşxana min serbest e.

Sûcê mirîşkê çi ye?
Jinikê ji mêrê xwe ra got:
Tu zanî, sibe salvegera zewaca me ye, divê em bi hawakî pîroz bikin.
Mêrik got:
-Ê tu dibê em çi bikin?
Jinikê got:
-Emê mirîşka xwe şerjêkin, ban çend dost û hevalan kin û bi hev ra pîroz bikin.
Mêrik keniya û got:
-Xanim, em ji xwe ra zewicî ne, de îcar sûcê mirîşka reben çi ye?

10 januari 2011

Hin kurd dizan bera neqeba xwe didin û ew jî ji wan ra paşmêriyê dikin

Min do di malpera Avestakurdê da hevpeyvîna Dilbixwîn Dara ya bi Hasan Kaya ra xwend.
Min nizanîbû Hasan Kaya bûye endamê HAS PARTI-YÊ.
Gava di hevpeyvînê da çavê min bi vî beşî ket, minn ji çavê xwe bawer nekir, min got belkî ya ez şaş dixwînim ya jî Dilbixwîn henekan dike.
Lê dû ra min dît ku ne henek e, rast e, mêrik ji serokatiya kurdan terfî kiriye, (!) bûye zilamê serokê tirkan.
Rewşwenbîr û siyasetmedarên xelkê mezin dibin biaqil dibin, yên me dixirifin, di taliya emrê wan da hestê wan yê kurdayetiyê zeîf dibe, diçin dibin zilamên tirkan.
Hin kes hene dema diçin dikevin nava partiyên tirkan, bi meriv pir ecêb nayê, çimkî meriv dizanîbû ku berê jî tim nîvê dilê wan li ba tirkan bû, tu carî sedîsed nebûbûn kurd.
Lê min wisa bawe dikir ku Hasan Kayayê ku 6 salan(1997-2003) serokatiya Enstîtuya Kurdî ya Stenbolê, 2 salan(2004-1006)jî serokatiya PEN-a Kurd ya Stenbolê kiriye û belkî ev 20 sal in jî nivîskarekî kurd e êdî ji tirkan qut bûye, êdî kadirekî miletê xwe yê cebirî ye, xwedî tecrûbe û xwedî baweriyeke saxlem e.
Lê di texmîna xwe da ez xeyalşikestî bûm.
Ez bi tiştên xuya, tiştên min didît û min dibihîst xapiyam, min nizanîbû ku bi dev kurd e, lê bi dil tirk e...
Yanî min ”li bejnê nêrî bi zêran kirî, laçik rakir qalikê gurrî..”
Hasan Kaya, di salên 80-ê û 90-î da, dema ku partiyên kurdan tunebûn û kurdan nikanîbûn weke kurd xwe organîze bikirana neçûye nava tirkan, nebûye endamê partiyeke tirk. Di wan salan da biçûya nava partiyeke wiha dîsa rê tê hebû.
Lê camêr wisa nekiriye, piştî 30 sal kurdayetî û xebata di nava rêxistinên kurdan da dev ji xebata bi kurdan ra û di nava rêxistinên kurdan berdide, diçe dibe berpirsiyarekî partiyeke tirk, rêberekî tirkan.
Û di ser da jî vê teqleya xwe jî diparêze.
Heger Hasan Kaya bi rastî xwe wek siyasetmedar û rewşenbîrekî kurd bidîta ewê neçûya nava partiyeke tirk, ewê di nava partiyeke kurd da bixebitiya.
Heger partiyek li gor dilê xwe nedîta, ewê ji bona avakirina partiyeke li gor dilê xwe bi bixebitya. Ma çi yê wî ji Numan Kurtulmuş kêmtir e?
Numan Kurtulmuş, dema partiyeke li gor xwe nabîne, yekê ava dike, nayê nabe meriv û rêberê kurdekî.
Li ser pirsa Dilbixwîn Dara, gelo tu ji bo çi bûyî hîmdarê partiyeke tirk, ma gelo partiyeke kurd ya li gor te tunebû, Kaya, ji ber ku neheq e û di hundurê xwe da jî zane şaş e, loma jî tu bersîveke konkret û maqûl nedaye, demagojî kiriye, çend tişmiştên vala gotine.
Li gor îdîa Hasan Kaya, seokê wî ji serokên hemû partiyên din çêtir e û di vî warî da numûne jî daye, gotiye:
”Serokê Partiyê Numan Beg dibêje ev der ne market e ku herkes ji malê xwe re cihekî vekin û lê bifroşin.”
Yanî di nava partiyê da kurdê nikanibe doza kurdayetiyê bike, ev qedxe ye.
Li gor Kaya, ev ne ji bo kurdan, ji bo her kesî ye.
Kurro li Tirkiyê tu miletekî din doza azadî û serxwebûna xwe nake, her kes tirk e.
Dema dibêjin ji bo ”her kes” qest kurd in, bêyî kurdan kes doza mefekî netewî nake. Ma tirkên doza çi bikin, ji xwe dewlet ya wan e.
Daxwaza wan ew e ku kurd devê xwe bigrin û ew jî eynî mafî nexwazin.
Hasa Kaya, dû ra jî bi îftîxar çend numûne ji dûruşmeyên partiya xwe dane, gotiye, ”demokrasî, edalet, wekhevî, parvekirina aborî” û hin tiştên din da hesasiyeteke wan heye.”
Yanî tiştên hemû partiyên tirkan ji kurdan ra dibêjin. Lê herçî rasterast mesela kurd e, partiya wî jî qebûl nake.
Kaya bi serbilindî numûne daye, gotiye:
”Ne ku yê elewî wê Elewitîya xwe, yê Kurd wê kurdiya bide pêş.”
Weyla te arî li serê "min" kiro, ma qey tiştekî pir baş e ku elewî nikanibin elewîtiya xwe û kurd jî nikanibin kurdîtiya xwe bidin pêş ?
Ê ji xwe hemû partiyên tirk jî eynî tiştî dibêjin.
Ji kurdan ra dibêjin, heta zikê we diteqe qala demokrasiyê, wekheviyê, azadiyê, heq û huqûq bikin”, lê dibê hûn kurdayetiya xwe nedin pêş, doza mafê xwe yê netewî nekin.
Û Hasan Kaya yê ku 13 salan serokatiya dezgehên kurdan kiriye, vê yasaxê wek tiştekî pir baş dibîne...
Û camêr dixwaze vî şertê înkara miletê kurd weke tiştekî baş bifroşe me jî…
Wisa xuyaye Hasan Kaya, kurdan pir nezan û cahil dihesibîne, loma jî wêrîbûye vê numûneya înkara miletê xwe bide.
Ev numûme îsopata înkara miletê kurd e, dibêje hûnê nebêjin em kurd in....
Îcar ku dera vî şertî baş e min ew fêm nekir?
Ji ber ku tirk dibînin ku dar(ço) û çîroka ”demokrasiyê, biratiyê” tenê têra kurdan nakin, loma jî nuha dîsa dîn xistine dewrê.
Diyar e Hasan Kaya jî ji vê siyaseta serokê xwe feyz girtiye, loma wî jî xwestiye bi Hz. Adem kurdan îqna bike, gotiye serokê wî dibêje em hemû ji Adem û Hewa çê bûne, loma jî ew tu ferqiyetê naxe nabêna kurd û tirkan; yanî hemûyan jî tirk dibîne.
Îcar Adem û Hewa ji me kêm korro?
Kaya, wek ku tiştekî pir girîng û baş be gotiye:
”Ya duyemîn, serokê me yê gistî dibêje ku; em hemû zarokên Adem in. Nabêje em hemû zarokên Muhamed in. Yan jî em zarokên Îslamî ne, yan jî cihekî din. Em zarokê Adem in.Yanî em Yahûdî, Misilman, File, Êzîdî, Kurd, Ermenî, Tirk, Ereb em hemû birayê hev in li ser vê xakê. Eyn wisa me nivisiye di bername xwe de.”
Min digot piştî ku Kaya bûye serokê Enstîtuya Kurd û PENA KURD miheqeq merivekî pir jîr û biaqil e...
Lê ev nimûne ne nimûneya merivekî biaqil e.
Nuha serokê te yê giştî bibêje em hemû zarokên ”Adem” in ya jî yên ”Mûhamed” in çi ferq dike? Ma ev peyva merivekî biaqil e?
Tirk, ji bo ku hebûna me qebûl nekin dibêjin ”em hemû însan in , em hemû bira ne, em hemû musilman in, em bûne goşt û nenûk” û nizanim çi û çi.
Ma Bahçelî û Erdogan jî nambêjin em hemû birayên hev in?
Ew jî eynî tiştî dibêjin.
Em ne li pey birayetiyê ne, em ne birayê tirka ne.
Tirk dibêjin “em yek in, em bira ne, ferqa me tuneye”.
Em jî dibêjin na, em me yek in , em ne bira ne, ferqa me heye, hûn tirk, em jî kurd in.
Em dixwazin tirk ferqa me qebûl bikin, ji ber ku em ne tirk in, em cihê ne, lê tirk dibêjin na, em hemû bira ne û hwd.
Erdogan û partiyên din dixwazin bi çîroka “em hemû musulman” me bixapînin, lê Hasan Kaya îcar Hz. Adem derxistiye, ew jî dixwaze bi Hz. Adem me bike tirk.
Do di hin malperan da min dît Hasan Kaya xwe daye kêleka cîgirê Has Partiyê Mehmet Bekaroglu.
Bi min wisa hat, fena ferdekî ji malê ji dizan ra rêberiyê bike, dizan bibe bera neqeba mala xwe de û ew jî jê ra paşmêriyê bike...
Bifikire ku siyasetmedar û rewşwenbîrekî filistînî here bibe endamê partiyeke cihû û serokê wê bibe walatê xwe û ew jî jê ra rêberiyê bike.
Ma tiştekî wiha dibe?
Ji bo ku ez wisa his dikim belkî ez ne bêaqil im, belkî ez dîn im.
Lê weke kurd, ez endametî û berpirsiyariya partiyeke tirk ji bo siyasetmedar û rewşenbîrekî kurd tiştekî pir şerm dibînim.
Piştî vê saetê meriv nabe berpirsiyarê partiyeke tirk û yekî tirk nake serokê xwe û li welatê xwe nake serdest.
Bifikire siyasetmedarekî ji başûrê Kurdistanê bibe berdevkê Malikî û li Hewlêrê li kêleka wî rûne û ji kurdan raya bixwaze.
Ma li hember tabloyeke wiha emê çi bibêjin?
Bifikire ku tirkekî qibrisî eynî tişt bikira, gelo tirkan ewê çi bigota?
Lê bêguman bêyî Kurdistana bakur li tu derke din ne mimkûn e ku tiştekî wiha biqewime.
Filîstînî yekî cuhû, tirkekî qibrisî yekî yûnan, kurdên başûr erebekî nakin serokê xwe, nadin dû wan.
Lê siaysetmedar û rewşenbîrên me dikin, çimkî xwe kurd nabînin, çimkî doza welatekî nakin, çimkî di tirkbûna xwe da tu şaşiyê nabînin.

09 januari 2011

Heta ku siyasetmedarên kurd rêberên tirkan bin kurd nikanin ji bindestiyê xelas bibin

Du roj berê di rojnameya Tarafê da bi îmzeya Veysî Polat xeberek derket . Xwedgiravî Abullah Gul, li Diyarbekrê di sohbeta bi nûnerên saziyên sivîl ra gotiye, ”Zimanê dê heqeke, ev heq ewê were nasîn.”
Min jî bawer kir (!)
Îcar Gul û viya bibêje?
Berdevkê Serokomarê Tirkiyê Ahmet Sever, bi beyanekê tavilê ev îdîa rojnameyê red kir û got, Serokomar Abdullah Gul, li Diyarbekirê di taştiya bi nûnerên saziyên sivîl ra gotina “zimanê zikmakî heq e, ev heq ewê were naskirin” bikar neaniye.”
Sever, ev mesele wiha ronî kiriye:
“Di taştê da, ji bilî fikrên ku bi raya giştî ra hatine parvekirin(yanî yek dewlet, yek welat, yek al, yek milet, yek ziman)tu gotinên din yên serokomar çênebûne.”
Di nûçeyeke rojnameya Tarafê ya du roj berê bi îmzeya Veysî Polat xeberk hatibû belavkirin.
Di wê xeberê da hatibû gotin ku serokomarê Tirkiyê Abdullah Gul, di serdana xwe ya Diyarbekrê ya dawî da(30-31/12-10)ji bo zimanê kurdî soz daye û gotiye, “zimanê dê heq e, ev heq ewê were nasîn.”
Bêşik ku Gul tiştekî wiha nabêje.
Kurd ji xwe ra xewnan dibînin, bi virên wiha bêbinake milet dixapînin.
Berî ku Gul here Diyarbekrê civîna MGK-ê(Heyeta Ewlekariya Milî)hebû. Piştî civînê MGK-ê belavokek belav kir.
Di wê belavokê da MGK, bi şîdet li dijî daxwazên kurdan ya perwerdeya bi zimanê kurdî derdikeve û dibêje, Tirkiye ewê wek “yek dewlet, yek welat, yek al, yek milet û yek ziman” bimîne.
Abdullah Gul serokê MGK-ê ye. Yanî van dîtinên MGK-ê yên derbarê zimanê kurdî da berî her kesî yên Gul in.
Gul ev belavok belav kiriye.
Ya din Gul li Diyarbekrê di civîna çapemeniyê da jî eynî fikrên MGK-ê dubare kir û ji kurdan ra got, biaqil bin, dewletê nerehet nekin û daxwazên zimên û yê nasnameyê ji bîr bikin.
Îcar Gul, ewê rabe bi dizî, di sohbeta şexsî da bibêje “zimanê dê heq e, ev heq ewê were dayin...”
Çima di belavoka xwe da nabêje?
Çima di civîna çapemeniyê da eşkere nabêje?
Ev vir e, kurd buhtanan li Gul dikin, Gul tu carî tiştekî wiha nabêje, sozeke wiha nade kurdan.
Heta ku 75 rêberên kurd yên Gul hebin, heta ku bi milyonan kurd rayên xwe bidin AKP-ê, Gul tiştekî wiha nabêje.
Tu sebeb tuneye ku Gul sozeke wiha bide kurdan. Çimkî piraniya kurdan bi bindestiya xwe razîne, doza welatekî serbixwe, perwerdeya bi zimanê xwe ankin…
Bindestî, bêdewletbûn, perwerdenebûna bi zimanê xwe hîn jî piraniya kurdan nerehet nake.
Gul û tirkên din viya dibînin, dibînin ku siyasetmedar û ronakbîrên vî miletî însanên çi reben in, ne tu tişt in.
Ma heger siyasetmedarên kurd tiştek bûna, heger xwe û miletê xwe têxistina dewsa însanan, ewê hîn jî li welatê xwe, di nava gelê xwe da ji Gul û serokên tirkan yên din ra rêberî û şêwirmendî nekirana, êwê weke emirqûliyan li pey wan neketa rêzê, ewê nebûna zilamên wan û ji bo wan gelê xwe ji ser rêda nexistana, rayên gelê xwe nedana partiyên dijmin.
Bi dîtina min, piraniya kurdan hîn ne ji kurdayetiya xwe, ne ji welatê xwe û ne jî ji zimanê xwe hez dikin.
Yanî naxwazin kurd bimînin, naxwazin bi kurdî bipeyivin û naxwazin bibin xwedî welatekî serbixwe.
Heger piraniya kurdan ji welatê xwe hez bikirana nedibûn hevalên dijmin, nedibûn serok, berpirsiyar û parlamenterên partiyên dijimin û rayên xwe nedidan partiyên neyarê xwe.
Însan dema xwe tiştekî nehesibîne, îtîrazî bindestiyê û koletiyê neke, ji bo xwe û miletê xwe doza azadî û serxwebûnê neke, xelkê çima j iwan bitirse û sosa mafan bide wan.
Esas berî Gul, Erdogan û yên din, dibê miletê kurd berê xwe bide Gul, Erdoganên xwe, yanî zilamên tirkan, wan ji pêxîla xwe biqetînin.
Yên tirk xistine ser dilê miletê kurd ev ”rêberên” hundur in…

Bangek li karkirên TRT6-ê

Li Tirkiyeyê ji bilî zimanê tirkî, bi çend zimanên din jî weşanên radyo û televîzyonan hene, lê heta nuha tu qanûneke van weşanan ya fermî tunebû. TRT6-a bi kurdî(dewleta nabêje bi kurdî, li gor dewletê bi zimanekî nayê nayê zanîn weşanê dike) û hemû kanalên din jî weşanên xwe hîn jî bêdestûr didomînin.
Du roj berê di Parlamdntoya Tirkiyeyê da qanûna weşana radyo û televîzyonên nebitirkî hate qebûlkirin.
Li gor vê qanûna nuh bi zimanên din jî ewê weşan werin kirin. Lê gava MGK (Heyeta Ewleyî ya Milli) bibêje weşana bi filan zimanî ji bo Tirkiyê xeter e, weşan ewê ji alîyê wezîrê ku ji teref serokwezîr va hatiye tayinkirin, bikanibe tavilê were rawestandin.
Li gor vê qanûna nuh, ewê di weşanên bi zimanên din da li dijî dewleta Tirk, li dijî Ataturk û şoreşên wî weşan neyên kirin.
Weşan, ewê fesadiyê nexin navbera gelan(yanî kurdê nebêjin tirk zilmê lim e me diin, heqê me nadin), ewê ferqê nexin navbera nîjad, sinif, tebeqe, herêm(yanî kurdê nebêjin em kurd in, navê welatê me Kurdistan e) û mezheban û dijminatiya civakê, pesnê terorê nedin, wê xurt û bihêz nîşan nedin.
Yanî ev qanûn tê vê maneyeê, kurdên nebêjin em kurd in, navê welatê me Kurdistan e, dewleta tirk zulmê lim e dike, welatê me îşxal kiriye, zimanê me qedexe kiriye.
Kes û hêzên van tiştan bibêjin ”terorîst” in û dibê di weşanê da meriv weke dewletê ji wan ra bibêje ”terorîst”.
Dema meriv van tiştan li gorî daxwaza dewletê nebêje, weşan ewê tavilê ji alî nûnerê serokwezîr ve were girtin.
Di vê qanûnê da meriv baş dibîne ku nêta dewletê bi TRT6-ê xapandin û qezenckirina wextê ye.
Hukûmeta AKP-ê hîn jî bi çavê taktîkî li TRT6-ê dinêre, naxwaze TRT6 bibe dezgeheke kurdan ya qanûnî.
Li gor vê qanûna nuh, hukûmet kînga bixwaze û bi îhtîmaleke mezin jî piştî hilbijartinan ewê TRT6-ê bigre.
Hukûmet biserkeve, bisernekeve ewê TRT6-ê bigirin. Ewê maneyekê bibînin û bigrin.
Û ji xwe di hilbijartinan da AKP wenda bike, ewê bibêjin me wenda kir, hukûmeta nuh ewê bigre.
Heger nêta hukûmetê bi rastî ne ev bûya ewê ev qanûn dernexista, loma jî dibê kurd, di serî da di meclîsê da û dûra jî di çapemeniyê da maneya vê qanûnê ji AKP-ê bipirsin.
Bi dîtina min nêta hukûmetê êdî pir zelal e, tiştekî veşartî nemaye, hertişt li ber çava ye.
Loma jî banga min li hemû karkirên TRT6-ê ev e, dibê ji hukûmetê ra bibêjin, ya hûnê qanûna TRT6-ê derxin û navê wê bikin weşana bi kurdî ya jî em naxebitin.
Ji bo kesên welatperwer piştî vê qanûna nuh, xebata di TRT6-ê da êdî ne rast e, dibê meriv bi şiklî dom neke. Doza mefê xwe yê netewî li hukûmetê bike.
Kesên nêtpaqij û kurdperwer ji nuha û pê da dibê nebin aletê siyaseta dewletê ya xapandinê û karê AKP-ê hêsan nekin.
Di serî da digotin her tişt bi carê da nabe, emê qanûnê dûra derxin. Ê va ye qanûn derxistin, li gor vê qanûnê meriv dibîne ku nêta hukûmetê tuneye weşaneke bi zimanê kurdî qebûl bike, plan ew e ku di pêşerojê TRT6-ê bigrin û bibêjin ”xerc xelas, emele paydos!”, bira her kes here mala xwe…
Ez bi xwe yek ji wan kesan bûm ku min vekirina TRT6-ê gaveke pozîtîf dît û ne li dij bûm ku hin kurd tê da bixebitin.
Çimkî hêvî ew bû ku TRT6-ê ewê bibe dezgeheke kurd. Lê diyar dibe ku hesabê dewletê tiştekî din e...
Loma jî dibê kurd jî şêla xwe biguherînin û bi vî hawî dom nekin....
Di destpêkê da ev nêta hukûmetê baş ne diyar bû, lê bi vê ”Qanûna Radyo û Telewîzyonê” hertişt eşkere bû, ji bo girtina rayan TRT6 wasiteyeke xapandinê ye, kesên welatperwer dibê nebin aletê vê plana dewleta tirk.

08 januari 2011

Li xerîbîstanê meriv bi mirina hev jî nahese

Li xerîbîstanê kesên xerîb di destpêkê da weke koran bi destê hev digrin, ji hev naqetin, li hin ciyan li hev kom dibin, diçin eynî cî û eynî qahwexaneyan.
Ji eynî dikanan kincan dikirin.
Komele tim tije ne…
Ji ber ku hîn ziman nizanin, hîn derekê nas nakin, hîn ne xwedî kar in lom jî pir li hev dipirsin, ji hev ra dibin alîkar, tim haya wan ji hev heye.
Dizanin kî çi dike, kî hat, kî çû, kî mir, kî ma…
Lê bi salan ra, piştî ku meriv dibe xwedî kar, xwedî zarok, êdî meriv ji ber hev da dike, êdî wek nokê ku tu li tahtê xî, her yek bi derekê da dipengize.
Êdî weke berê meriv her roj li hev napirse, meriv her roj hev û du nabîne, meriv ji hev dûr dikeve, meriv nizane kî sax e, kî miriye?
Îro danê nîvro Mamoste telefon kir, got Zinar tu çi dikî?
Min got weleh ez do bi şev pir dereng raketim, nuh ji xew rabûme hîn nu xurîniya xwe dikim.
Got tu zanî, diya filan hevalî meh û nîvek berê çûye rahmetê, lê min hîn nuh bihîst. Ma te bihîstibû?
Min got weleh min jî nebihîstibû.
Welhasil, got were bajêr, ez, tu û hevalekî din emê bi hev ra herin sersaxiyê.
Ez serê we neêşînim, min lêxist ez çûm bajêr, em bi hev ra çûn ba wî hevalî.
Me got, heyran weleh li qusûra me nenêre, me nuh bihîst.
Me çû hevalekî din jî ji mal anî wir, em heta danê êvarî li aşxaneya wî rûniştin, me ji xwe ra sohbet kir.
Ez nuh hatim malê.
Loma jî min pê ra negîhand li hal û hewalê kurdan û tikan binêrim, bê hela ka îro çi heye, çi tuneye...
De îcar heger berê bûye, di eynî rojê da me yê bibihîsta û emê qefle bi qefle biçûyana.
Lê nuha piştî meh û nîvekê em dibihîzin diya hevalekî me miriye.
Bawer bikin carnan jî em qet nabihîzin, di se ra sal derbas dibin...
Li xerîbiyê wiha ye, şertê meriv her roj hevûdu bibîne, tim ji hevûdu haydar be tuneye.
Her kes li mala xwe, di qalikê xwe da ye.
Berê li Swêd jiyana komaelayetiyê pir aktîv bû, meriv bi riya komeleyan tim hevûdu didît, lê nuha ew jî nemaye.
Ji dêlî wê, em ya li nexweşxaneyan ya jî di şînan da hevûdu dibînin.
Yanî êdî em ji dema komeleyan, meş û çalakiyan, grevên birçîbûnê, belavkirina belavokan derbasî ”qonaxa” serdanên nexweşan û çûna şînan bûne…
Bi dîtina min jiyan jî, mirin jî û mayin jî li Kurdistanê, li welatê meriv xweştir e û weselam…
Ji xwe loma jî Eyşe Şana gorrbuşit jî bi wî dengê xwe yê zengilî gotiye, mirin pir xwe xweş e keko qurban li cem ezîzê, dilo qurban li cem ezîzî, mirin pir xweş e keko qurban li Kurdistanê, li bin dara gûzê, dilo qurban li bin dara gûzê…
Gelî dost û hevalan, weleh îşev ji min hew tê, ez dikim nakim, nikanim xwe li ser kursiyê zêde ragirim.
Îşev dîsa bêxwediya piştî hinekî zor daye min.
Ez nizanim ev êşa piştê çi ji min dixwaze, çima hatiye bela xwe di min dide?
Di nava kurdan da bi hezaran merivên bêkir, beradayî, ne ji defê ra dibin, ne jî ji zurnê ra, naçe nakeve pişta wan, wan biçikî nake, tim tê bela xwe di min dide...
Yanî carê ji kurdan ra xerab hatiye....
Hinek pişta wan diêşe, hinek zû dimrin...
Û yên bêkir û sil jî weke dîkên sipî, li ser sergoyê dijmin wer qîqeqî wan e, bi şev û roj azan didin...

06 januari 2011

A ji we ra "sosireteke" kurdan ya din

Ez nuha di facebookê da rastî rismê(fotoyê) ”Pirtûkxaneya Bedirxaniyan” hatim.
Ev pirtûkxane par ji bal hukûmeta Kurdistanê ve hate avakirin.
Ev pirtûkxane, pirtûkxaneya Duhokê ya herî mezin e.
Mala hukûmeta Herêma Kurdistanê ava be ku ev pirtûkxane çêkirin û bi vê yekê jî qedir û qîmeteke mezin dan malbata Bedirxaniyan.
Malbata Bedirxaniyan hêjayî her babet qedir, qîmet û hurmetê ye, gelek ferdên vê malbatê ji bo gelê xwe gelek xizmetên mezin kirine û gelek berhemên nemir li pey xwe hîştine.
Loma jî avakirina vê pirtûkxaneyê biryareke di cî da ye, ez hukûmeta Kurdistanê û kesên pêşengiya vê xebatê kirine pîroz dikim.
Lê navê pirtûkxaneyê sosireteke mezin e…
Gava navê kitbêxaneyê li ser dîwarê pêşî yê avahiyê bi ber çavê min ket, ez matmayî mam.
Li jorî deriyê meriv jê dikeve hundurê pirtûkxanyê bi herfên mezin wiha hatiye nivîsîn:
”PERTOKXA A BEDR A ANIYAN”
We fêm nekir çi ye ne wisa?
Ez ji we ra bibêjim, xwestine binivîsin:
“Pirtûkxaneya Bedirxaniyan”
Belê eynî wisa, ne kêm û ne zêde...
Gava meriv nivîsê dixwîne, meriv nikane ji çavê xwe bawer bike...
Zarokekî 5 salî jî binivîsanda ewê rasttir binivîsanda.
Aqilê meriv nagire, meriv çawa dikane di navekî da hewqas şaşî bike?
Ancax zarokekî ereb yê heftsalî ku tu carî herfên latînî nedîtibe dikana çewtiyeke wiha fahş bike.
Ev navê sosiret, van çend herfên ji kok da şaş û wek tabloyeke nezanîn û pêkenînê di serî da li hemû nivîskar û ronakbîrên behdînî û li wezareta çand û hunerê heqareteke mezin e.
Her wisa li malbata Bedirxaniyan û li zimanzanekî wek Celadet Bedirxan jî haqareteke pir mezin e.
Meriv çawa dikane di navê pirtûkxaneya(kiêbxaneya) danêr û avakarê gramer û elîfbeya kurmancî da şaşiyên hewqas fahş bike?
Ev navê sosiret û beradayî ne tenê li Mîr. Celadet Bedixan, bi dîtina min li kurmancî û elîfbeya latînî jî heqaret e, pêkenî ne.
Ev “teksta bê mane”, ji serî heta dawî şaş, ne li ser dîwarê mala gundiyekî nezan hatiye nivîsîn, li ser Kitêbxaneya/Pirtûkxaneya Bedirxaniyan” hatiye nivîsîn, li ser bînayeke pir mezin, muzexaneya malbata Bedirxaniyan hatiye nivîsîn.
Vê şaşiya mezin, vî navê bêmane û nefêmbar heta nuha çawa bala kesî nekişandiye, çawa kesî negotiye bi kurmancî wiha nayê nivîsîn aqilê min nagire...
Behdînî gelek caran ji kurdên soran gazinan dikin, dibêjin soran henekên xwe bi kurmanciya behdîniyan dikin û dibêjin ev ne kurdî ye...
Dema meriv li Duhokê vî navê “Pirtûkxaneya Bedirxaniyan” dibîne, meriv fêm dike ku soran pir ne neheq in.
Civateke ku nikanibe navekî rast binivîse helbet xelkê henekê xwe pê bike û bi zimanê wan bikene, bibêje ev ne kurdî ye.
Hema ne soran, wek kurmanc ez jî dibêjim ku ev ne kurdî ye, ne kurmancî ye.
Rica min ji hukûmeta Kurdistanê, ji hemû nivîskar û ronakbîrên behdînî ew e ku vê nivîsa beradayî, vî navê tewşomewşo zû biguherînin û bikin “Pirtûkxane ya jî Kitêbxaneya Bedirxaniyan”

05 januari 2011

Tiştekî dûrî aqilan e lê rast e...

Evdile Koçer îro karekî pir baş kir.
Ma we dizanîbû ku malpera BDP-ê ya resmî û ji 98 belediyên BDP-ê malperên 90 hebên wan hîn tenê bi tirkî ne?
Xêra Evdile Koçer ez bi xwe îşev viya fêr bûm*.
Ji ber ku min bala xwe nedabû malperên hemûyan.
Yê Evdile Koçer jî Xwedê ji qeza û belan bistirîne ne çav e, tu dibêjî qey "teleskop" e, tiştmişt û tozmozên herî biçûk dibîne...
Lê henek li aliyekî esas ev nimûne, yanî nekurdîbûna malpera BDP-ê bi serê xwe komediyeke pir mezin e, yanî sosireteke giran e...
Bala xwe bidinê ev çend heftene BDP ji bo serbestbûna zimanê kurdî ketiye gewriya dewletê û hukûmetê, li Kurdistanê her roj milet radike ser nigan, dibêje kurdno ji dewletê azadiya zimanê xwe bixwazin.
Plaket, bandrol û etîketên bi kurdî yên buhayê û navê û pîvaz û firngiyan li ser didin destên diya min, pîrika min û dikandarên analfabet, ji qahwexane û aşxaneyan ra dibêjin menuyên xwe bikin kurdî, tabeleyên xwe bikin kurdî, lê ew bi xwe malpere xwe ya partiyê nakin kurdî.
Nakin çimkî tiştekî wiha nayê bîra wan, çimkî asîmîlasyonê refleksên kurdayatiyê li ba gelek însanên me jar kiriye.
Wek di nivîsa xwe ya li ser Abîdîn Parilti da jî min gotibû, sebebên vê bîrnebirinê yên îdeolojîk û psîkolojîk hene.
Em bibêjin heger Evdile Koçer hevserokê BDP-ê ya jî berpirsiyarê malpera BDP-ê bûya, ne mimkûn bû ku te kurdiya wê jî çênekira.
Bi rastî jî meriv matmayî dimîne, partiyek ji dikandaran dixwaze ku ew nav û buhayên pîvaz û firingiyan bi kurdî binivîsin, lê ew bi xwe malpera xwe ya fermî nake kurdî, hewcedariyeke wiha nayê bîra berpirsên partiyê.
Mîsala ji 98 belediyên BDP tenê malperên 8 heban bi kurdî-tirkî ne jî bi serê xwe numûneyeke trajîk e.
Ne ku însanên me xerab in, ya jî naxwazin.
Na, bi baweriya min dixwazin, lê bi xwe bîr nabin, ev aliyê wan yê netewî zeîf bûye, loma jî dibê hinek ji wan ra bibêjin.
Dema meriv bi tiştekî nizanibe meriv jê ditirse, li ber çavê meriv pir mezin dibe, dibe çiya…
Kurdî(nivîsandin, xwendin) nuha li ber çavê kurdan bûye çiya, dema meriv doza nivîsandin û xwendina kurdî li wan dike, diqutifin.
Însanê nizanibe ajnê bike ji avê pir ditirse, wisa bawer dike ku dema têkeve avê ewê tavilê bifetise.
Lê ji bo fêrbûna ajnê dibê meriv têkeve avê, ji ber ku ajnêberî di nava avê da tê fêrbûn.
Kurdî jî wisa ye, ji bo ku meriv fêr bibe, dibê meriv bixwîne, binivîsîne û bipeyive.
Loma di vê merheleya pêşî da dibê meriv tim wiha bala wan bikşîne û bi wan ra bibe alîkar, ew bi xwe ne dibînin û ne jî diwêrin vê gavê bavêjin.

*Biborin, ev xeber ne ya Evdile Koçer e, ya HAWAR.NET-ê ye, Evdile Koçer ji HAWAR NET-ê girtiye, lê bala min nekişand.
Ji bo vê şaşiyê ez lêborînê ji hevalên HAWAR NET-ê dixwazim.

Gazinek ji belediya Swêregê û hemû swêregiyan

Ev banga jêr, do min li hevalên swêregî û li belediya Swêregê kir.
Min xwest weke her bajarî, Swêreg û belediya Swêregê jî beşdarî çalakiyên duzimaniyê bibin, ew jî li zimanê xwe xwedî derkevin.
Di ser nivîsa min ra tam 22 saet derbas bûne, lê heta nuha hîn yek hevlekî swêregî jî ne kêfa xwe ji nivîsê ra aniye û ne jî şiroveyek kiriye, ya jî dîtina xwe gotiye.
Ez fikirîm, min ji xwe ra got, gelo min tiştekî xerab kiriye, gelo min ji belediya Swêregê û swêregiyan daxwazeke ne li rê kiriye ku kes ne dibêje him, ne ne dibêje gim, yanî ne dibêje te baş kiriye, ne dibêje te xerab kiriye, ne dibêja tiştê tu dibêjî rast in, ne jî dibêjin tiştê te dibêjî şaş in...
Ez dizanim belediya Swêregê ne di desyê BDP-ê da ye, lê ev yek nayê wê maneyê ku emê doza tiştekî lê nekin û ji xelkê ra bihêlin.
Ev nayê wê maneyê ku emê li Swêregiyan nekin gazî û hawar ku ew jî li zimanê xwe xwedî derkevin û di vî warî dahin gavan bavêjin.
Ez wek şexs, xwe ji eşîra xwe, ji bera xwe, ji malbata xwe, ji gund û bajarê xwe mesûl dibînim, başiyên wan kêfa min, xerabî û şaşiyên wan jî min diqeherîne.
Guhê min tim li ser merivên min û bajarê min e, dema ez dibînim di xebata netewî da sist in ya jî hinek kes tiştên ne lir ê dikin, ez fikrê xwe dibêjim, ez telefonî der û doran dikim, ez di bloga xwe da, di facebookê da dinivîsim, ji tiştên baş ra kêfa xwe tînim, pesnê wê xebatê didim û tiştê şaş jî rexne dikim.
Helbet ez ne bavê mile tim ku xelk guh bide min, belkî car hebe diya min jî bi ya min neke, ez bi viya dizanim, lê ev nabe sebeb ku ez bêdeng bimînim.
Bi dîtina min, tesîra meriv hebe tunebe, dibê tim guh û bala meriv li ser malbat û herêma meriv be û li hember bûyerên diqewimin dibê meriv bêdeng nemîne, aktîv be…
Mesela dema min bala xwe dayê ku ji bo xebatên duzimaniyê ji Wêranşarê tu deng dernakeve min nivîs li ser nivîsê nivîsî, min ji belediya Wêranşarê û çend malperên wêranşariyan ra e-meyl şandin, min got, çima hûn tiştekî nakin, çima ez dengê we nabibihîzim?
Îcar bikin nekin ew tiştekî din e, lê ez wezîfeya xwe tînim cî, ez "dersa" xa baş dixebitim...
Ez ji belediya Serêkaniyê, ya Qezê, ya jî ji ya Sirûcê ra bibêjim, ji ber ku ez ne ji wir im kes guh nade min.
Loma jî dibê swêregî ji belediya Swêregê, sirûcî û Hîlwanê jî ji belediyên Sirûc û Hîlwanê ra bibêjin.
Yanî dibê her kes bi herêm û bajarê xwe ra têkeve têkiliyê û bi rengekî bêwestan tim doza xebata kurdayetiyê li wan bike.
Lê ez bala xwe didimê kurd wiha nakin, kes doza tiştekî li bajarê xwe, li belediya bajarê xwe nake...
Bi dîtina min ev şaş e, dibê meriv bike.
Xebata siyasî ne şert e ku tim rû bi rû were kirin, ya jî dibê meriv li wir be, tiştê herşev em di înternet û facebookê da dinivîsin û belav dikin jî xebateke siyasî ye û pir û pir girîng e.
vê teknîka nuh îmkaneke pir mezin daye me kurdan, lê em baş û têra xwe jê feydeyê nabînin, em wexta xwe bi tiştê vala diborînin.
Eifikire, meriv li mala xwe rûniştî be lê dîsa jî her şev bikanibe here bajarê xwe û bi sedan keç û xortî ra bipeyive.
Meriv li wir be jî nikane her roj xwe bigihîne hewqas însan.
Ma ji viya çêtir çi heye?
Heger ne derew e kerem kin bixebitin.
Li derveyî Kurdistanê bi sedhezaran kurdên siyasî hene û piraniya wan jî dikanin vê xebata min qal kir bikin.
Lê ez bawer nakim dikin, heta sibê li telewîzyonên tirkan û leqleqa vala temaşe dikin.
Ez her şev xwe digihînim bi dehan xortên wêranşarî û ji wan ra propagandeya kurd û Kurdistanê dikim, ev gelkî girîng e.
Ez li wir bûma jî minê eynî tişt bigota...
Bi dîtina min dibê her kurdê xwedî înternet û kompîtor eynî tiştî bikin,bala wan jî tim li ser bajarê wan be û dema hewce be midaxele bikin.
Îmkana xebatê li her derê heye, tenê dibê daxwaz hebe...
Banga ku do min di facebookê da belav kiribû ez wê jî li jêr diweşînim.

”Bangek li Belediya Swêregê û hemû swêregiyan
Banga BDP-ê ya ji bo ”jiyana duzimanî” di nava kurdan da olan da, tevger roj bi roj berfirehtir dibe.
Li gelek bajarên Kurdistanê gel bi dil û can zimnê kurdî derbasî jiyanê dike,
Rojê çend bajar beşdarî vê xebatê dibin û bi alîkariya belediyên BDP-ê dikandar tabeleyên tirkî radikin û yên kurdî bi di şûna wan da bidarde dikin.
Qahwe û û aşxane menuyên xwe dikin kurdî, fêkîfiroş û sebzefiroş jî etîketên kurdî yên belediye li wan belav dike datînin ser eşyayên xwe.
Beleyên mizgeftan xutbeya roja îniyê bi kurdî dide.
Yanî li her derê her kes li gor hêza xwe tiştekî dike.
Bala min lê ye Swêrega bajarê liberxwdanê û ”şoreşgeran” bêdeng e.
Heta nuha min ji Swêregê tu deng nebihîst.
Di vê xebata netewî û kurdewarî da Swêreg çima hîn bêdeng e?
Belediya Swêregê di vî warî da çima gavekê navêje, çima alîkarya esnaf û dikandaran nake?
Ma qey belediya Swêregê ne ya kurda ye?
Ma qey swêregî ne kurd in?
Wek bajarên din çima hûn jî li zimanê xwe xwedî dernakevin?
Ma qey hûn ji zimanê diya xwe hez nakin?
Ma qey hûn ji kurdbûna xwe fedî dikin?
Dibê Swêregê nuha pêşengî bikira, dibê Swêreg wiha ne bêdeng bûya.
Dibê Swêreg neketa vî halî…
Not:
Gelî swêregiyan, rica min ji we vê banga min bigihînin Belediya Swêregê û malperên swêregiyan.”

04 januari 2011

Bersîva Abîdîn Parilti

Abidîn, bersîva te ya bi qahr û hîdet ez matmayî hîştim...
Birayê ezîz, gotinê min negotiye ji kerema xwe ra neke devê min; min negotiye tu ji kurdî hez nakî. Min gotiye tu çima bi tirkî anons dikî.
Dema min di facebookê da banga te ya bi tirkî dît, min jî rabû ev çend rêzên jêr nivîsî:
”Abidîn, min tiştek ji vî îşî fêm nekir. Beşdar kurd in, pêşbirk bi kurdî ye, stran bi kurdî ne lê îlana te bi tirkî ye.
Ev çawa îş e?
Ma li gor te qey hemû kurd bi tirkî dizanin?
Yaho ez fêm nakim çima kurdên bakur ev zimanê tirkî kirine wek zimanê Qurana Kerîm, wek zimanekî pîroz, li gor wan her kurd miheqeq çend ayetan jê dizanin...
Wek Bavê Nazê negot, "waweylê ”
Nuha çi têkiliya vê rexneyê bi ”hezkirin” û nehezkirina kurdî heye?
Erê pêşbazî li Stenbolê ye, lê bi kurdî ye, kurd dikin werin bi kurdî bistirên.
Yanî kesên ewê beşdarî pêşbaziyê bibin hemû bi kurdî dizanin.
Loma jî tu sebeb tuneye ku meriv ji kurdên ku bi kurdî dizanin ra bi tirkî binivîse.
Min ev yek rexne kir, min got çima te bi kurdî nenivîsî ye.
Te bi kurdî û tirkî nivîsîbûya dîsa dibû, lê te tenê bi tirkî nivîsî bû.
Li gor baweriya min sebebekî vê şêlê yê psîkolojîk heye, piraniya kurdan bi qasî tirkî qîmetê nadin kurdî.
Ev yek ne bi zanîn tê kirin, şertan, asîmîlasyonê wiha kiriye, însan bîr nabin.
Lê ev bîr nebirin netîceyê naguhre.
Mesela ji dêlî te va, min ew bang nivîsîbûya minê bi kurdî nivîsandiba, ne mimkûn bû ku min bi tirkî binivîsanda.
Ev ferqeke pir girîng e û sebebên wê yên îdeolojîk û psîkolojîk hene.
Ev yek ji bo te tenê, ji bo piraniya kurdan wisa ye.
Tu dîsa yek ji başan î…
Ya din, di xebatên wiha da dibê meriv hinekî kûr û dûr bifikire, tiştên wiha biçûk jî bike sebeb û wasiteya pêşxistina kurdî, yanî dibê guhê meriv tim li ser kurdî be.
Min ev hêvî ji te dikir û loma jî ew ”gazin” kir.
Te gotiye dibê kes kirin û xebatên te rexne nekin, "baştir e em pesnê hev li ser dîwarê xwe binivîsin."
Wisa xuyaye ku tu tenê fêrî pesnan bûyî, tehamula te ji rexneyan ra tuneye, tu fêrî halan û çepikan kirine…
Ev exlaq û şêl, ne exlaq û şêla merivekî medenî û ronakbîr e…
Dibê kêfa meriv tenê ji pesnan ra neyê, dibê ji rexneyan ra jî were…
Gava meriv xebatek, karekî eşkere kir, mafê her kesî heye ku dîtina xwe li ser bibêje. Ev dîtin carnan dikane rexneyên ”pozîtîv” û carnan jî dikane yên ”negatîv” bin.
Lê xuyaye te ev yek hîn baş hezim nekirye, tu dixwazî xelk tenê ji te ra bibêjin ”her bjî” û ”şabaş” ji lokê qemer ra û li çepika xin!
Min digot belkî tu merivekî demokrat û têgihiştî ye, diyar e ez şaş im. Pohpoha(pesinsên) tirkan tu aşûnî kiriye, seriyek sîr naçe eyarê te.
Ji ber ku min gotiye tu çima îlana pêşbaziyeke kurdî bi tirkî didî, tu bi hîdet li min rabûyî, te azarên gelkî giran dane min, bi hêrs te gotiye îşê xwe ji me nînin, bi rexneyên wiha me nerehet nekin.
Abîdin, ev cara pêşîye ku ez gazinekê ji te dikim, heta nuha min ne bi devikî û ne jî nivîskî li ser te û xabatên te yek gotinina negatîv negotiye.
Lê min him bi devkî û him jî bi nivîskî gelek caran pesnê xebatên te daye. Û tu jî bi viya dizanî.
Min programa te ya di TRT6-ê da dieciband û min li her derê pesnê wê dida, min ev yek nivîsî jî. Kitêba te derket kêfa min hat, min bi nivîskî pesnê wê da û ji te xwest ku tu kurdiya wê jî biweşînî û min kitêb jî tavilê ji Stenbolê da anîn.
Loma jî îdîa te, "gava tiştekî baş hebe hûn dengê xwe nakin, lê gava kêmasiyekê dibînin êrîş dikin.” buhtaneke bêbinakeye.
Min li gor bawerî û dîtina xwe ji tiştê baş ra tim gotiye baş û ji yê ”şaş” û ”xerab” ra jî gotiye şaş û xerab…
Loma jî yê eyb dike ne ez im, tu yî.
Ji ber ku tu ezbere dipeyive, tiştê min nekiriye tu dikî hustuyê min û tiştê min kiriye jî tu înkar dikî..
A eyb ji vê ra tê gotin…
Min ji te ra negotiye bi ”dijminê” zimanê tirkî be birayê ezîz; ji xwe tu nikanî bibe jî, çimkî tu nanê xwe ji wî zimanî dixwî.
Helbet tu yê bi ”heyranê” wî bî.
Lê weleh ez wek te ne ”heyranê” tirkî me û ji dilê min jî nayê ez pê binivîsînim jî.
De bimîne di xweşiyê da.


Îlana Abîdîn Parilti ya facebookê
TRT Şeş'in düzenlediği, "Strana Xwe Bêje" ses yarışmasının elemeleri başlıyor! İstanbul'daki elemeler ise bugün sabah saatlerinden itibaren TRT Tepebaşı stüdyolarında gerçekleşmeye başladı. İlgilenen bütün arkadaşlara duyurulur

Rexneya min
Abidîn, min tiştek ji vî îşî fêm nekir. Beşdar kurd in, pêşbirk bi kurdî ye, stran bi kurdî ne lê îlana te bi tirkî ye.
Ev çawa îş e?
Ma li gor te qey hemû kurd bi tirkî dizanin?
Yaho ez fêm nakim çima kurdên bakur ev zimanê tirkî kirine wek z...imanê Qurana Kerîm, wek zimanekî pîroz, li gor wan her kurd miheqweq çend ayetan jê dizanin...
Wek Bavê Nazê negot, "waweylê !"

Û bersîva Abîdîn ya vê rexneya min:

biraderên hêja rast e min bi turkî nivîsandiye lê divê neyê wê maneyê ku ez ji kurdî heznakim. Rast e kurt li hemi dinyê hene lê ev pêşbazî îro li stenbolê ye. yanê li ser çend gotina niyeta mirov a kurdayetîyê nexwînin. eybe. weke pêşniyar hûn dikarin pesnê hev li ser diwarê xwe binivîsînin wê baştir be. Gava tiştek baş hebe hûn dengê xwe nakin lê hûn gava kêmasiyekê dibînin hema êriş dikin. dîsa eybe. A din ez ne dijminê zimanê tirkî me ne dijminê tu zimana me jî. heyranê hemi zimana me. di xebatên we de serkeftin.