31 januari 2010

Hin kurd ji koletiyê hez dikin

Cîgirê Serokê Giştî yê CHP-ê Yılmaz Ateş, di hevpeyivîna xwe ya bi Aknewsê(Ajansa Deng û Basan a Kurdistanê)da ji serokê xwe Denîz Baykal bêtir li dijî perwerdeya bi zimanê kurdî derdikeve û dibêje daxwazeke wiha perçekirina miletê tirk e.
Dijberiya Denîz Bayjkal ya li hember perwerdeya zimanê kurdî meriv fêm dike, çimkî mêrik ”tirk”e û birêvebirekî dewletê ye.
Lema jî ne anormal e ku mêrik neyartiye kurdan bike.
Lê Yilmaz Ateş xwedêgiravî kurdekî Dêrsimî ye, loma jî meriv hêvî dike ku qenebe ew weke tirkekî faşîst li dijî zimanê miletê xwe dernekeve.
Lê bira derneketin li wir bimîne, mêrik ji nîjadperestekî tirk bêtir li dij derdikeve û dibêje tiştekî wiha nayê qebûlkirin.
Min digot belkî di nava CHP-ê da kurdê ji xîret û kurdperweriyê herî şuştî û zilamê tirkan tenê Kemal Kiliçdaroglu ye, lê piştî ku min hevpeyvîna Yilmaz Ateş xwend, min dît ku ev texmîna min şaş bûye, yên weke Kiliçdaroglu û belkî ji wî jî hîn xerabtir pir in.
Yilmaz Ateş sebebê têkçûna CHP-ê ya li Kurdistanê bi siyaseta CHP-ê ya derbarê mesela kurd ve girê nade, dibêje:
”Na, tu tesîra wê tuneye. Wek zarokê wê herêmê ez dibêjim ku em perçekirinê qebûl nakin, em dixwazin di nava yekîtiyê da bijîn. Û ji bo ku em bibin yek çi pêwîst be emî bikin.”
Wey xwezî tu ne zarokê wê herêmê bûya…
Wek tê dîtin, mêrik li dijî ”perçekirinê” yanî li dijî azadî û serxwebûna miletê xwe ye û ji bo ku kurd negihîjin mafên xwe yên netewî, bihelin û bibin tirk, bi gotina wî, ji bo ku ”bibin yek” çi pêwîst be ewê bike…
Ev jî tê wê maneyê ku bi zorê be jî ewê kurdan bike tirk.
Li ser pirsa, heger sebeb ne siyaseta CHP-ê ye, wê demê hûn vê yekê bi çi ve girê didin?, Ateş dibêje:
”Li Başûrê Rojava teror hakim e. Yek terora olî ye û ya din jî etnîkî ye. Di kîjan demokrasiyê da di propagandayê da meriv dibêje: ”Dengê xwe ya bide ola xwe ya jî bide zimanê xwe.”
Ev şîara, ”dengê xwe ya bide ola xwe ya jî bide zimanê xwe” nayê bîra min, lê kê ev şîar derxistibe bi rastî jî ew kurdekî ji dil kurd bûye.
Lê Yilmaz Ateşê bûye xulamê tirkan li dijî vê şîariyê, bi ya wî be dibê kurd dengên xwe nedin ferdên ji qewmê xwe û ola xwe, bidin neyar û celadên xwe, bidin qatilên bav û kalên xwe.
Diyar e însan ku carê kumê bêxîretî û çavpaniyê da serê xwe, dikane heta tu bixwazî bêheya û bêrû bibe, bibe zilamê dijmin û li dijî gelê xwe şer bike.
Li gor dîtinaYilmaz Ateş, li Tirkiyê kurd, ereb, laz tunene, herkes tirk û mecbûr e bibe tirk, çimkî Ataturk wisa gotiye.
Atêş dibêje, ”Di şerê rizgariyê da kurd, tirk, ereb û laz hebûn. Dema M. Kemal welat rizgar kir got, ”Ji damezirînerên Komara Tirkiyê ra miletê tirk tê gotin.”
Yanî tu ji çi miletî dibî bibî, dixwazî ereb ya jî kurd bû, tu mecbûr î bibî tirk.
Û Yilmaz Ateşê me yê Dêrsimî jî vê fermana M. Kemalê arnawit îro ji gelê xwe ra dubare dike, dibêje, Ataturk wiha gotiye, dibê hûn jî qebûl bikin.
Dîroka dinyayê û têkoşîna gelan nîşan daye, li welatekî heta ku zilam û destikên dijmin xurt bin û biwêribin hevalbendiya bi dijmin ra eşkere biparêzin serkeftin gelkî zahmet e.
Loma jî li kîjan welatî dibe bila bibe, ji bo serkeftina li hember hêzên dagîrker divê pişta destik û hevalbendên hundur were şikandin, ji bo ku nikanibin dijmin li ba xwe şarge bikin.
Li ser perwerdeya bi zimanê kurdî jî Yilmaz Ateşê efendî xwe gelkî aciz dike û dibêje:
”Eger hûn bixwazin miletekî perçe bikin dibê di serî de hûn zimanê wan perçe bikin. Niha PKK bi zimanê zikmakî perwerdeyê dixwaze û dibêjie bila aleke me ya cuda hebe û hêzên me yên ewlekariyê cuda hebin. Ev yek tê wateya dewletek cuda. Ma herkes reben e tenê PKK biaqil e.”
Ew merivekî pir "reben" û "kêmaqil" e lê haya wî ji wî tuneye, lema jî belangaz û evdalê Xwedê xwe "reben" nahesibîne.
Kuro piştî ku tu perwerdeya bi zimanê kurdî jî weke mafekî gelê xwe nabînî, ma êdî ji te rebentir û bêaqiltir kî heye?
Ji ber ku wî carê bindestî û koletî qebûl kiriye, loma jî daxwa perwerdeya bi zimanê kurdî, aleke cuda û hêzên kurd yên ewlekariyê qebûl nake, viya weke perçebûna Tirkiyê dibîne.
Bidestxistana van mafan layiqî gelê xwe nabîne.
Û dûra jî dibêje, heger kurd van mafan bidest xin, ewê bibin xwedî dewleteke cuda.
Ev yek jî weke kurd camêr ditirsîne…
Û ji bo ku kurd di pêşerojê da nebin xwedî dewleteke serbixwe, dibê zarokên kurd bi zimanê diya xwe nexwînin, dibê kurd nebin xwedî al û hêzên ewlekariyê.
Heta ku ruhkoleyên wiha di nava me da hebin serkeftina kurdan gelkî zor zahmet e…

30 januari 2010

Tirkiye hîn jî embara narkotîkayê ye

Neteweyên Yekgirtî, Emerîka û Yekîtiya Ewrûpayê di raporên xwe da diyar kirin ku di tîcareta narkotîkayê da Tirkiye hîn jî welatê niftê ye û ji sedî 93-ê narkotîka dikeve Ewrûpayê ji alî mafya tirk ve tê organîzekirin.
Ofîsa li Dijî Narkotîkayê ya girêdayî Neteweyên Yekgirtî(UNODOC), Wezareta Derve ya Emerîka û Yekîtiya Ewrûpayê raporên xwe yên sala 2009-an ya derbarê tîcareta naorkotîkayê da eşkere kirin.
Di hersê raporan da jî tê gotin ku di sewqîyata narkotîkayê da Tirkiye hîn jî welatê sereke ye.
Ji xwe Tirkiyê heta nuha tu carî ev serokatî ji dest xwe bernedaye, hersal diraporan da Tirkiye him di qaçaxçîtiya narkotîkayê da û him jî di tîcareta jinan da Tirkiye tim welatê yekem e.
Loma jî tiştekî pir ne xerîb e ku Tirkiye îsal jî welatê yekem be.
Di raporê da tê gotin ku li gel krîza aborî ya navnetewî bazara esrar, kokaîn û afyonê mezin dibe û krîz zêde tesîrê lê nake.
Li gor raporê narkotîka herî zêde ji Tirkiyê derbasî Ewrûpayê dibe. Ji 110 tonê eroîna li Ewrûpayê tê firotin ji sedî 85-ê wê bi destê mafyaya tirk derbasî Ewrûpayê dibe û tê belavkirin.
Di sala 2009-an da 85 ton narkotîka ji Tirkiyê derbasî Ewrûpayê bûye û ev jî tê wê maneyê ku ji sedî 93-ê bazara Ewrûpayê ya narkotîkayê di destê mafiya tirk da ye.
Û ev serokatî ji destpêka sala 1980-î û virda ye wer di destê mafya û çeteyên tirk da ye û tu carî jî ji dest wan derneketiye.
Ji ber ku ev kar bi piranî bi destek û alîkariya dewletê dibe û loma jî mafya tirk sal bi sal mezintir û xurttir dibe.
Li gor îdîa hin pisporan bi saya serê vê tîcareta jinan û qaçaxçîtiya narkotîkayê ye ku tu krîzeke aborî tesîrê li aboriya Tirkiyê nake.
Ji ber ku li gor texmîna hin der û doran li dora 400 milyar dolar pereyê reş di ekonomiya Tirkiyê da digere û ev pereyê reş nahêle Tirkiye têkeve krîzeke aborî.
Weke di raporan da jî hatiye gotin, hîç krîzeke aborî, çiqas mezin dibe bila bibe, tesîrê li bazara narkotîkayê nake.
Di van 2-3 salên dawî da li Emerîka latînî û li Ewrûpayê gelek gelek welatî top avêt, îflas kir.
Lê Tirkiye qet ne xema wê ye, dinya xera bibe jî ew her eroîna xwe difroşe û bi milyaran pereyê xwe qezenc dike.
Heger di nava dewletê da(artêş, pûlis û îstîxbarat)hin hêz ne li pişt vî karî bin ne mimkûn e ku ji sedî 93-ê bazara narkotîkaya Ewrûpayê di destê mafya tirk da bimîne.
Ji bo mezenayiyeke wiha alîkariya dewletê divê, bêyî alîkariyên îstîxbaratî, leşkerî û pûlisî ne mimkûn e ku mafyayek bikanibe hewqasî mezin bibe.
Di belge û wesîqeeyên doza Ergenekonê da derket ortê ku artêşa tirk ji tîcareta narkotîkayê bi milyonan dolar qezenc kiriye û bi wan peran jî çek û cebixane ji Ewrûpayê kirîne û li hember PKK-ê û kurdan bikaranîne.
Hetanî nuha bi dehan pûlis û zabitên rutbebilind bi serokên çete û mafyayê ra hatine girtin.
Loma jî raporên li jor rastiya ku herkes pê dizane tenê dubare dike.

Dîtina hevalekî û şevbêrkek xweş...

Dûrî, xerîbî û borîna salan hesret û daxwaza dîtina dost û hevalan li ba meriv zêde û xurt dike.
Bi dîtina hevalekî xwe meriv weke zarokekî li pêsîrê ku bigihîje himêza diya xwe kêfxweş û bêhed dilşa dibe.
Weke zarokekî azirî bi şekir aş be, bi rewş û sohbetên wiha dil jî hinekî sakin û aş dibe, bîna xwe digre.
Ji ber ku hewcedariya dil jî bi terapiyê heye.
Do bi şev dema min hevalê xwe yê 30 sal berê Abdulkadir Îzol dît, ez gelkî kêfxweş û dilşa bûm.
Dema ez ji Wêranşarê derketim em herdu jî xort bûn, lê do êvarî dema me hevûdu dît, em herdu jî bûbûn weke du kalên hilhilî...
Bi dîtina pêşî ra min ew nas kir, çimkî li ber çavê ew zêde neguherî bû, lê wî got, heger li dereke din bûya wî yê tavilê ez nas nekirama.
Ez serê we neêşînim, me xwe da kêlek hev û me kul, hesret, serpêhatî û bîranînên 30 sal berê hemû bera beroşekê da û dûra jî çemçik di nav da gerand û li hev xist...
Me Wêranşar, Ruha û Kurdistan anî Stockolmê û em bîstekê pê şa bûn, me salên xortaniyê, salên fedekarî û xebatên bênabên û bêwestan bibîranîn.
Min bi bêsebriyeke mezin pirsa hin hevalên hatin bîra min jê kir, geh got miriye, geh got baş e, li filan derê ye.
bi xebera başiya wan ez kêfxweş û xebera mirina wan jî ez pir xemgîn bûm.
Gava cimat li gor dilê meriv be şêwr jî xweş û geş dibe, mesele meselê vedike, bîranîn li pey bîranînê tê bîra meriv, zindîbûneke nedîtî tê hafizeyê, weke agirekî vemirî ji nişka ve gur dibe.
Û dema atmosfer wiha be bêxwediya araqiyê jî dibe weke şîr û şekir, meriv ji vexwarina wê têr nabe.
Di sala 1978-an da Keya Îzol hatibû Wêranşarê mala apê xwe Abdulkadir Îzol. Abdulkadîr Îzol wê demê li Wêranşarê eczacî bû.
Min dizanîbû Keya hevalê me ye lê min ew nedîtibû û me hevûdu nas nedikir.
Abdulkadir ez vexwendim mal, got were bîstekê em ji xwe ra sohbet bikin.
Ez çûm, me heta derengê şevê sohbet kir.
Baş tê bîra min, wê şevê min ji Keya pirsa Swêd, xebata wan, hêza hevalan, hêz û qeweta gurûbên din kir.
Lê min qet texmîn nedikir ku dûra ezê jî li Swêd bibim mahcir û piştî 32 salan ez û Abdulkadir û Keya îcar ne li mala Abdulkadir, li Stockholmê li mîvanxaneya Hecî werin ba hev û ezê îcar jî ji Abdulkadir Îzol pirs û sewala welêt û Wêranşara xopan bikim.
Bi rastî jî dinya biçûk e û însan jî teyrê bêbask e, îro li vir e sibe li dereke din e…
Û jiyan jî mişt surprîz in, meriv nizane pêşeroj ewê çi nîşanî meriv bide, meriv bi kîjan bûyer û tesadufê matmayî bihêle.
Bêyî vê tesaduf û şevbêrka xweş ya do êvarî, ez dixwazim xebereke xweş ya din jî bidim we…
Tam di wê bîstika sohbetê ya herî bi heyecan da ”lawikê Licî” bilêta min ya welêt jî anî got terp û danî ser masê, şevbêrka me geştir kir.
Belê, we çewt nebihîst, nuha bilêta min di bêrîka min da ye, heger heta wê demê Ergenekoncî li Tirkiyê dest nedin ser hukim, bi xêr di destpêka meha hezîranê da ez li welêt im.
Ji bo kirîna vê bilêtê min tam 30 salî pa, lê bi derengî be jî min kirî û kir bêrîka xwe.
Êdî dora kaniyê dora min e…
Û dîlokek ji dil
Keçê dînê li ber çavê min feqîrî xwe li ba neke
Derd û kulên dilê min tevraneke
Ji evîna te ez nexweş im dinalim
Bi hesret û evîna min heneka neke

28 januari 2010

Ji Ataturk ra got "Mistik" 2 sal ceza danê

Di dîroka Komara Tirkiyê da cara pêşî 5 sal berê 2 zarokên 15 salî di deftera ”Anitkabîrê” yanî di deftera taybet ya li ser qebre Ataturk da çend gotinên pir xweş û maqûl nivîsîne.
Ji zarokan yê bi navê K.K, di deftera ”Anitkabîrê/Qebra Ataturk”da wiha nivîsîye:
”Mistik, ji tiştên te kirî ra sipas, lê çavê min qet te nagre. ”
Hevalê wî jî gotiye, ”ezê di serê te da por biçînim…”û çend henekên din.
Ji ber van henekên du zarokên 15 salî, zarokan digrin, didin mahkimê û bi sûcê heqareta li şexsê Ataturk ceza dikin.
Li gor malpera Haberturkê îro nivîsîye, pênc sal berê ji Norveçê xortê 15 salî yê bi navê K.K, di dema ziyareta xwe ya ser gorra Ataturk da di deftera gorrê da wiha dinivîse:
”Mistik, ji ber ku min tu dît ez hîn xerabtir bûm. Ji bo tiştên te kiriye sipas, lê nabêjim Xwedê ji te razî be. Lê belê çavê min qet te nagre.”
Xortê din yê bi navê S.Y jî wiha nivîsîye:
”Ezê bibêjim selamuneleykum, lê nabêjim. Ezê por di serê te da biçînim, lê naçînim.”
Piştî ku berpirsiyarên gorrê, van notên zarokan dixwînin tavilê li alarimê dixin û herdu zarokan jî digrin û dozê li wan vedikin.
Zarok di parastina xwe da dibêjin ew li Norweçê hatine dinê û mezin bûne û li wir henekên wiha ne sûc e, wan henek kirye, lê pere nake, ji heqareta li Ataturk her zarokekî salek û 10 meh ceza didinê.
Doz piştî 5 salan do di Heyeta Cezayê ya Mahkimeya Bilind da bi dawî bû. Mahkimeya Bilind jî argumenta ”henek” qebûl nekir, lê ji ber temenê wan yê biçûk ceza ji salek û 10 mehan daxist 11 mehan.
Dema zarokan girtine şandine Îslehxaneya Zarokan ya Elmadaxê û demakê ji bo terbiyekirinê li wir girtî mane.
Ji roja”Qebra” Ataturk avabûye û virda ye ev cara pêşîye ku bi destê van herdu zarokên biaqil û pir jîr tiştekî pir xweş hatiye nivîsîn.
Heta nuha belkî bi sedhazaran kesî di wê defterê da nivîsînîne, lê ez bawer nakim ku tu kesî weke van herdu zarokan tiştekî hewqas xweş nenivîsîbe.
Ji dêlî ku tirk wan gotinên zarokan têxin çarçeweyeke zêrîn û bi darda kin, zarokan digrin û ceza dikin.
Ji ber ku tirk miletekî cahil û dinya nedîtiye, loma jî tehamulî henekeke du zarokan jî nakin.
Li Tirkiyê ji bo parastina Xwedê û Pêxember qnûn tuneye, lê ji bo parastina Ataturk qanûn heye.
Kes nikane bi şiklekî ne baş di heqê Ataturk da bipeyive, wî rexne bike.
Wek tê dîtin, kes nikane henekekê jî bike, henek jî sûc e.
Heta xwediyê henekê zarokekî 15 salî be jî ferq nake, salek û 10 meh ceza didinê…

27 januari 2010

Dewletê nuha jî berê xwe da mutehîtan

Bi îdîeya di îhaleyan da hîle û sextekarî kirine îro li Diyarbekrê 42 mutehît girtine binçavan.
Birrrre, birrre...
Mêrikan êdî fêrî girtinên girseyî, qefle bi qefle bûne.
Li gor çapemenî dinivîse, pûlisên ji Mudûriyeta Emniyeta Diyarbekrê vê sibehê li Diyarbekirê û qezayên wê bi operasyoneke di eynî wextê da 42 mutahît bi îthama di îhaleyan da sextekarîmkirne girtine bin çavan.
Ne yek, ne dudu, tam 42 heb...
Wey mala we nekeve, gelo li Diyarbekrê li ser hev çend mutehît hene ku jê 42 heb girtine bin çavan?
Tirk, mêrikan êdî tenezulî girtinên yeko yekeo nakin, dema dest bi operasyonekê dikin, mezin dest pê dikin, bi sedan digrin.
Kîjan “operasyon” dibe bira bibe ji bo tirkan ferq nake, pûlis û cendirmeyên wan ji bo girtina çend kesan xwe nawestînin, gava derdikven “operasyonan bi bajarekî qîma xwe naynin, bi çend bajaran dest pê dikin.
Diyar e ev jî madeyeke “açilima”, pakêta kurd e, girtin û tewqîfatên kîtlewî...
Berê operasyona siyasî û li dijî DTP/BDT-ê bû, nuha ya mutehîtan e, gelo sibe dor ewê were kê?
Di destpêkê da weke bira bi hev ra dixwin û dûra jî berê xwe didin kurdan, wan digrin.
Kurro li Tirkiyê sîstem li ser rişwet, bertîl, torpîl û sextekariyê ava bûye, gepa jerî mezin tim para şêr, para we tirka ye, yê kurdan tim çend kurtêl mirtêl in, bi van operasyonan hûn van kurtêlên xwe jî li feqîran dikin jahr.
Ya berê nedinê, ya jî piştî ku we dayê lê poşman nebin, li rebenan neherimînin, di zar û bîvilên wan ra neynin...
Xwarin heqê mutehîtên kurda ye jî lo, bihêlin bira bi saya hevaltiya we ew jî çend qurişan piçirpînin...

Li ba kê çi kêm be ewê wiya hilbijêre
Li zanîngeha Diyarbekrê xwendevanek çû xwaringehê ji bo ku firavînê (navrojê)bixwe.
Lê gava kursiyek vala nedît ji mecbûrî çû li ser masa profesoran rûnişt xwe bera ser kursiyekê da.
Profesorekî awirên xwe tûj kir û ji xort ra got, “ga û çivîk/çûk li ser eynî maseyê rûnanin...”
Li ser vê, xwendevan got, ”wê demê ez difirim…” û ji ciyê xwe rabû.
Vê bersîva xwendevan, Profesor gelkî êşand, weke xencerekê li diê wî ket.
Di dema îmtihanê da profesor xwendevan di çavê xwe ra kir û ji bo ku di îmtihanê da bisernekeve çi ji destan hat texsîr nekir.
Lê xortê xwendevan di îmtihanê da qet çewtiyek jî nekir û bersîva hemû pirsan pir xweş û rast da.
Ji ber ku nêta profesor xerab bû, loma jî bela xwe ji xwendevan venekir, ji xwendevan ra got, ”ezê pirseke dawî” ji te bikim.
”Wisa qebûl bike ku dema tu bi rê da diçû te du torbe dîtin. Di torbeyekî da aqil û di yê din da jî pere heye. Tu yê kîjan torbeyî bigrî?”
xwendevan dibêje:
”Minê torbê pera bigirta.”
profesor jî dibêje:
”Heger ez bûma minê torbeyê aqil hilbijarta.”
Xwendevan dibêjje:
”Normal e, li bak ê çi kêm be ewê wiya hildibijêre.”
Ev bersîva xwendevan, profesor dîn û har dike, radihîje deftera xwendevan ya notê û di hundurê wê da ”ga!” dinivîsîne…
Xwendevan bêyî ku li “nota” profesor dayê binêre ji odê derdikve. Lê piştî deqîqeyekê paşda vedigere, hêdîka derî vedike û ji profesor ra dibêje:
“Profesorê hêja, we îmzeya xwe avêtiye binî, lê we nivîsandina notên min ji bîr kiriye...”

26 januari 2010

Anketa derewan

Di rojnameya Tarafê da Neşe Duzel, bi xwediyê şîrketa lêkolînê A&G Alî Gur ra li ser anketa wan ya dawî hevpeyvînek kiriye.
Alî Gur dibêje, di pêvajoya rêvekirina li ber mesela kurd da wan pênc lêkolîn kirin.
Netîceya ji lêkolînan derketiye: "kurd û tirk tu carî bi hev nakevin, şer nakin."
Tu tiştekî tirkan ne weke xelkê ye, di hertiştê wan da miheqeq kêmasiyek, derewek û sextekariyek heye.
Ne alimên wan alim in û ne jî lêkolînên wan lêkolîn in.
Lê bi taybetî jî dema mijar li ser kurd û Kurdistanê be.
Dema mijar dibe kurd û Kuristan êdî pir zahmet e ku meriv derew û rastiyê ji hev bigerîne, dibe weke porê dînan, li hev digere.
Alî Gur efendî xwedêgiravî merivekî lêkolîner e û ji bo ku rastî derkeve ortê anketek çêkirye, lê bi îhtîmaleke mezin netîceyên anketê rast nabêje, heta belovacî dike û li ser netîceyên anketê jî derwan li hev tîne.
Mesela dibêje ku netîceya ankêtê nîşan da ku ”kurd û tirk tu carî bi hev nakevin, şer nakin”
Baş ev şerê ku 26 sal in berdewam e çi quzulqurt e?
Di van 26 salan da ji kurd û tirkan li dora 40-50 hezar înssanî hetine kuştin, bi hezaran kurd ji alî çete û qatilên dewletê va hatine revandin û wendakirin.
Li Kurdistanê li dora 3 hezar gundên kurdan hatine şewitandin, 3-4 milyon kurd bi darê zorê ji erd û avên xwe, ji welatê xwe hatine bidûrxistin.
Bi dehhezaran kurd hatine girtin, îşkenceyên netîdî dîtine, di zindanan da rizyane û bi sedan jî seqet mane.
Li bajarên Rojava tirk heroj êrîşî mal û dikanin kurdan dikin, kurdan li vir û li wir lînc dikin, davêjin ser malên wan bi darê zorê ji bajar û gundên xwe derdixin.
dibêjin em naxwzin bi kurdan ra bijîn...
Ji bo ku kurdek straneke kurdî dibêje ya jî bi di telefonê da bi kurdî dipeyive ji alî girseyên tirk va tê lînckirin û kuştin.
Alî Gurê lêkolîner ji me ra hîn jî dibêje ku ”ankêtê nîşan da ku kurd û tirk bi hev nakevein…”
Diyar e Alî Gur, ji bihevketinê qey jenosîdî, qetlîameke weke ya ermeniyan fêm dike.
Kurr dema miletek, tehamulî ziman, muzîk û hebûna miletekî din neke ev bihevketin û şerekî mezin e, ji viya mezintir dijminatî û bihevketin nabe.
Lê sebebê nebûna qetlîamên mezin jî ne ku herdu milet ji hev hez dikin, na, şertên der û hundur vê îmkanê nade dewlet û miletê tirk.
Sebaba esasî ev e, ne hezkirina kurd û tirkan ya ji hev e.
Dîsa li gor îdîeya Alî Gur, ji sedî 79-ê kurdan û ji sedî 64-ê DTP-yiyan naxwazin herêmeke otonom ya xwedî meclîs û pûlis naxwazin.
Wey agir bi virên te keve, wê demê ev şerê ku 26 sal in dom dike ji bo çi ye?
Madem ji sedî 70-80-ê kurdan bira serxwebûn û federasyon li wir bimîne, otonomiyê jî naxwzin, wê demê ev librxwedana 30 sal î ji bo çi ye?
Dibê xwediyê anketê ev pirs jî ji kurdan bikira, bigota madem hûn otonomiyê, meclîsê û pûlisên kurd naxwazin, wê demê hûn doza çi li dewletê dikin û ev şerê we ji bo çi ye?
Anketên wiha beşekî ji şerê psîkolojîk e, dewlet ne bi teror û çekan tenê, bi ”anketên” wiha jî li hemberî kurdan şerekî psîkolojîk dimeşîne.
Vî aliyê meselê dibê meriv tu carî ji bîr neke.
Alî Gur dibêje, bi ankêtê derketiye ortê ku ji sedî 87-ê teviya tecivatê û ji sedî 64-ê kurdan li dijî efûyeke ji bo Ocalan e.
Lê ji sedî 76, 5-ê DTP-yiyan ji efûya ji bo Ocalan ra dibêjin erê.
Hejmara/prosenta civata tirk rast e, heta dibê hîn jî zêde be, nêzî sedîsed be.
Û tirk ne ji bo Ocalan tenê, ji bo hemû kurdan wiha difikirin, heger ji destê tirkan bê, ewê hemû kurdan, bi mezin û çûkan ve, bi baş û xeraban ve komî ser hev bike û bi carê da bikuje, ku ew jî ne mimkûn be hemû kurdan têxe zindaneke pir mezin û bi vî şiklî ji wan û daxwazên wan xelas bibe.
Lê îdîa ku ji sedî 64-ê kurdan jî li dijî berdana Ocalan e ne rast e, derewke bi boçik e.
Kesên ne hevalên PKK-ê ne û raya xwe nedane DTP-ê nayê wê maneyê ku dixwazin dewlet Ocalan bikuje.
Ji bo ku meriv bixwaze însanek heta dawiya jiyana xwe di zindanê da bimîne dibê meriv pir zalim û bêmerhemet be.
Bi vê îdîayê Alî Gur dixwaze nîşan bide ku tenê PKK û BDP-yî berdana Ocalan diparêzin, lê ji sedî nêzî 70-ê kurdan li dij in, dixwazin Ocalan di zindanê da birize, bimre.
Ev ne rast e, kurdên ji Ocalan heznekin jî wiha nafikirin û nabêjin.
Dîtin û şêleke pir nemirovî ye ku meriv bixwaze dijmin kurdekî, mixalifekî ji qewmê meriv di zindanê da birizîne, bikuje.
Çapemeniya kurd li hember belovacîkirinên wiha dibê pir şiyar û bi dîqet be û netîceyên anketên wiha weke ya anketên rastîn dibê neweşînin.

25 januari 2010

Kurdî şekir e lê tirkî ŞÎRÎNTIR e

Di înternetê da platformeke bi navê ”Dîwanxane”yê heye, ez jî endamê vê komê me.
Li gor şîar û ”destûra komê”, Dîwanxane, platformeke azad û serbixwe ye û koma hemû kurda ye.
Di şîar û destûra komê da bi şiklekî vekîrî û zelal nayê gotin kîjan ziman(kurdî ya jî tirkî)zimanê komê ye.
Lê tê gotin ku ”ewê dora pêşî bidin mesajên kurdî…”
Ev jî tê wê maneyê ku zimanê komê xurî ne kurdî ye, bi qasî kurdî azadiya tirkî jî heye û kî bi kîjan zimanî binivîse serbest e.
Ev yek ji alî moderatoran ve heta nuha bi vê zelaliyê nehatibe gotin jî lê di praktîkê da wiha bûye, erê carnan ji bo nivîsîna bi kurdî hin nesîhet hatine kirin lê tu carî rê li ber tirkî nehatiye girtin.
Dema ez bûm endamê Dîwanxaneyê hêvî û baweriya min ew bû ku di pêşerojê da zimanê komê ewê bibe kurdî.
Û ji bo vê yekê jî min gelkî hewil daye…
Lê mixabin heta nuha wiha nebû û kesî jî nexwest zimanê komê bibe xurrî kurdî.
Yanî moderatoran negotin em nivîsên bi tirkî naweşînin.
Çendakî berê kurdekî bi navê Cevdet Akbay, li ser PKK-ê û Ocalan nivîsek nivîsî, nivîs bû sebebê minaqeşeyeke mezin û berfireh û hîn jî berdewam e.
Camêr ji şûrê xwe tûjtir e, pêra digihîne bersîva herkesî bide.
Ez bi xwe matmayî mame, însan çawa dikene rojê hewqas nivîs binivîse, pir xerîb e.
Ev demeke Dîwanxane ketiye bin bandora vê minaqeşeyê, mijar tenê rexne û bersîvên Cevdet Akbay e.
Îcar ji ber ku Cevdet Akbay bi tirkî nivîsî bû, loma jî hemû bersîv jî bûn tirkî. Û bi vî şiklî tirkî ji bi temamî bû zimanê Dîwanxaneyê.
Êdî herkesî dest bi tirkî kiriye, heta kesên hema qet bi tirkî nedinivîsandin jî vegeriyane tirkî.
Mane ji gelekan ra xweş bûye, kêf kêfa wan e.
Ez bi xwe ji vê yekê gelkî nerehet im.
Lê tiştek ji dest min nayê…
Kêfa min ji komên wiha tevlihev ra pir nayê, ez dixwazim koma Dîwanxaneyê bibe komeke kurdîaxêv û cî nede tirkî.
Dema wiha nebe ewê tim problem derkevin.
Bi ya minn dibê moderator û endamên komê di warê zimên da biryara xwe bidin, em komeke çawa dixwazin?
Li gor dîtina min, dibê kesên kêfa wan ji tirkî ra tê û dixwazin bi tirkî binivîsin û bixwînin, dibê ji xwe ra komeke li gor vê daxwaza xwe çêkin.
Yên dixwazin tirkî û kurdî tevlihev be, bira ew jî ji xwe ra tiştekî wisa yanî komeke tevlihev çêkin, ew jî mafê wan e.
Lê kesên weke min difirkirin, yanî kesên ku tenê kurdî dixwazin, dibê ew jî koma xwe li gor vê prensîbê çêkin û tenê destûrê bidin mesaj û nivîsên kurdî, tirkî qebûl nekin.
Karekî wiha ji dest min nayê, ez ji teknîkê qet fêm nakim û wexta min jî tuneye, lê dema hinek komeke wiha çêkin ezê bibim endamê wan yê pêşî.
Kêfa hin hevalan ji axaftin û nivîsîna tirkî ra tê, ya jî jê nereht nabin, lê ez dibim û naxwazim di civateke tirkîaxêv û ya jî tevlihev da rûnim.
Tercîha min hertim civat û hevalên kurdîaxêvin.
Ev ne mesela dijminatiyê ye, mesla hezkirinê ye.
Hinek kes ji pinpinîkan hez dikin û diherin dibin endamê komeleya pinpinîkhezan.
Lê hin kes jî kewa hez dikin, dibin endam û hevalên kewfir û kewhezan. Hinek kes ji basketê, hin kes ji futbolê hez dikn û diherin dibin endamên wan kulûban û li gor destûr û şertên wan hereket dikin.
Mesela me jî wiha ye
Bêyî veqetandineke wiha ez tu riyeke din nabînim, ya herî baş ew e ku kî ji kîjan zimanî hez dike, dibê wê komê ava bike û bibe endamê wê.
Îro min bala xwe dayê, Cevde Akbay bersîva Seîdî Sîsî bi zazakî daye û him jî gelkî xweş nivîsî ye.
Min nizanîbû zazakiya wî hewqasî baş e.
Kêfa min hat û min hinek jî keda xwe tê da dît. Ez bawer dikm ev berhema ”derzî û şûjin, kevir û kuçên” min e…
Bi ya min zazakiya wî ji tirkiya wî ne xerabtir e. Bi qasî tirkî, bi zazakî jî xwe xweş îfade kiriye.
Yanî dema bixwaze dikane bi zazakî binivîsîne.
Wê demê mesele ji mecbûriyetê bêtir, daxwaz û tercîheke siyasî ye.
Moderator Serger Barî, ji bo nivîsandina bi kurdî ji endamên komê tenê tika dike, kesî mecbûr nake.
Mesela ji bo Cevdet Akbay ra dibêje, ”Ez heyanî niha rastî heqareteke birêz Cevdet Akbay nehatime, ezê çima nivîsên wî asteng bikim?”
Maneya vê bersîva Serger Barî ew e ku , heger heqaret tê tunebe ewê her nivîsa tirkî biweşîne, dixwaze bira rojê bi sedan nivîs bên.
Jixwe hemû mesele di vir da ye.
Ez vê şêlê rast nabînim, lê mafê wî ye ku wisa bifikire. Tercîha wî komeke wiha ye, komeke kurdî û tirkî tevlihev.
Em kesên ku ji vê tevliheviyê ne razî ne ya dibê em ji Dîwanxaneyê veqetin û ji xwe ra komeke kurdîaxêv çêkin ya jî divê em zêde pêşda neçin...
Gave em pir israr bikin, hevalên moderator dikanin bibêjin, koma me ev e, heger kêfa we jê ra nayê û nayê hesabê we kerem bikin jê derkevin.
Tiştê min fêm kiriye, kurd, kurdî bizanibin nizanibin destê wan ji axaftin û nivîsîna tirkî nabe.
Dewleta tirk, tirkî li kurdan qedxe bike jî kurd qebûl nakin, ewê serî hildin, ewê îsyan bikin, ewê tirkiyê bihejînin...
Çend kesên weke min ji xwe ne normal in û kes guh nade wan, em di nava kurdan da bûne weke “teyrên kel eyna”, em cîlekî li ber qedandinê ne, bûne malê muzeyê...
Kurdî şekir e, lê tirkî şîrîntir e...

24 januari 2010

Bersîva Cevdet Akbay

Birêz Cevdet Akbay, te pirsa gelo ez "bi zazakî dizanim ya na?" ji min kiriye, belê, ez dikanim zazakî bixwînim û jê fêm jî dikim.
Lê nikanim binivîsînim.
Dema tu bi zazakî binivîsînî ezê ji te fêm bikim.
Yanî ji bo vê ne hewceye tu bi tirkî binivîsînî.
Jixwe min berê jî gotibû, ez nikanim bi soranî jî binivîsnim, lê jê fêm dikim û dikanim bixwînim. Bêguman meriv bikanibe bi hemû lehçeyên kurdî binivîsîne baş e, lê zahmet e, bes mriv dikane fêrî axaftin û xwendinê bibe.
Ev jî têr dike û jixwe tiştê ji me ra lazim e jî ev e.
Dibê em ji hev fêm bikin…
Ez him ji soranî û him jî ji zazakî fêm dikim û dikanim bixwînim, helbet ne weke kurmancî, lê têra min dike.
Loma jî ez dibêjim bira soran bi soranî, zaza bi zazakî û kurmancî bi kurmancî binivîsin û ji hev fêm bikin.
Meriv nenivîse, nexwîne, nepeyive fêrî lehçeyên hev nabe.
Weke doçent û mamostê kîmayayê dibê tu jî hewqasî bizanibî…
Ji bo ku tu û kurmanc fêrî lehçeyên hev bibin dibê hûn bi lehçeyên xwe bi hev ra bipeyivin û binivîsin. Ji bo fêrbûnê tu riyeke din tuneye.
Bahaneya ez bi kurmancî nizanim û kurmanc jî zazakî nizanin loma ez bi zazakî nanivîsim xîlafî heqîqet û xapandin e.
Ji bo min hejmar(kemîyet) qet ne mihîm e, kar û netîceya wê(keyfiyet) mihîm e.
Tiştê ez dikim feydeyê digihîne kê, zirarê dide kê, ew girîng e.
Ziman, ji bo kurdan ne tenê wasiteyeke mesajdanê ye(Ben dili, mesaj anlatmak icin kullanilan bir arac olarak goruyorum),ew sîleh û wasiteyeke asîmîlasyonê ya herî girîng û herî tahlûkeye jî.
Weke mamosteyekî zanîngehê dibê tu viya bizanî.
Tu merivekî akademîsyen î û hişê te dihere ser gelek tiştî, tu başî û xerabiyê, rastî û çewtiyê ji gelek kesan bêtir û baştir ji hev digerînî.
Bi kêmanî tu aqilê xwe pir razî ye.
Çimkî ev çend roj in tu wer aqil didî xelkê.
Yanî tu dizanî ku ji bo miletê te çi baş e û çi xerab e.
Wê demê ka ji min ra bibêje, li hember asîmîlasyonê dibê kurd çi bikin, çi xweliyê li serê xwe kin?
Tu weke mamostayekî dizanî ku dewlet bi zor û bi xapandin dixwaze zimanê kurdî bihelîne û dûra jî kurdan bike tirk.
Li hember vê siyaseta dewletê pêşniyara te çi ye, divê kurd çi bkin?
Lê li hember vê plan û armanca dewletê pêşniyara te teslîmiyet e, tu dibêjî tiştekî em bikin tuneye, dibê em asîmîlasyonê qebûl bikin û bibin tirk.
Heger tu eksê vê dibêjî kerem bike, konkret pêşniyara xwe bibêje.
Li ser mesela Ocalan, dîtinên min diyar in, dema hewce be ez dinivîsim û rexne dikim.
Loma jî li ser Ocalan tiştekî bi te ra minaqeşe bikim tuneye.
Lê îdîeya PKK-ê tu feyde negîhandiye kurdan, tenê zirar daye wan ne rast e û akademîsyenekî weke te dibê viya nebêje.
Hema carê salên 1980-î û nuha bide ber hev, 25, 30 berê tevgera kurd ya netewî di kîjan konaxê da bû îro di kîjan qonaxê da ye?
Tu jî zanî ku 30-40 berê têkoşîn û şerê bi dewletê ra li ser hebûn û tunebûna kurdan bû, kurd hene yan tune ne?
Navê kurdan ”dogulu” bû…
Lê îro minaqeşe li ser federasyon, otonomîyê ye, li ser şiklê statuya kurdan û riya çareseriyê ye.
Do, kurd tirkên çiyayî û zimanê wan jî lehçeyeke tirkî bû.
Lê îro di telewîzyona dewletê bi zimanê kurdî 24 saetan weşan heye.
Li Kurdistanê 100 belediyên 100 bajarî di destê kurdan da ye.
Di meclîsa Tirkiyê da gurûba kurdan heye.
Li Kurdistanê gelek bajarên ku do kela dijmin(CHP û yên din)bûn îro bûne kela kurdan û kurd lê ji sedî 60-70-î rayan distînin, piştî qetlîama Dêrsimê li Kurdistanê ev cara pêşî ye kurd li hember dewleta tirk dibin xwedî hêz û dikanin 3-4 milyon ray bigrin.
Ev tiştekî pir mezin e.
Dewlet ne bi şer û ne jî bi siyasî êdî nikane bi kurdan, loma jî tim teror û şîdetê bikar tîne.
Îro di her civîn, semîner, konferans û platformê da kurd bi rehetî qala navên Kurdistanê, federasyon û heta serxwebnê dikin.
Ev hemû ji ezmanan da nehatin, bi xebat û fedekariya însanan hate meydanê.
Di van qazanc û destkeftiyên îro da bêguman par û keda her hêzê, her kurdê welatparêz heye, lê ya PKK-ê ji hemûyan bêtir e.
Ji ber ku her kesî li gor hêz û qeweta xwe xizmet kiriye û kedek aniya ortê.
Ev rastî bi înkarê ji ortê ranebe.
Tu li hemberî hertiştê PKK-ê be jî dibê tu vê rastiyê jî înkar nekî.
Lê tu înkar dikî, ev jî diyar dike ku tu ne merivekî objektîv û rastgo ye.
Dibê meriv şaşî û xerabiyên PKK-ê bibje, lê xebata wan ya bi salan û keda wan jî înkar neke.
Rast e PKK-ê tiştên pir ne li rê, karên pir xerab jî kirine, min gelek caran ev yek gotiye.
Lê li alî din PKK-ê ji vî miletî ra gelek xizmet jî kiriye, bûne pêşeng û alîkarî gelek pêşketinên mezin jî, gelek tabû şikandine.
Bi kurdî rojnameyên rojane derxistine, telewîzyona kurdî vekirine, partiyên kurd danîne û gelek tiştên din...
Yanî îro li Kurdistanê kurd xwedî çi maf îmakan bin, di van da par û keda PKK-ê ji ya her kesî bêtir e.


Bersîva Cevdet Akbay.
Ji bo ku xwendevan meselê fêm bikin li gel ku bi tirkîye jî ez diweşînim.

Sayin Zinare Xamo;

Dil konusu daha once de gundeme geldi. Benim anadilim Zazaki'dir, ama maalesef Zazaki'yi cok rahat yazamiyorum, yazsam bile bu gruptakilerin yuzde 2'sini ya okur ya okumaz.

Kurmanci'yi konu$ulunca idare edecek kadar anlarim, ama yazisindan okumak zorluyor beni. Ben bunu kendi acziyetime ve tembelligime veriyorum, ovunulecek birsey olarak gormuyorum. Kurmanci'yi kendi capimda ogrenmeye calisiyorum. Siz sevgili Zinare Xamo, Zazaca'yi biliyor musunuz mesela?

Turkce'ye gelince... Ben dili, mesaj anlatmak icin kullanilan bir arac olarak goruyorum. Turkce'yi kullanmam onu kutsadigimdan degil, bu gruptakilerin yuzde 90'indan fazlasi, belki yuzde 100'u Turkce'yi anliyor. Kurdce yazabilen yazsin (ben yazilanlari okumaya calisiyorum).

Fakat, sevgili Zinare Xamo, Turkce yaziyorum diye, bunu bahane ederek, bunu firsat bilerek bana tokat sallamayiniz lutfen. Varsa muhalefetinizi dolambacsiz yapiniz lutfen. Durustce birsey degil yaptiginiz.

Dostlukla
Cevdet

Ji bo ku di nivîsa xwe da min navê Koma Dîwanxaneyê nenitirandiye Rojda Xanimê bi cend gotinan ez rexne kirime. Min ev rexneya wê di cîda dît û loma jî rexneya wê jî li jêr diwesînim.
Lê dibê bête zanîn ku ev yek ne tiştekî qestiye, tenê jibîrkirineke bêhemdî ye.

Rexneya Moderatora Koma Dîwanxaneyê Rojda Xanim:

Kekê Zinarê Xemo,

Te bersiva Kekê Cevdet daye û di bin nivîsa xwe de bersiva birêz Cevdet jî weşandiye lê mixabin navê koma Diwanxane di nivîsa we de qet derbas nabe. A rastî em xemgîn bûn.

Divê navê Diwanxane jî tê de derbas biba, ne wisa kekê?

Silav û rêz,
RoJdA
Moderatora Koma Diwanxane

23 januari 2010

Cevdet Akbay wezîfeya "kurmê darê"dibîne

Birêz Cevdet Akbay, ev çend roj in di palatforma Dîwanxaneyê da ez nivîsên te taqîb dikim.
Piştî nivîsên te, min tu hinekî meraq kir û di Googlê da li navê te geriyam.
Ez nuha rastî malpera te(cevdet.net-ê) jî hatim.
Li gor bîyografiya te, tu ji Çewlikê yî, lê te gotiye ”Bîngol”, yanî te navê tirkî tercîh kriye. Ev jî tercîheke.
Ne ji nezanî tu navê ”Bîngolê” bikar tînî, tu merivekî akademîsyen î, tu şeb û şekir, çê û xerab ji hev digerînî, lê tu ya guh nadê ya jî bi zanetî navê tirkî hildibijêrî.
Dewlet ji bo ku me kurdan bike tirk, hafiza û ”hard disk”a me ya netewî ji hemû şop û emareyên kurd û Kurdîstaniyê paqij dike, naxwaze li Kurdistanê navê gundekî jî bi kurdî bimîne. A ji bo bicînîna vê armancê navê hemû gund û bajarên Kurdistanê guhert, navên tirkî lê kirin.
Navê Çewlikê jî di vê çarçewê da kirin ”Bîngol”.
Dibê tu viya bizanî û loma jî navê bi zorê li bajarê te bûye bikar neynî…
Axir, piştî ku tu ji Çewlikê yî wê demê tu kurdekî ya kurmanc ya jî zaza yî.
Lê her tiştê te bi tirkî ye.
Heger tu kurd î û tu doza kurdayetiyê dikî, tu çima bi tirkî dinivîsînî?
Ya bi kurmancî ya jî bi zazakî binivîsîne.
Heger tu bi kurdî nizanî û fêr nabî şerm e û heger tu zanî lê tu bi zanetî nanivîsînî wê demê jî pir eyb e.
Heger tu bi kurdî dizanî binivîsîne, heger tu nizanî fêr bibe…
Ma tu îngilîzî, tirkî fêr nebû?
Dema kêfa te jê ra bê û kara te tê hebe tu zimanên biyanî fêr dibî û belkî fêrî zarokên xwe jî dikî.
Jixwe ev çend roj in di Dîwanxaneyê da te kurd baş fêrî tirkî kir, ji bo vê xizmeta te dibê dewleta tirk te xelat bike.
Ev du hefte ne te Dîwan xane ji platformeke kurd derxist û kir platformeke tirk.
Te bi nivîsên xwe yên bênabên bi hosteyiyeke pir zîrekane bi dehan kurdên welatperwer ku qet bi tirkî nedinivîsandin qeherand, provqe kir û dûra jî tirkî bi wan da nivîsandin.
Te bersîva wan da…
Dûra wan bersîva te da…
Dûra dîsa te bersîva wn da, dûra îcar yekî din xwe tevê kir…
Û bi vî hawî ev du hefte ne te Dîwanxane bi tevayî kir platformeke tikan.
Yanî tu gihîştî armanca xwe.
Heta te wisa kir ku êdî hin kurdên weke te(bezrehivi@gmail.com, belkî ne kurd be jî) ji daxwazên bi kurdî binivîsin ra dibêje, nivîsîna bi kurdî ewê bîna kesên kurdînezan teng bike (sikinti teskil edebilir).
Yanî di platform û di cimateke kurd da yek radibe ji bo nivîsên bi kurdî dibêje(xwedê zane ji çi miletî ye?), ev yek dikane bîna kesên kurdînezan teng bike…
Yanî tu dibînî, bi saya tecrûba te ya akademîk û hewildana ta ya bînfireh û bi israr piştî du heftan êdî yek dikane cesaret bike û ji cimata kurd ra bibêje bi kurdî nenivîsînin, heger hûn binivîsin ev yek dikane bîna kesên kurdînezan teng bike…
Ev hemû bi saya xebata te ya bi zanîn, bi îstîkrar û bînfirehî bû.
Ne xebata te bûya vî camêrî nikanîbû wiha bigota.
Ne nivîs û israra te bûya bi sedan kurdî bi zimanê tirkî xwe tevî vê minaqeşê nedikirin.
Yanî tu bû kurmê darê, te dar qewar kir, heta ku te rizand…
Jixwe ne xizmet û alîkariya kurdên weke te be, dewlet bi tena serê xwe nikane kurdan asîmîle bike, ji bo vê yekê hevkarên hundur lazim nin., ancax bi saya alîkariya wan, dewlet dikane kurdan asîmîle bike.
Îşxala welatekî jî wiha ye.
Ne piştgirî û hevalbendiya hevkarên hundur be dewleta tirk bi hêza xwe ya leşkerî tenê nikane Kurdistanê di bin îşxala xwe da bigre.
Ev yek di cepheyamuzîk, ziman, edebiyat û kulturî da jî wiha ye, bêyî hevkarên hundur dewlet bi tena serê xwe nikane kurdan ji ser rê da bixîne.
Vî karî ji dewletê bêtir hevkarên hundur dikin.
Ev yek nayê wê maneyê ku kesên bi van karan radibin hemû meriv û ajanên dewletê yên bi meeş in, na ez tiştekî wiha nabêjim.
Dema însan asîmîle bû ji fikir, dîtin, hedef û şuûra netewî dûr dikeve, dibe weke kukla û dîreksioneke di destê dijmin da
Dibe ku haya te jê tunebe, lê bi rastî jî ji bo asîmîlekirina kurdan tu ji dewletê ra xizmeteke bêhempa dikî, tiştê dewleta tirk bi zorê û bi milyaran dolar nikane bike, li ser navê kurdayetiyê tu ji wan ra belaş dikî.
Belkî nêta te pir baş e û haya te jî ji vê xizmeta te ya ji dewleta tirk ra tuneye.
Lê mixabin ne nêt, netîce girîng e...
Bimîne di xweşiyê da

21 januari 2010

Tiştê hukûmeta AKP-ê dike zulm û çavsorî ye

Ji havînê da ye hukûmeta AKP-ê bi şiklekî bênabên endam û hevalbendên DTP/BDP-ê nerehet û terorîze dike.
Pûlis û cendirme şev nîvê şevan davêjin ser karxane, dahîre û malên kurdan, wan digrin û davêjin zindanan.
Xwedêgiravî kesên digrin hemû jî endamên PKK-ê ne.
Heta nuha bi dehan serokên belediyan û endamên BDP-ê bi vê îthamê terorîze kirine, girtine û xistine hefsê.
Tiştê dewlet û hukûmeta AKP-ê tîne serê kurdan çavbirîn e, çavsorî ye, stûrî û zulm e.
Dewlet ji ber ku xurt e û kane bi kurdan zulmeke nedîtî li wan dike, bê sûc û bê sebeb dûzan û pergala însan belav dike.
Tu bingeheke van operasyonan ya huqûqî û qanûnî tuneye.
Tenê pêkanîn û çavbirîn e.
Vê sibehê li Stenbolê, Agiriyê, Farqînê, Bismilê, Melazgirtê, Wanê, Îzmîrê, Qersê û Idirê dîsa avêtine ser gelek cî û malên kurdan û ji 50 kesî zêdetir însan girtine bin çavan.
Di nava kesên girtî da serokê belediya Idirê Mehmet Nûrî Guneş jî û 10 hevalên wî jî hene.
Operasyon pêşî li mala Mehmet Nûrî Guneş hate kirin û piştra jî li oda wî ya meqam û li avahiya belediyê dom kir.
Piştî gerîna li mala Guneş û avahiya belediyê, hêzên ewlekariyê(ya rastir hêzên terorîzekirinê)Mehmet Nûrî Guneş girtin û birin qereqola cendirmeyan.
Hêzên ewlekariyê dema dîtin ku miletekî zêde li ber avahiya belediyê kom bûye, ji bo ku milet zulma dibe nebîne, xwestin Guneş ne ji deriyê normal, ji dereke din bi dizî bibin.
Lê Guneş ev revandina bi dizî qebûl nekir û got, ”Ji gelê me netirsin. Bira gelê min vê rezaletê bibîne.”
Abûqatên Guneş diyar kir ku Mehmet Nûrî Guneş, ”bi tawana endametiya PKK-ê hatiye girtin.”
Ma qulp û bahane tuneye, PKK nebe ewê bahaneyeke din bibînin.
Esas ji bo girtin û nerehetkirina kurdan ne şert e ku sûc û sebebek jî hebe, kurdbûn û doza mafê xwe kirin ji xwe sûcê herî mezin e.
Ev sûc ji bo girtinê û heta ji bo kuştinê jî têr dike…
Endamê PKK-ê ye, endamê KCK-ê ye, vana hemû fasafîso û derewên berdîwaran e.
Sebeb hêza PKK-ê ye, dixwazin vê hêzê kêm bikin, bişkînin, lê dikin nakin zefta wan lê nayê.
Yanî nêt û hesabê hukûmetê ew e ku PKK-ê zeîf bike, ji ber hev da bixîne û heger bikanibe di nava xebata legal da ”basko” bike.
Ev zulm û zordarya dewletê hemû ji bo vê armancê ye, dibê PKK ji hêz da bikeve.
Lê ev hesabekî şaş e, PKK û tevgera kurd ya netewî bi operasyonan, bi girtin û zindankirinê zeîf nabe û naqede.
Sîh(30)salên borî îspata vê yekê ye.
Miletê kurd heta negihîje azadî û serxwebûna xwe dev ji têkoşîn û liberxwedana xwe bernade.
DTP here, ewê BDP were, BDP here ewê partiyeke din were.
Loma jî dibê hukûmeta AKP-ê dev ji xeyala ”qedandina PKK-ê” berde û ji xwe ra riyeke raalîstir bide ber xwe.
Ew jî dana mafê kurdan yê netewî ye.
Li hember van êrîşên dewletê tiştê meriv xemgîn dike bêdengiya hin hêz û kurdên derî BDP-ê ne.
Bi kêmasî weke pêwîst e û dil dixwaze li dijî êrîşan dernakevin. Ev şaş e û şêleke ne rast e.
Ji kîjan hêzê dibe bila bibe, dibê kurd xwedî li hev derkevin, piştgirî û alîkariya hev bikin, neheqiya li ser hev qebûl nekin.
Îro BDP xurt e dewlet berê êrîşî yê xurt dike, dixwaze berê hêza xurt ji desthilanîn da bixîne.
Lê sibe ewê dor were hemû kurdên welatparêz.
Di peyvê da gelek mebûsên kurd yên di nava AKP-ê da tiştên baş dibêjin, qala aştiyê û çareserkirina mesela kurd dikin.
Lê li hember vê zulma dewletê ya li hember endam û hevalbendên BDP-ê xwe kerr û lal dikin, qed deng ji wan dernakeve.
Ji dewlet û partiya xwe ra nabêjin, we xêr e, hûn çima vê zulmê li însanên me dikin?
Çi heqê we heye?
Gava dor tê PKK-ê BDP-ê, ûjdan û merhamet bi kesî ra namîne, kurdayetî û welatparêzî dadikeve nuxteya sifirê, qanûn tên jibîrkirin, hemû norm û pîvanên huqûqî dibin derew.
Bi kurtî ez bi xwe weke şexs bi vê bêdengiya hin hêz û ronakbîrên kurd û kurdên di nava AKP-ê da ne gelkî nerehet û xemgîn im.
Dil dixwest ku ne endam û hevalbendên BTP-ê tenê, hemû ronakbîr, siyasetmedar û hêzên derî PKK-ê û BTP-ê jî li hember van êrîşên dewletê yên nerewa bêdeng nemana.

20 januari 2010

Çare dibê ev artêş were belavkirin

Li gor rojnameya Tarafê îro dinivîse, di sala 2003-an da piştî ku AKP hatiye ser hukim di bin serokatiya Serokê Ordiya 1-ê Orgeneral Çetîn Dogan da haziriya darbeyekê hatiye kirin.
Navê darbeyê kirine ”Zomp/Balyoz” û li gor darbeyên din, ev darbeya herî bi hazirî û herî mezin e.
Ji ta heta derziyê li hertiştî fikirîne û amadeyiya hertiştî kirine.
Di sala 2003-an da generalên artêşa tirk di bin serokatiya Çetîn Dogan da civiyane û biryara darbeyeke leşkerî dane.
Û Darbeya 12-ê Îlonê jî ji xwe ra weke numûne girtine.
Du merheleyên plana darbeyê tesbît kirine.
Di merheleya pêşî da ewê tevlihevî, teşxele û bûyerên mezin werin derxistin û kuştin çêbibin, ji bo ku şertên îdareya urfî amade bikin.
Lê ji bo vê jî biryarên qetlîamên pir mezin girtine.
Biryar dane di serî da rojeke îniyê li Mizgefta Fatîhê ewê bombeyeke pir bi tesîr biteqînin û gelek kesan bikujin.
Ji bo vî kerî jî hemû hazirî kirine, krokî çêkirine, kesên bombeyê bicî bikin tespît kirine.
Piştî wê, li Mizgefta Beyazitê jî ewê bombeyeke din biteqînin, li wir jî ewê bi sedan kes bikuştana û birîndar bikirana.
Dûra jî ewê bi hin behaneyan bi hezên Yûnan yên hewayî ra têketana şer û hewil bidina ku balafirên Yûnan balafireke tirk bixîne.
Lê heger yûnanan nexista, wan ê bixwe balafireke xwe bixistana û bi vî hawî jî rewşeke pir krîtîk peyda bikirana.
Yanî ji bo ku urfî îdareya leşkerî îlan bikin di mizgeftan da ewê bombe biteqandana û balafirên xwe bixistana û têxin hustuyê Yûnanîstanê. Ji bo ku milet bînin xeleyanê.
Piştî îlankirina urfî îdareya leşkerî ewê darbeyek bikirana û dest dayniyana ser hukum û dest bi teror, kuştina kesên muxalif lê bi taybetî jî kuştina kurd û hin hêz û gurûbên îslamî bikirana.
Plan û programa darbeyê bi teferûat çêkirine.
Wisa ku, piştî darbeyê lîsteya endamên kabîneyî jî hazir kirine.
Lîsteya kesên ewê werin girtin, kesên ji ortê werin rakirin yek bi yek nivîsîne û hazir kirine.
Heta bigihîje kîjan reîsên belediyan ewê ji kar werin girtin û kê têkve dewsa wan, ew jî yek bi yek tespît kirine.
Di 5000 hezar rûpelî da hemû kar û barên ku ewê piştî darbeyê bikin yek bi yek rêzkirine.
Û ev hazirî jî bi belge, îmze û bi kasêtan hemû di destê dozgeran da ne. Yanî tu tiştekî veşartî tuneye.
Lê dîsa jî nikanin amadekar û berpirsiyarên van sûcan bigrin û teslîmî edaletê bikin.
Bîstek berê serokê darbeya ”Zomp” generalê teqawit Çetîn Dogan, di Star TV-da bi Ugur Dundar ra dipeyivî.
Min bîstekê lê guhdarî kir, min bala xwe dayê mêrik qet ne xema wî ye, henekê xwe bi van belge û delîlan dikir. Û hin tişt jî diparast.
Ji mehê carê darbeyek bi delîl û êspat îfşa dibe, navê mesûlan eşkere dibe. Lê netîce tuneye.
Ne yek e, ne duduye, hemû general, hemû zabitên rutbebilind bi hawakî di sûc geriyane û fêrî îktîdarê bûne.
Leşker ji sivîlan ra dibêjin ya hûnê ji emrê me dernekevin û hertiştî li gor daxwaz me bikin ya jî emê bi darê zorê tim dest deynin ser hukim û we ji meclîsê biqewirînin.
Kî bûye serokerkan û general qet ferq nake, miheqeq xwe tevî siyasetê û îdareya welêt kirine û xwestine dewlet û hukûmetê îdare bikin.
Tu dibêjî qey karê wan ne leşkerî, siyaset e.
Hukûmeta ku ev emir qebûl nekiriye bi zor xistine û îro jî dixwazin bixînin.
Ji Ozal bikeve ev cara pêşî ye ku hukûmeta AKP-ê li hember artêşê serî natewîne û bi emrê wan nake.
Loma jî ji sala 2003-an û virda ye, yanî ji roja ku AKP hatiye ser hukim û virda çend caran xwestine li hember hukûmeta AKP-ê darbeyekê bikin.
Lê biserneketine.
Di virda li gel şertên der û hundur, rola Erdogan jî pir girîng e. Erdogan weke Demirel û Erbekan nareve.
Erê newêre tam berê xwe bide wan û hemû generalên sûcdar bide girtin, lê ji ber wan jî danaxwe, teslîm jî nabe.
Ev gelkî girîng e.
Erdogan dixwaze hêdî, hêdî bi reforman artêşê bîne rê.
Lê ev îş bi pişopişo û ”nermkirinê” nabe, dibê ev artêş ji kok da were tasfiye kirin û artêşeke nuh were çêkirin.
Ev jî bi çareserkirina mesela kurd va girêdayîye. Heta ku mafê miletê kurd yê netewî neyê dayin û şer raneweste di nava artêşê da reformeke radîkal ne mimkûn e.
Ev artêş ji zabitê herî biçûk bigre, heya bi generalê herî mezin hemû bi kultura darbeyê perwerde bûne û pir hindik giş jî di sûc geriyane.
Ji bo ku Tirkiye ji tehdîta darbeyên leşkerî xelas bibe dibê ev artêşa darbecî û çete ji bin da were guhertin.

19 januari 2010

Emerîka dibêje ewê careke din kurdan tenê nehêlin

Sefîrê Emerîka yê Îraqê Christopher Hill, li paytexta Kurdistanê li Hewlêrê îro mesajên pir girîng da kurdan û cîranên wan û got, ”Emerîka ewê hertim alîkariya kurdan bike.”
Titştê îro Hîll li Hewlêrê gotiye, li gor dema Bush, mesajên girîngtir û vekirîtir in, di heq siyaseta Emerîka ya pêşerojê da fikreke baştir dide meriv.
Dema meriv be beyana Hîll bi dîqet dixwîne, meriv fêm dike ku di pêşerojê de li Rojhilata Navîn ji mitefiqên Emerîka yek jî kurd in û Kurdistana Federe ye.
Dibê kurd ji nuha da vê siyaseta Emerîka aş bibînin û li gor wê gavên xwe bavêjin, ”dost” û ”dijminên” xwe tayin bikin.
Sefîrê Emerîka yê Îraqê Christopher Hill, li Hewlêr li sefaretxaneya Emerîka bi grûbek rojnamevan ra civînek çapemeniyê pêk anî û bersîva gelek pirsên rojnamevanan da.
Hill di axaftina xwe da got, wî di serdana xwe da bi serokwezîrê Herêma Kurdistanê Berhem Ehmed Salih ra hevdîtin pêk anîye û di hevdîtinê da qala pirsgirêkên Herêma kurdistanê kirine.
Her wiha ew bi serokê herêma Kurdistanê Mesûd Barzanî ra jî rûniştiye û bi wî ra jî rewşa Îraqê û Kurdistanê gotûbêj kiriye.
Hîll, di axaftina xwe da ji bo pêşketinên li Kurdistanê kêfxweşiya xwe nîşan daye û gotiye:
“Di pêşerojeke nêz da sermiyandarên emerîkî ewê bên herêma Kurdistanê.”
Li ser pirseke li ser deverên ku ji herêma Kurdistanê hatine cudakirin jî Hîll gotiye:
“Bi ya me divê pirsgirêkên wan deveran li gor destûrê bên çareserkirn.”
Ev gelkî girîng e. Ji ber ku bêyî kurdan hemû hêzên îraqî û heta hemû cîranên Îraqê jî naxwazin pirsgirêk li gor destûrê çareser bibe, hemû jî dixwazin meselê taloq bikin û bi vî rengî wextê qezenc bikin.
Loma jî piştgiriya Emerîka gelkî girîng e, ev yek kurdan xurttir dike.
Dîsa li ser pirseke di derbarê têkiliyên di nabêna kurdan û Emerîkayê da jî Hîll bi zimanekî pir zelal gotiye:
“Ez we dilniya dikim ku Emerîka ewê hertim alîkariya kurdan bike. Emerîka xwe nêzî gelşên kurdan dike, nemaze gelşên wan yên bi Îraqê ra. Herweha destûra Iraqê jî ji bo çareserkirina pirsên nava Iraqê bingeheke sereke ye. Bi ya min alternatîfeke ciyê wê bigre nîne”
Ev gotinên Hîll bêguman pir mihîm in. Ev jî nîşan dide ku Emerîka ewê demeke dûr û dirêj li herêmê bimîne.
Û dema li herêmê bimîne jî mitefikê herî saxlem ku kanibe baweriya xwe pê bîne bêguman kurd in.
Çimkî kurd ji tirkan, farisan û ereban bêtir muhtac û mecbûrî hevkariya bi Emerîkayê ra ne, şertê kurdan vê yekê li ser wan ferz dike.
Li alî din Emerîka jî heta dereceyekê muhtac û mecbûrî kurda ye. Ji br ku meneeta herdu seriyan jî ne di berberiyê, di hevkarî û dostaniyê da heye.
Di derbarê bicîbûna 21 hezar leşekerên Emerîka li Kurdistanê jî Hîll gotiye:
“Tiştekî wiha di rojevê da nîne. Berjewendiyên Emerîkayê yên hevbeş bi Herêma Kurdistanê ra heye û dixwaze ev herêm hertim aram be û pêşve biçe. Ez jî wiha dibînim ku Herêma Kurdistanê dahatûyeke wê ya baş û geş heye. Ev desthilata Herêma Kurdistanê jî di destûra Iraqê de hatiye garantîkirin.”
Li ser bicihanîna madeya 140-î jî Hîll gotiye:
“Me negotiye bila bicihanîna vê madeyê taloq bibe. Em bi şêweyekî cidî kar dikin ku ew made bê bicihanîn û pirsên di navbera Bexda û Hewlêrê da bên çareserkirin.”
Heta nuha gelek caran dema meriv beyanên serok û berpirsiyarên Emerîkayê dixwend meriv ji sozên wan dikket şik û gumanê, metirsiyek bi meriv ra çêdibû.
Lê vê beyana Christopher Hill, ev metirsiya min îşev hinekî kêm kir.
Tiştê xuyaye Emerîka herêmê tu carî ji rejîma Îslamî û tirkan ra nahêle û Îraqê terk nake.
Û dema wiah be jî mitefiqê esasî kurd in.
Ev yek ji bo me kurdên Tirkiyê jî pir baş e, Emerîka mitefiqê kurdên başûr ewê zû bi zû nebe dijminê kurdên bakur.

18 januari 2010

Îşev besta min li nivîsandinê nehat

Ez nizanim çima, lê hema îşev xulqê min ê nivîsandinê qet tuneye. serê min jî hinekî diêşe û ez nêv bapêşî jî bûme. Hinekî dikuxum jî.
Lê hûn rastiyê dixwzin vana hemû ne sebeb in, sebebê esasî ji nivîsîna li ser mijareke siyasî ji dilê min nayê.
Yanî bi gotineke edebîtir îşev besta min li nivîsandinê nayê...
Xwedê bi xêrê bigerîne.
Loma jî ji dêlî ku qet tiştekî nenivîsim, min got hema ezê çend pêkenokan ji we ra li hev ragirim çêtir e.
Ez hêvî dikim ku hûnê xwe ji min nexeyidî nin...

Satilmiş Dîlbazê tirk û sol teng
Satilmiş Dîlbazê tirk rojekê ji bo ku ji xwe ra cotek sol bikire dikve dikanekê. Çend cotan prova dike û dûra dilê wî li yekê rûdine û dixwaze bikire. Lê sol hinekî teng e, li nigê wî dixe.
Qonderecî dibêje tişt nabe, hefta pêşî ewê hinekî bijdîne, lê dûra ewê fire bibe.
Li ser vê garantiye hostê, Satilmiş solê dikire û ji hoste ra dibêje:
-Baş e, madem hefta pêşî tenê ye, ezê jî hefta pêşî nekim pê.

Bira jina wî biryarê bide
Lawê Temelê laz ketibû 20 saliya xwe lê hîn nesunetkirîbû.
Cîranan jê pirsîn, gotina Temel, lawik 20 salî ye, te heta nuha çima nedaye sunetkirin?
Temel got:
-Çi ji min ra yaho, bixêr kînga zewicî bira xanima wî biryarê bide ewê çuqasî jêke.

Di alema Îslamê da bêyî Erdogan mêr tuneye
Li Erebîstana Suûdî jinek çûye avdesxanê(tualetê, daşirê). Lê bi çewtî ketiye aliyê mêran. Yên li wir riya wê birîne, gotine:
-xanim raweste, vira ji bo mêra ye.
Jinikê bi rengekî matmayî gotiye:
-Ma di hundur da serokwezîrê Tirkiyê Tayyip Erdogan heye?
Zilamên li dorê gotine:
-Na.
Li ser vê, jinikê gotiye:
-Wê demê ez dikanim herimê.
Û dûra jî gotiye:
-Ma di alema Îslamê da bêyî Erdogan mêr heye ku hûn ji min ra dibêjin vira beşê mêra ye?

Bira te bizanîbûya helaw çuqas xweş e
Xortê gundî derdê xwe ji havalê xwe re got:
-Axx, axx, bira te bizanîbûya helaw çuqasî xweş e!
Havalê wî got:
-Ma te helaw xwarîye?
Xort got:
-Na weleh, min nexwariye. Lê wê rojê bavê min çûbû êş, li wir li ser nanê yekî dîtibû, ji min ra qal kir...

17 januari 2010

Tirkiyê Îsraîl tam nakawt kir

Piştî krîza ”kursiya nizm û bilind” ya di nabêna Îsraîl û Tirkiyê da wezîrê parastinê yê îsraîl Ehud Barak îro li Anqerê mîvanê tirkan bû.
Lê serokên dewleta tirk qet rû nedan Barak û daxwaza wî ya hevdîtinê qebûl nekirin.
Ehud Barak, vê sibehê zû gihîşt Anqerê û pêşî çû ”Anitqabîr” yanî çû gorra Ataturk ziyaret kir.
Lê ne serokwezîr Erdogan, ne serokkomar Abdullah Gul û ne jî serokerkan Îlker Başbûg, bi hin bahaneyên pelapûçî bi Ehud Barak ra rûneniştin û hersiyan jî daxwaza wî ya hevdîtinê red kirin.
Abdullah Gul, rêwîtiya xwe ya Stenbolê, Erdogan haziriya gera xwe derva ya sê rojan û serokerkan Başbûg jî li derî Anqerebûna xwe kir bahane û yekî jî wexteke hevdîtin neda Barak.
Loma jî Barak, qîma xwe bi hevdîtina bi wezîrê derve Ahmet Davutoglu û wezîrê parastinê Vecdî Gênul anî.
Dibê ev miameleya tirkan ya rencîdekar ji bo dewlet û hukûmeta Îsraîl heqareteke pir mezin be.
Dewletek ancax dikane hewqasî biçûk bikeve…
Bi gotineke herî sivik, serokên tirkan, îsraîlî rezîl û riswa kirin.
Gotinek me kurdan heye, dibêje ”Xwedê kesî şaş neke, şaş kir fahş neke, fahş kir bi erdê ra kaş neke.”
Tirk nuha îsraîliyan bi erdê ra kaş dikin.
Tê gotin ku mijara hevdîtinan ya herî girîng balafirên”heron” yê bêînsan in. Tirkiye plan dike ku ji dewleta Îsraîl ji bo şerê li hember kurdan çend balafirên ”heron” yên bêînsan bikire.
Lê piştî krîza “one minute” Erdogan ya li Davosê û nuha jî krîza ”kursiya nizm”, Îsraîlî ditirsin ku Tirkiye kirîna balafiran îptal bike.
Loma jî li hmber tirkan xwe hewqasî pîs dikin.
Heme hema hemû serokên wan yeko yeko ketine rêzê û ji tirkan uzrê xwe dixwazin.
Lê tirk zalim in, carê ketine ser dilê wan, loma jî bi rehetî dev j iwan bernadin. Çimkî ew dizanin ku li ba Îsraîl pere ji xurûr heysiyeta siyasî girîngtir e, ji bo çend quriş pere tirk bi şîrmaqan bi wan kevin jî ewê xwe nexeyidînin.
Mesela îro Erdogan, di dema gera xwe ya Erebîstana Suûdî da beyanên Ehud Barak yên uzurxwaz baş dît şirove lê pê ra jî hin ”nesîhetên” gelkî giran li îsraîliyan kir, got:
”Tirkiye berî nuha bi sedsalan çibû, dema komar ava bû çibû, nuha jî eynî Tirkiye ye, naxwaze zêde pê were lîstin. Îktîdareke wiha li ser hukim e, dibê ez viya bibîrxînim.”
Dibêjin lêwik deng li bavê xwe kir, got, ”bavo min diz girtiye.” bavê got, ”lawê min berde bira here.”
Lêwik dîsa bag kirê, got, ”bavo ez berdidim lê ew min bernade.”
Ya îsraîliyan jî bû ev mesele, ew dev ji tirkan berdidin lê tirk dev ji wan bernadin.
Bi saya serê vê pepûkiya îsraîliyan, Erdogan û tirk di çavên ereb û farisan da bûn hûtê heftserî.
Ev çend roj in çapemeniya Îranê û ereban habîre pesnê Erdogan û tirkan didin, dibêjin Îsraîl ancax ji zimanê tirkî fêm dike, ji bo Îsraîl bitirse dibê meriv pê ra bi tirkî bipeyive.
Xwedêgiravî dibêjin ”cuhû biaqil” in, Îsraîl dewleteke cidî û xwedî tecrûbeye, dîplomasiyê baş dizane.
Lê di krîza ”kursiya nizm” da terket ortê ku tu jahrê jî nizanin. Heger bizanîbûna xwe hewqas rezîl nedikrin.
Ev quretî û çavsoriya tirkan ji mêraniya wan bêtir ji ecemîtiya îsraîliyan ya dîplomatîk û siyasî tê, wan xwe xist vî halê xerab.
Lê bi baweriya min heq kirine…
Dewleta Îsraîl ji bo menfeeta xwe piştgiriya artêşa tirk û dijminatiya AKP-ê û hewildanên gavên demokratîk dike.
Loma jî AKP çi bîne serê wan jî heq kirine, bira hinekî din di erdê vegevizînin. Bira bi çavê serê xwe bibînin ku tirk dikanin wan têxin çi halî.
Ya din jî nabêna wan û tirkan çiqas xera bibe ji bo me kurdan hewqas baş e, çimkî di şerê kurdan yê netewî da ew heta nuha tim hevalbendê dewleta tirk bûne…

Çavê miletê tirk ronî be, Rahşan Ecevîta 87 salî bû seroka DSHP-ê

Piştî gelek şer û pevçûn, jina Bulent Ecvît Rahşan Ecevît a 87 salî li hember Hulkî Cevîzogluyê 52 salî şerê serokatiya partiya DSHP-ê(Partiya Demokratîk ya Çep ya Gel) qezenc kir û weke şahbanuyeke xwedî qudret li ser kursiya serokatiyê rûnişt.
Ev demek bû di nabêna Rahşan Ecevîta 78 salî û Hulkî Cevîzogluyê 52 salî da ji bo serokatiya DSHP-ê şerekî bêaman domdikir.
Lê di dawiya şer de Rahşan Ecevîtê, Hulkî Cevîzoglu neqawt kir û weke şepalekê ket ser dilê Cevîzoglu.
Piştî vê naqawtê, Cevîzoglu dismala spî ya teslîmiyetê bilind kir û bi şiklekî derbeder û birîndar teslîmî Rahşan Ecevîtê bû.
Bi xebera serkeftina Rahşan Ecevîtê ra malperan rismekî wê jî weşandine.
Min bala xwe baş da risim.
Bawer bikin meriv jê ditirse, ji binîademeke zindî bêtir, dişibe Draculayeka li ber mirinê û pîrebokekê.
Serokwezîrê Tirkiyê Erdogan, di axaftineke xwe da ji bo serokê MHP-ê Devlet Bahçelî û serokê CHP-ê Denîz Baykal gotibû, dema di telewîzyonan da axaftinên Baykal û Bahçelî nîşan didin, ricayeke min ji hemû dê û bavan heye, ji bo ku zarokên wan netirsin, bira telewîzyonên xwe bigrin ya jî kanalan biguherînin.
Bawer bikin yê Rahşan xanimê ne zarok, kesên mezin jî dema wê bibînin ewê jê ziravqetyayî û hêbetula bibin.
Ez dizanim hevalê min ê heqnas û dilbirahm Osman Aytar, ewê dîsa min bi “dîskrîmînasyona cinsî û temen” rexne bike.
Lê berî ku ew min di bin bombebarana e-meylan da bihêle, bira ji kerema xwe ra baş bala xwe bide rismê wê.
Piştî ku ew rismê wê bibîne, ez bawer dikim ku ewê heq bide min.
Jineke 87 salî, (dixwaze bira mêr be, beqet ferq nake) bibe seroka partiyê ne normal e, dibê meriv biwêribe rexne bike.
Rast e însan dema kal û pîr dibe pîs û ne xweş dibe, dibe qird, dibe weke guleke çilmisî, ne tê bînkirin û ne jî kes bi ber xwe ve dike.
Herkes kal û pîr dibe, kesê kal û pîr nebe tuneye, ev li pêşiya me hemûyan e. Di kal û pîrîtiyê da tu kes weke xortaniya xwe xweşik namîne.
Loma jî ne rast e ku meriv sal û kêmasiyên însanan ji wan ra bike kêmasî û qusur.
Ev hemû rast in û ez qebûl dikim.
Lê dibê kal û pîr jî li gor temenê xwe, xwe li kar û baran rakşînin, piştî 87 saliya xwe doza serokatiya partiyan nekin.
Ji xwe rexneya min jî ne li temenê wê, ne li pîrîtî û li nexweşikbûna wê ye.
Ez dibêjim jineke 87 salî çawa dikane hîn jî rabe doza serokatiya partiyeke siyasî bike û bibe seroka partiyekê?
Haydê em bibêjin Rahşan Ecevîtê hiş berdaye, xirifîye, haya wê ji temen û hêza wê tuneye, nizane çi dike û hwd.
Baş e ya kesên pê ra ne, ya kesên jê ra li çepikan dixin û wê ji xwe ra weke serok hildibijêrin, diyar e ew jî hemû dîn in, ew jî hemû totik vala ne.
Heger ne wisa be ewê çawa vê kokima helizî ji xwe ra bikin serok?
Kê raya xwe bide vê gumgumokê?
Aqilê meriv disekine, meriv fêm nake însan çawa dikanin hewqasî dûrî aqil hereket bikin?
Ez nizanim, Tirkiye welatekî ecêb e, gelek tiştên dûrî aqilan lê diqewime...

16 januari 2010

Şêla civata tirk li hember çareseriyê astenga herî mezin e

Li gor anketa dawî ya Şîrketa Metropoll ya Lêkolînê, li Tirkiyê tehemula li hember kurdan di dereceya herî binî da ye.
Ji sedî 66-ê kesên beşdarî anketê bûne piştgirî dane kelemçekirina şarederên kurd û rêjeya kesên girtina DTP-ê baş û di cîda dibînin jî ji sedî 69.5 e.
Û kesên ku li dijî girtina DTP-ê bûne û girtina partiyan rast nedîtine jî ji sedî 25.3 ye.
Yanî ev jî tê wê maneyê ku ji sedî 70-î tirkan zulma li kurdan dibe, kuştina wan, girtina partiyên wan, di dema mahkimeyan da weke kesên krîmînel kelemçekirina serok û siyasetmedarên kurd rast dibînin.
Tenê ji sedî 24.8-ê beşdaran kelemçekirina siyasedmedarên kurd li dijî mafê mirovî dîtine.
Ji sedî 53.8-ê kesên beşdarî anketê bûne piştgiriyê nadin siyaseta hukûmetê ya çareserkirina mesela kurd.
Li gor anketê hejmara kesên piştiriyê didin pakêta(vebûna) hukûmetê tenê ji sedî 38.7 e.
Reqemên jor jî nîşan didin ku li Tirkiyê dijminatiya li hember kurdan ne tenê di nava leşker û hin siyasetmedarên nîjadperest û faşîst da xurt e, di nava civata tirk da jî dijminatiya li hember miletê kurd gelkî xurt e.
Û ya herî xerab û tahlûke jî ev e.
Ev dijminatiya li hember kurdan ya di nava civata tirk da nahêle partiyên siyasî mesela kurd çareser bikin.
Heger civata tirk hewqasî ne nîjadperest û ne li dijî çareseriya mesela kurd bûya, piraniyê piştîgirî bida siyaseta diyalog û çareseriyeke aştiyane, bêguman vê yekê ewê cesaret bida hukûmeta AKP-ê.
Helbet AKP bi xwe jî naxwaze meselê tam ji kok da çareser bike û bi rastî jî hemû mafên kurdan yên netewî qebûl bike.
Ev rast e, lê li gel vî qereketerê AKP-ê yê neteweperest jî heger ji sedî 70-î civata tirk ne li dijî ”pakêta” hukûmetê û kurdan bûya bi îhtîmalekeke mezin hukûmetê biwêrîbûya hin gavên bi cesarettir bavîta.
Îqnakirin û guherandina dîtina miletekî di heq meseleyeke siyasî da ji îqnakirina çend siyasetmedaran pir û pir zahmettir e.
Heger civata tirk li hember meseleya kurd xwedî xweşbînî û tolerans bûya vê yekê ewê karê me rahettir bikira.
Lê ji ber ku mesele eksê vê ye, loma jî leşeker û siyasetmedar ji vê yekê cesaretê digrin û naxwazin meselê çareser bikin, di avêtina hin gavan da dudil hereket dikin.
Di rewşeke wiha da piştgiriya siyasetmedar, ronakbîr û şexsiyetên di nava civata tirk da xwedî qedir û giranî pir girîng e.
Dibê siyasetmedarên kurd di nava tirkan da kesên wiha zêde bikin û piştgiriyê bidin xebatên wan.
Ji ronakbîr û siyasetmedarên kurdan bêtir, miletê tirk guh dide ronakbîr û siyasetmedarên xwe. Loma jî di vê merheleya nazik da piştgiriya ronakbîran gelkî girîng e û ewê cesareteke mezin bide siyaseta hukûmetê.

Kî dibêje pûlisê tirk ne biaqil e?

Li Cizîrê pûlis ji bo ku di meş, xwepêşedan û protestoyan da pêşiyê li ber şewitandina tekerên lastîk bigre dest bi kirîna tekeran kiriye.
Gava min ev xeber dît gelkî kêfa min hat, min ji xwe ra got, weleh belkî bi vê riyê Kurdistan ji dûxana tekeran ya jahrîn xelas bibe.
Ji ber ku Ocalan ji ciyê xwe yê nuh hîn ne raziye û gazinan dike, heta tê gotin ku îcar bi rastî jî serî hildaye, gotiye ji nuha û pêva ew û hevalên wî ewê dernekevin hevdîtinên malbatên xwe.
Di dema hevdîtinên bi malbata wî ra kurdî li Ocalan qedexe kirin, Ocalan berxwedananeke wiha nîşan neda, ku nuha vê berxwedanê nîşan dide maneya xwe ew e ku îcar mesele pir cidî ye.
Ev yek jî nîşan dide ku li Kurdistanê çalakiyên ji bo başkirina rewşa Ocalan ewê berdewam bin û ewê hîn gelek lastîk werin şewitandin.
Ya din jî Newroz û meha adarê jî hêdî hêdî nêz dibe, di vê mehê da bi zêdebûna çalakiyan ra şewata tekeran jî zêde dibe, hin rojan Cîzir dibe weke kulxanê, çav çavan nabîne.
Loma jî pûlisan ji nuha da dest bi kampaniya kirîna tekeran kirine. Navê kampaniyayê ”Bîne tekerê xwe, bigre perê xwe”ye!
Navekî xweş e.
Tê gotinn ku kampanya ”bîne tekerê xwe, bigre pereyê xwe” li Cizîrê olaneke mezin daye, bi sedan zarok weke kuliyan li kuçe û kolanên Cizîrê belav bûne û tekeran top dikin, teker bûne tûtya.
Li gor çapamenî dinivîse, pûlis raîeceke kirînê jî daniye, li gor mezinayî û biçûkiya tekeran buhayekî li tekeran dikin.
Pûlis tekerê herî biçûk bi 1 lîrayî û yê mezin jî bi 3 lîrayî dikire.
Lê tirsa min ew e ku piştî qedandina tekerên kevn, îcar dest bi tekerên nuh bikin, îcar tekerên erebeyan jê derxin û wan jî bidin pûlisan.
Ji ber ku teker tekler e, ferq nake, ha kevn ha nuh…
Her cara ku di Newroz û çalakiyan da dema zarokan teker dişewitandin û min ew jahriya pîs didît ez xemgîn dibûm û di serê xwe da ez tim li çareseriyekê digeriyam.
Lê ev metoda ”bîne tekerê xwe, bigre pereyê xwe” tu carî nehat bîra min, ez riyên ne ilmî difirkirîm.
Ez hêvî dikim ku ji nuha û pêda di Newroz û çalakiyên din da milet berê xwe bide êzingan…

14 januari 2010

Îsraîl teslîmî Tirkiyê bû

Çend roj berê meriv wisa bawer dikir ku di nabêna Îsraîl û Tirkiyê da kirîzeke mezin ya dîplomatîk derketiye û zû bi zû nacebir e.
”Kirîzê”, bi gotinên cîgirê wezîrê derve yê Îsraîlê Danny Ayalon ya di dema hevdîtina xwe ya bi sefîrê Tirkiyê yê Îsraîlê Oguz Çelîkkol ra dest pê kiribû û dûra jî mezin bûbû.
Di dema hevdîtinê da Danny Ayalon, ji rojnamevanan ra got ku kursiya wî ji ya sefîrê Tirkiyê bilindtir e û wî ev yek bi zanetî wisa kiriye, ji bo ku xuya bibe ku Oguz Çelîkkol di bin wî ra ye.
Van gotinên Ayalon di çapemeniya tirk da olaneke mezin da û wezareta derve ya Tirkiyê li hember Ayalon û hukûmeta Îsraîl beyanên sert da.
Wezîrê derve yê Tirkiyê Davutoglu hakeza gelek gotinên giran ji Ayalon ra kir.
Piştî wezîrê der, Erdogan jî ji Îsraîlê ra rest kişand û got:
”Heger şêlek, dîtineke wiha ji alî hukûmeta Îsraîl ve jî were nîşandan, helbet ewê bersîva xwe ji Tirkiyê bigre, dibê ev were zanîn.”
Piştî daxuyaniyên wezîrê derve Davutoglu û serokwezîr Erdogan, wezareta derve ya Îsraîlê jî rexneyên pir tund li Tirkiyê girt, got daxuyaniyên Erdogan ewê xisarê bide peywendiyên Tirkiyê û Îsralîlê û ”tirk gelê herî dawî ye ku dersên exlaq bide hukûmet û artêşa Îsraîlê.”
Piştî van rexne û daxuyaniyên li dijî hev, yekî nizanîbûya ewê bigota wele îcar mesele pir cidî ye, Îsraîl vê carê ewê derseke baş bide tirkan…
Lê piştî şerê Erdogan û Peres yê Davosê çawa ku Peres û îsraîliyan ji Erdogan û tirkan uzrê xwe xwestin, îcar jî eynî tiştî tekerur kir, îsraîliyan dîsa ”uzir” û ”efûya” xwe ji tirkan xwestin.
Piştî ”resta” Erdogan ya Davosê jî di serî da hukûmeta Îsraîl çend fortên vala dabû xwe, lê dûra zû teslîm bûn û uzrê xwe ji tirkan xwestin.
Îcar jî eynî tişt kirin û him jî di di wext û bi şiklê ku tirkan dixwest…
Esas tiştê Danny Ayalon li hember sefîrê Tirkiyê Çelîkkol kir bêedebî û derî teamulên dîplomasiyê bû.
Ev rast e.
Lê tiştên tirkan jî dûra gotin ji gotinên Ayalon ne sivikitir bûn, wan jî heqaretên pir mezin li hukûmeta Îsraîl û heta li cihûyan kiririn.
Ev çend roj in çapemeniya tirk wer û bi dehan nivîskarên quncikan hukûmeta Îsraîlê û Îsraîliyan ji boyaxekê dixin boyxeke din.
Lê gotinên herî giran do serokkomarê Tirkiyê Abdullah Gul kir. Gul, di daxuyaniya xwe da got:
”Tirkiye bi kesî va nayê girêdan,tiştekî wiha ne mewzûbahîs e, dibê Îsraîl viya bifikire. Dibê meriv ji Îsraîl bipirse, çima hûn hema hema ji bal hemû welatan ve tên tecrîtkirin. Me heta êvarî midet da wan. Heger heta êvarî uzur neyê û gelş çareser nebe emê sefîrê xwe paşda vekşînin. Ev heqareta hatiye kirin dikane şêla şexsekî xwenezan be lê belê hukûmeta Îsraîlê jî girê dide.”
Ev gotinên Gul, îltîmatoneke pir vekirî ye.
Dewleteke cidî û xwedî prensîb dibê ev zimanê tehdîdê qebûl nekira û teslîmî vê îltîmatona Gul nebûya.
Lê hukûmeta Îsraîlê li hember vî emrê Gul bû pisik û weke berxikan hustuyê xwe li ber tirkan xwar kir û uzrekî pir vekirî, him ji hukûmetê û him jî ji miletê tirk xwest.
Ev ne bes bû, Shîmon Peres jî îro uzrê hukûmeta Îsraîlê dubare kiriye.
Piştî vî uzrê îsraîliyan, Erdogan îro got, “di warê dîplomatîk da bersîva em li bende bûn me girt.”
Bi rastî jî tirk pir cesûr û jêhatî ne, dibê meriv “dîplomasiya” mêrikan ya tehdît û “peran” teqdîr bike.
Mêrikan dizanin ku pere li her derê pere dike, loma jî dikanin her kesî bikirin û li wan siwar bin.
Bi pereyên xwe mêraniyê dikin, dewleta weke wan neke boykot dikin, tiştan jê nakirin û miameleya “dijmin” pê ra dibînin.
Û ji ber ku dîn û îmana hemû dewletan pere ye, loma jî her kes teslîmî tirkan dibe û hemû daxwazên wan bi cî tîne.
Îsraîlî dema tê ereban xwe qure dikin, lê ji bo firotina çend helîkopteran û hinek çek, li hember emrê tirkan dikevin hazirolê, newêrin li hember wan bibêjin kirt...
Tirk jî vê nuxteya îsraîliyan ya zeîf ya “pûlpererestiyê” dizanin, loma jî weke padîşahên osmanî îltîmatomê didin wan.
Bi rastî jî tirk pir cesûr hereket dikin û ji ber kesî danaxwin....

13 januari 2010

Ev erebe xerxote ye...

Wezîrê edaletê û alîkarê serokwezîr Cemîl Çîçek, di derbarê guherandina qanûna esasî ya Tirkiyê da teşbîheke(şibandineke) gelkî xweş kiriye, gotiye:
”Bi vê qanûna esasî Tirkiye nikane bigihîje derekê. Motora erebê rûn dişewitîne, lastîkên wê bûne kundur, egzoz teqyaye. Kîjan şufêrê jêhatî dibe bila bibe, bi erebeyê nikane here derekê.”
Yaho hûn dibînin, gava tirk bixwazin rastiyê bibêjin bêbavan çi xweş dibêjin, çi teşbîhên xweş dikin…
Bi rastî jî qanûna esasî ya Tirkiyê dişibe erebeyeke xerxote, ji tekeran bigre heta bi motor, şanziman, debriyaj, fren û egsozê her der û hemû parçeyên wê divê ji dest derbas be, nuh bibe û dûra mînder werin guhertin û kaporta boyax bibe.
Li qeza me di salên 1970-î da qamyoneke Kerîm Xoce ya biçûk hebû, ser wê girtibû li ser riya gundan dixebitî.
Kerîm Xoce kalekî li dora 75-80 salî bû, lê qamyona ji wî ne ciwantir bû, ez dibêjim belkî ew jî di emrê wî da bû.
Ji heywîn û bar bigre, heta bi însên, çi tê aqiê we Kerîm Xoce lê dikir. Lê şertekî wî hebû, her rêwiyê lê siwar bûye bi rê da dibê qamyon tahm bida.
Çimkî ji çensed mîtroyan carê qamyon disekinî û rêwî dadiketin û tahm didan.
Hin caran qamyon di nîvê rê da dima û rêwiyan bi lextan ew gund bi gund digerandin.
Qanaûna Esasî ya Tirkiyê jî pir hindik dişibe qamyonete Kerîm Xoce, ev 80 sal in bi lexta heta roja îro hatiye, lê êdî ji çap da ketiye, jê ra ”çekap”ek baş lazim e.
Ev qanûna esasî ne ya vê serdemê ye, ya dema şerê sar û faşîzmê ye. Êdî ji bo Tirkiyê bûye weke çakêtekî teng, loma jî dibê biguhere.
Dinya guherîye, Tirkiye ne Tirkiya berê ye, kurd ne kurdên berê ne. Ji ber vê yekî jî bi vê qanû esasî kî dibe bira bibe, ne mimkûn e bikaribe Tirkiyê bi rehetî îdare bike.
Heta nuha tenê kurdan hewil dida ku vê qanûna esasî ya rizyayî û kufikî biguherîne, lê tirk li dij derdiketin.
Wa ye nuha hêdî hêdî tirk jî êdî fêm dikin ku bi vê qanûna esasî ne mimkûn e ku Tirkiye têkeve Yekîtiya Ewrûpayê.
Dessal jî derbas bibe, tirk bi van qanûnên mewcûd nikanin bibin endamê Yekîtiye Ewrûpayê.
****
Namezetê Komîseriya ji Firehbûna Ewropayê Berpirsiyar Stefan Fule, di Komîsyona Pêwendiyên Dervyê Parlamentoya Ewropayê da peyivî û got ew ji endamtiya Tirkiyeyê bihêviye û dema ku qala gavên hukûmetê yên demokratîk û mesela kurd kir gotina ”Kurdistanê” bikaranî.
Fule, di axaftina xwe da DTP weke ”partiya kurd” binav kir û piştra jî girtina DTP-ê kirinên dewletê yên antî demokratîk rexne kir û got, ”Ez hewildanên AKP-ê yên li Kurdistanê bi rengekî pozîtîv dibînim.”
Fule, di 26-ê vê mehê da ewê weke Komîserê ji Firebûna Yekîtiya Ewrûpayê berpirsiyar dest bi karê xwe bike.
Di rewşên wiha da siyasetmedar û çapemeniya tirk qiyametê radikin û bi gotinên gelkî giran êrîşê dibin ser kesê navê Kurdistanê bikarnî ye.
Lê îcar heta nuha ji hukûmetê tu deng derneketiye, çapameniyê jî tenê gotiye Fule, di dema axaftina xwe da ”bêhemdî”gotina Kurdistanê bikar anî.
Ev îşareteke baş e, ez hêvî dikim ji nuha û pêva jî berpirsiyarên Yekîtiya Ewrûpayê vê şêla xwe bidomînin.
Lê esas dibê kurd jî di vî warî da zorê bidin ewrûpiyan û ji wan daxwaza bikaranîna navê Kurdistanê bikin.
Di parlamento û organên Yekîtiya Ewrûpayê da gelek dostên kurdan hene, dibê kurd ji van dostên xwe jî vê daxwazê bikin.
Dema gelek kes bibêje Kurdistan, tirkê jî ji mecbûrî darê xwe di ber xwe da berdin û bikaranîna navê Kurdistanê qebûl bikin.

12 januari 2010

Ufff û mirina dilê te...

Li gor hin malperên kurdî û tirkî îro dinivîsînin TRT6-ê peymna xwe ya bi Doludîzgîn Produjsiyonê ra betal kiriye û hemû programên vê şîrketê jî ji bernameyên TRT-ê hatine rakirin û xebata wê ya bi TRT-ê ra jî bi tevayî hatiye qedexekirin.
Bi destpêkirina TRT6-ê ra , Doludîzgîn Produkiyonê çêkirina 8 programên kurdî girtibû ser milê xwe.
Lê li alî din jî xwediyê vê şîrketê di her fersendê da dijminatiya kurdan dikir û bi hin hunermend û programçêkirên kurd ra jî diket minaqeşeyên gelkî ne xweş.
Heta hate gotin ku ji sebebên devjêberdana Rojînê yek jî dijminatiya vê şîrketê ya li hember kurdan bû.
Li gor çapemenî dinivîse, herî dawî piştî ku Nîlufer Akbal jî bi vê şîrketê ra ketiya minaqeşeyê û ev yek çûye bi ber guhê hukûmetê jî ketiye, li ser vê bi emrê Mudûrê TRT-ê Îbrahîm Şahîn, hemû programên Doludîzgîn Produksiyonê hatin rakirin.
Bi vê yekê ra programa Berdan Mardîn û Niştî Gulfiroş û ya Nîlufer Akbalê Bûka Baranê jî ku vê şîrketê amade dikir ji programa TRT6-ê ya weşanê hatine derxistin.
Ez hêvî dikim ju ev xeber rast be û derew dernekeve.
Ez we nizanim, lê ez bi xwe bi vê xeberê gelkî kêfxweş bûm.
Yek, ji ber ku TRT6-ê dawî daye xebata xwe ya bi vê şîrketa nîjadperest ra ez kêfxweş bûm û ya din jî ji ber ku programên ”Bûka Baranê” û Gulfiroş” rakirine kêfa min hat.
Di destpêkê da ji bo Akbalê min ji xwe ra got belkî destpêk e, hîn xeşîm e, kurmanciya wê ne baş e, hêdî hêdî ewê baş bibe.
Lê hergî ku çû xanimê dev ji kurdî berda û xwe kir qurbana tirkî, di her programê da miheqeq tirkek anî danî kêlek xwe û bi vê bahaneyê têr li tirkî guhdarî kir, peyivî û bi kurdan jî tirkî da guhdarî kirin.
Heta carnan jî hin nîjadperest û faşîstên weke Îlyas Salman jî li kêleka xwe da rûniştandin û bi gotinên wî yên nîjadperest kêfxweşiya xwe nîşan da.
Netîce, bi wextê ra diyar bû ku xanim ne bi zimanê xwe tenê, bi hest û ruhê xwe jî asîmîle bûye û bûye malê muzîka tirkî.
Gotina çend stranên kurdî formalîte ye û ne bi hestekî ji dil e. Dilê Akbalê îro ne ji bo kurdî, ji bo tirkî lêdixe…
Loma jî baştir e ku ew here ba tirkên xwe, bira ew û tirk li hevûdu pîroz û bimbarek bin.
Programa Berdan Mardîn û Niştî jî, ji bo ku di heqê wê da bibim xwedî fikir û bigihîjim baweriyekê min çend caran lê temaşe kir.
Lê qet kêfa min jê ra nehat.
Programeke xav, bêmane û bêqalîte bû. Di hefsê da jî meriv nikanîbû lê temaşe bikira. Ev ne bes bû, çilqî û sivikiyên Niştiyê jî nedihat kişandin.
Hal û karê wê weke qirdan li sahnê diçû û dihat, xwe li ba dikir û li çepikan dixist û bi zorakî dikeniya.
Îcar çi kenekî bêxwê…
Xwedêgiravî dixwest henekan bike, lê ew jî nizanîbû.
Loma jî bi dîtina min pir baş bû ku ev herdu program jî hatin rakirin.
Esas çend programên din jî hene dibê rabin, hin kes bi leqleqa vala pera qezenc dikin...
Lê ewê çi têxin dewsa van programan meriv nizane.
Ez hêvî dikim ku tiştên têxin weşanê bi kêmanî dibê ji van programan cidîtir û baştir bin, ne xerabtir bin.
Ji ber ku berpirsiyarên TRT6-ê gotibûn di sala nuh(2010)da ewê hin programên nuh û bi qalîte çêkin.
Ez hêvî dikim ev soz di gotinê da nemîne.

Ma tu ji tixtor baştir dizanî?
Pîrê şeş mêr kiribû, lê her şeş mêrên wê jî miribûn û pîrê jinbî mabû. Ji mêrê dawî lawekî wê hebû. Rojekê pîrê nexweş ket. Lawê wê rabû diya xwe bir ser tixtor. Tixor, pîrê miayene kir û dûra jî tibabek dermanan dayê..
Lê pîrê rehet nebû.
Lêwik diya xwe tixtor bi tixtor gerand pere nakir, ne derzî ne dernan pîrê ji nava nivînan ranekir.
Dawiya dawî lîwik rabû pîrê bir ser hekîmekî herî baş. Hekîm pîrê baş miayene kir û piştra jî ji lîwîk ra got:
-Nexweşiya diya te ya dila ye, diya te doz mêr dike, dibê tu wê bidî mêr.
Li ser van gotinên tixtor lawik qeherî, ji tixtor ra got:
-Ufff…,tixtor beg, ne şerm e tu wiha dibêjî, ma diya min piştî heftê salî ewê rabe mêr bike?
Pîrê xwe gelî aciz kir, berê xwe da lawê xwe û got:
-Ufff û mirina dilê te, ma tu ji tixtor baştir dizanî?...

11 januari 2010

Bersîva psîkologekî kurd...

Psîkologê bi navê Mahmût Pakdemir, ku di nivîsa xwe ya do(Rexneyek li psîkologekî kurd)da mine rexne lê girtibû, îro bersîva min daye.
Bersîva wî bi tirkî ye.
Normal ez nivîs û şiroveyên bi tirkî di quncikê xwe da naweşînim, lê ji bo xatirê wî, ez bersîva wî di bin nivîsa xwe da weke şirove diweşînim.
Xwendevanên ku bixwazin bixwînin, dikanin bersîva Mahmût Pakdemîr(ev Mahmût Pakdemîr ne Mahmût Lewendî ye, tenê navê wan yek e. Lê ez bawer dikim ewê merivên hev bin jî)di bin nivîsa min ya do da(Rexneyek li psîkologekî kurd)bixwînin.
Xortê psîkolog, di dawiya nivîsa xwe da çend gotinên bi kurdî jî gotiye. Bi wan gotinên wî him gelkî kêfa min hat û him jî ez gelkî pê êşiyam.
Kêfa min hat, ji ber ku bi kurdî nivîsî ye.
Ez pê êşiyam, ji ber ku dixwaze, lê nikane bi kurdî binivîse.
Ev haletekî pir zor e.
Fena ku gava meriv bixwaze biqîje, bike gazî û hawar, lê deng ji meriv neyê, meriv lal bibe.
Loma jî ez pê êşiyam.
Min gelkî dixwst ku wî bikanîbûya dilê xwe bi kurdî li min rehet bikira, hemû kul û derdên dilê xwe yeko yeko ji min ra bigota.
Lê îro nikane…
Bes sibe, heger bixwaze ewê bikanibe.
Çimkî bi rexneya xwe, min jê ra sebebekî fêrbûna kurdî peyda kir.
Ev minaqeşeya me di jiyana Mahmût Pakdemîrê psîkolog da dikane bibe sebebê pêşketineke xêrê, fêrbûna zimanê kurdî…
Pakdemîr bi kurdî wiha gotiye:
”Şiroveya min ne bi kurdî ye. Min got zimanê kurdî bira bi psîkologekî mîna min qirêj û tirsonek pîs nebe)
Fîgan û gazineke pir ji dil, pir samîmî ye.
Ez wisa texmîn dikim ku ev cara pêşî ye Pakdemîr bi kurdî dinivîsîne.
Erê vê yekê bi şiklekî ne xweş dest pê kir, lê ez bawer dikim ku ewê netîceyeke baş bi xwe ra bîne.
Ez texmîn dikim ku rexneya min ji bo psîkologekî xort hinekî “sert û giran” bû, lê netîceya wê ewê pir baş be.
Ez wisa bawer dikim.
Pakdemîr, di mesela nav da rexne li min girtiye, gotiye, “heger tu Mahmût Pakdemîrekî din nas dikî û ew ji bo te çuqasî rast be, dibê te bizanîbûya ku ez jî hewqasî rast im, lê mixabin ez tenê hêvî dikim.”
Birayê ezîz, min negotiye, tu ne rast î, tu tuneyî, min gotiye navê te û Lewendî yanî Mahmût Pakdemirê hevalê min eynî ye û ez bawer dikim ku hûn merivên hev in.
Yanî di vê gotina min da tu tiştekî xerab tuneye.
Pakdemîr di nivîsa xwe da gotiye, “gelek xortên kurd yên di salên min da piştî xwendinê hertim xwestine ji koka xwe dûr kevin. Lê ji ber çi be jî min nikanîbû û heta min jê nefret kir.”
Ev rastiyeke pir ne xweş e, lê rast e, gelek keç û xortên kurd piştî qedandina unîwersîteyê û li Xerbê dîtina karekî, dixwazin nasnama xwe ya kurdayetiya veşêrin, li kurdbûna xwe xwedî dernekevin.
Çimkî ev nasname dikane gelek bela, heta hin felaketên mezin bîne serê wan û wan perîşan bike.
Ji ber ku li Tirkiyê îro hîn jî ji bo kurdekî tahlûkeya herî mezin xwedîderketina li nasnameya kurdayetiyê ye.
Heger însan pir ne angaje û siyasî be naxwaze nasnameya kurdayetiyê têxe hustuyê xwe û bibêje ez kurd im.
Ji bo tiştekî wiha dibê meriv hinekî ”qehreman” û carnan jî mirina xwe bigre çavê xwe.
Lê ez jî dizanim ku her kes ne qahreman e.
Ez li Tirkiyê najîm, lê li gel vê jî ez vê rastiyê dibînim û dizanim.
Û dema yek newêribe bibêje ez ”kurd im”, ez fêm dikim.
Ji ber ku li hember kurdan him terora dewtê û him jî ya miletê tirk heye, ev jî rast e.
Di şertên wiha da pir normal e ku însan bitirsin, tirs hestekî însanî ye, bi her kesî ra heye.
Ji xwe li Tirkiyê kurdê netirse tuneye, her kurd pir hindik ji ruhê xwe ditirse, tim li devê xwe û li gotinên xwe miqate ye, ev rast e.
Rexneya min ne li ”tirsê” û li kesên ”tirsonek” e.
Ez fêm dikim ku hin kes nikanin, newêrin doza kurd û Kurdistanê bikin, lê dibê meriv ”nasnameya” însanan ya netewî, kurdayetiyê weke ”qirêjê” jî nîşan nede.
Gotina ”min tu carî ji gotnên weke nasname û statuyê hez nekiriye. Meriv çuqasî sade be hewqasî ji qilêrê pak dibe”, redkirina nasnameya netewî ye, meriv vê yekê pêşniyarî însanan dike.
Min rexne li vê dîtinê girtiye, li dîtina dibê meriv li dijî ”nasnameya” xwe be, jê hez neke û wê weke qirêjê bibîne.
Yanî pir normal e ku hin kes li Tirkiyê newêribe bibêje ez ”kurd” im û doza azadiya miletê kurd bike.
Lê kesê newêribe viya bibêje û bike, dibê êrîşî nasnameya kurdan jî neke, dibê li dijî qewmê xwe jî nexebite.
Yanî dema meriv nikanîbe alîkariya yekî bike, dibê meriv lê jî nexe…
Rexneya min li dijî vê şêlê ye…
Ez hêvî dikim ku ev minaqeşeya me tesîreke baş li pey xwe bihêle û bibe sebeb û wesîle ji bo hin pêşketinên baş û xweş…

10 januari 2010

Hinarê bixwin û ji hemû derd û nexweşiyan xelas bibin

Wê rojê di rojnameya Azadiya Welat da li ser başiya hinarê min nivîseke bi hêl û mêl xwend.
Di nivîsê da bi dûr û dirêjî qala başî û feydeyên hinarê dihat kirin.
Dihat gotin ku hinar di warê ”wîtamîn, mîneral û antîoksîdanan da gelkî dewlemend e” û meriv kane hinarê ji bo hemû derd û nexweşiyan weke derman bikar bîne.
Li gor nivîsê:
Hinar, ji dil ra pir baş e, panzehîra penceşêrê ye, bedenê xurt dike, enerjiyê dide meriv, heraretê dibire, laş, dil û piduyan xurt dike, tamarên xetimî vedike, rê li ber nexweşiyên şekir digre, nahêle çerm biqermiçe, dengê meriv dike zengil, kolestrola xwînê û tansiyonê dadixîne…
Û hîn gelek feydeyên din, lê ez kin dibirim.
Piştî hewqas meth û sena, di dawiya nivîsê da jî dibêje, aliman gotine di mehên zivistanê da dibê meriv xwarina hinarê ji ser xwe kêm neke.
Min ji xwe ra got, weleh xêra Xwedê ye. Hema hinar û ne tiştekî din…
Berê li Swêd hinar tunebû, lê di van salên dawî da, bi zêdebûna xerîban ra sebze û fêkiyên ew dixwin jî zêde bûn, êdî li vir jî hema hema hemû sebze û fêkiyên ji her dera cîhanê tê dîtin.
Roja din piştî kar min raste rast berê xwe da dikanê û çend hinarên xwe yên tu dibê gome kirîn.
Ev sê roj in xwarina min wer hinar e. Xanim ditirse ku di taliya emrê xwe da û berî vegera welêt min aqil berdaye, dibêje te xêr e, tu bûyî weke erebê çav li penêrê ter kevî, te bi hinarê xwe kuşt, mesele çi ye?
Ez dibêjim xanim, êdî dermanm mermanan, tuxtor muxtoran ji bîr bike, hinar dermanê her derdî û her nexweşiyê ye. Ez dixwim ji bo ku ji pêrgiyê li hemû nexweşiyan bigrim.
Yanî ez ji nuha da tedbîra xwe digrim. Û di ser da pisporan gotine zivistanê zêde bixwin. Û niha jî zivistan e, mîtrok berf li erdê ye û serma 10-15 derece di bin sifirê ra ye. Loma jî dibê ez zêde bixwim.
Esas ez fêm nakim ev derman û tebîb liv ê cîhanê ji bo çi hene, însan ji bo çi diçin pêşek perên xwe bela sûc û bela sebeb didin derman û tebîban.
Ji dêlî wê va hema bira rûnin û hinarê bixwin.
Lê nej i bo hinarê tenê, ji bo hemû fêkî û sebzeyan jî eynî tiştî dibêjin, hercarê qala başiya fêkî û sebzeyekî dikin.
Tu hew carê dinrî pisporekî gotiye:
Tû, xwînê paqij dike, di laş da madeyeyên jahrî nahîle, xwîdanê dide meriv, riya îdrarî vedike, qebziyê radik.
Biyok, made û rûviyan xurt dike, dîzanteriyê dibire, xwînê paqij dike.
Bihîv, westana bedenî û zihnî radike, meriv zînde dihîle.
Gûz, xwînî paqij dike, bêxwîniyê nahêle, emel û dîzanteriyê dibire. Ji bo nexweşiya şekir û weremê pir baş e.
Çîlek(tûfiringî), hundurê meriv paqij dike, cild xweşik dihêle û ji bo kesên ku gelşa wan ya rûvî û gurçikê hene jî dermanekî pir baş e.
Sêv, ji xwe dermanê dermanan e. Li gor îdîa aliman, kesê rojê sêvekê bixwe riya tuxtor bi mala wî nakeve, dermanê dil ya herî baş e.
Xurme, ji bo dil tamaran dermanê herî baş e, dibê meriv tim bixwe.
Zebeş, qûma di gurçikan da dihelîne û meriv zînde û xurt dihêle. Lê ya herî girîng jî mêran henşerî dike, yanî hêza cinsî(potensê)xurt dike. Lê ne ya jinan, tenê ya mêran zêde û xurt dike. Qey ewê ji bo wê be mêrên kurd zebeşan pir dixwin, havînê her mêrekî kurd bi kêmanî zebeşekî dixwe. Û ez bawer dikim ne xêra zebeşan be ji xwe kurd nikanin hewqas zarok çêkin, di nabêna zebeş û zarokên zêde da têkiliyek heye.
Ez bi xwe dereng bi vê feydeya zebeş hesiyam...
Giryaz, weke aspirînê ye, li hember hemû êşan baş e.
Porteqal, rê li ber penceşêrê digre û wîtamîna C gelkî zêde tê da heye.
Şiftelî, ji bo qebziyê baş e, rûviyan paqij dike û zûriyan dixîne.
Sîr, hêz û qewetê dide meriv, jana romatîzmayê kêm dike, tansiyonê tekûz dike, hezimkirinê hêsan dike.
Firingî, ji alî mîneralên A, B, C ve pir dewlemend e, alîkariya hezimirinê dike, made û riviyan dide xebitandin.
Nuha hûn li gor nexweşî û hewcedariyên xwe dikanin ji van sebze û fêkiyên ku min navên wan û feydeyên wan yeko yeko rêz kirine hinekan ya jî hemûyan herin bikirin û dest bi xwarinê bikin û pişt ra jî hemû nexweşî û dermanan ji bir bîkin.
Esas hinarê tenê têr dikir, lê min got tişt nabe, bira çend dermanên din jî li kêlek hinarê li mala we hebe...

Rexneyek li "psîkologekî" kurd

Ez bîstek berê di malpera Ceylanpinara.com da rastî nivîseke "psîkologekî" kurd hatim.
Navê wî û Lewendî(Mahmût Pakdemîr) eynî ye, yanî herdu jî Mahmût Pakdemîr in.
Bi îhtîmaleke mezin ewê merivê Lewînde be.
Lê diyar ji Lewendî qet tiştek negirtiye...
Lewendî, ji bo ku kurd bi kurdayetiya xwe bihesin bi şev û roj dixebite, dixwaze ji bo gelê xwe bibe çira û find û rê nîşanî wan bide, lê "psîkologê" me jî nasnameya kurdbûnê weke "qilêrê" dibîne, dixwaze kurd xwe ji vê "qilêrê" bişon."
Min ji Mahmût Pakdemirê "psîkolog" ra nameyek nivîsî û şand. Malperê nivîsa min biweşîne ya na, ez nizanim.
Ez nivîsa xwe li jêr pêşkêşî we xendevanan dikim.

Merheba xortê delal
Min nuha nivîsa te xwend.
Te di nivîsa xwe da gotiye,"Esas min tu carî ji gotnên weke nasname û statuyê hez nekiriye."
Maneya van gotinên te ew e ku tu, tu carî ji kurdbûna xwe ne razî yî, tu dixwazî kurdbûna xwe veşêrî û jê xelas bibî.
Loma jî tu kurdbûna xwe weke "qilêreke” ku dibê tu bişo û jê xelas bibî dibînî.
Heyf, tu bûye ”psîkolog” lê te ji psîkolojiyê tiştek fêm nekiriye. Kesên psîkolog ji ber ku bi însanan ra mijûl dibin dibê civatê baştir nas bikin, rastiyan baştir bibînin û qebûl bikin.
Lê tu zanîna xwe ji bo înkarkirina eslê xwe bikar tînî, tu tirsa xwe bi demagojiyê vedişêrî.
Tu dixwazî ji kurdbûna xwe xelas bibî.
Loma jî tu bênasnemebûnê weke sadebûnê diparêzî, tu dibêjî, ”meriv çuqasî sade be hewqasî ji qilêrê pak dibe.”
Ji bo ku tu reva xwe ya ji kurdbûnê bi heq nîşan bidî, tu demagojiyê dikî, tu li dijî nasnameyê derdikvî.
Însan bê nasname tuneye. Her însan weke ferdê miletekî tê cîhanê, ev nasnameyeke netewî ye.
Însan nikane vê nasnameya xwe înkar bike, ne rast e înkar bike, yê înkar bike bi gotina yên berê, ”heramzade”ye.
Meriv di rêzên te da wê tirsa te ya ya kurdbûnê dibîne. Bi îhtîmaleke mezin tu kurdayetiya xwe li hember qariyer û meqamê xwe weke kelem û astengekê dibînî.
Ji bo ku tu ji vê ”kelem û astengê” rizgar bibî, loma jî tu ji xwe ra teoriyên vala çêdikî û li dijî ”gotina nasnameyê” derdikvî.
Lê tu jî baş dizanî ku binîadem bê nasname nabe, her însan xedî gelek nasnameye û nasnameya netewî jî ji viya yek e.
Bi qasî ez texmîn dikim tu kurd î, ji eşîra Keja û ji Qerejdaxê yî.
Ez jî kurd im, ez jî ji Qerejdaxê me.
Lê tu bi kurdayetiya xwe nerehet î, ez rehet im, tu dixwazî kurd eslê xwe înkar bikin, ez dixwazim kurd li kurdiya xwe xwedî derkevin û pê şanaz bin.
Yekî weke te, xwedêgiravî tu bûye "psîkolog" jî dibê rastiyê bibêje, riya azadiyê nîşanî gelê xwe bide.
Lê tu riya "înkarê" diparêzî, tu nasnameya netewî, weke "qilêrê" dibînî û tu dixwazî hemû kurd xwe ji vê ”qilêrê” bişon.
Heyf, li ser kaxetê tu bûye "psîkolog" lê di rastiyê da te însaniyeta xwe wenda kiriye.

09 januari 2010

Ferqa Erdogan û Gul...

Di van demên dawî da li ser ”sarbûneke” di nabêna serokkomar Abdullah Gul û serokwezîr Recep Tayyip Erdogan da hin îdîa hene.
Heta tê gotin ku ev ”dilsarî” di nabêna xanimên wan da jî heye û belkî jî berê ji xaniman destpêkiribe û dûra ew jî ketibin bin bandora vê ”dilsariyê.”
Ji ber ku ez rastî û derewa vê meselê nizanim, loma jî ez meselê zêde tevranadim.
Lê ji vê bêtir, ez dixwazim li ser şexsiyet û qarekterên Erdogan û Gul çend tespîtên subjektîv bikim.
Erdogan gelkê caran merivekî pir spontan e, bêhesab û qebedayî ye û ji derve pir cesûr û sert, otorîter xuya dike.
Abdullah Gul eksê Erdogan e, ew pir bi temkîn û sakin xuya dike. Lê ev tezahura derve çiqasî rast e ne diyar e.
Erdogan diwêre biqehere û ya dilê xwe bibêje…
Gul eksê wî ye, li hember heqareta herî giran jî naqehere, tim bersîvên konewarî û bi hesab dide, întîba merivekî "fisgenî" dide meriv.
Erdogan di gotin û bersîvên xwe da pir zelal e, Gul devşil û tarî ye…
Erdogan dema bê metin dipeyive bêtir fikir û şexsiyeta xwe ya rastîn û bi taybetî jî ”nemekteblîtiya” xwe dide dest, aliyê wî yê ”qebedayî” derdikeve pêş.
Meriv ”dostî” û ”dijminatiya” Erdogan rehet dibîne, lê ya Gul meriv tu carî hîs nake, awirên wî wê baweriyê nadin meriv, gotinên wî dilê meriv rehet nake, şikê dixe dilê meriv.
Erdogan dişibe girêka firk, Gul dişibe girêka kor, vekirina Erdogan rehet e û ya Gul pir zor û zahmet e.
Di demên tevlihev û bi tirs da Erdogan cesûr xuya dike, Gul jî tirsoneke û kone xuya dike, Erdogan dide nav, Gul nerm dike.
Erdogan dişibe gur, Gul dişibe rûvî…
Gur heywanekî dirinde û pir bi zirar e, lê rûvî pir fesad, bi dek û dolab e, dikane gur bixapîne û ya dilê xwe bi gur bide kirin.
Di axftinê da uslûba Erdogan edebî ye, xweş dike, mezin dike. Di axaftina wî da ruh heye, meriv dibîne bi çi ra ye û li dijî çi ye?
Lê ya Gul ne wiha ye. Uslûba Gul nermik e, weke axaftina rojane ye, lê bêruh e, bêhest e û tu fikir û heyecanê nade meriv.
Dema Gul dipeyive întîba elemanekî MÎT-ê dide meriv, meriv nizane ji kîjan alî ra dixebite û esas merivê kê ye?
Erdogan dema tê gazê zû ji wîtêzê davêje û dikane her babet “qezayê” bike.
Lê Gul li hember gotin û heqareta herî giran jî pîs pîs dimizice û xwe qet naqeherîne. Merivên wiha tahlûke ne, dibê meriv hevza xwe jê bike.
Di rastiyê da Gul ji Erdogan “nezantir e”, lê Erdogan vê nezaniya xwe pir hêsan dide der, Gul jî pir bi hostayî vedişêre.
Di sohbet û minaqeşeyekê da meriv dikane Erdogan nas bike û fikrên wî yên rastîn fêr bibe, lê di deh sohbet û minaqeşeyan da meriv nikane yek bawerî û fikreke Gul jî texmîn bike.
Erdogan dişibe anarşîstekî gundî, Gul dişibe rewîzyonîst û oportunîstekî kone û bi bin.
Erdogan di rabûn û riştina xwe da merivekî pir otorîter xuya dike, bi çavê serokeşîrekî li hukûmet û wezîran dinêre û wisa dipeyive.
Gul ne wisa ye, ew wek şefekî ewrûpî tevdigere û dixwaze xwe wisa nîşan bide, lê wê baweriyê nade meriv, dixwaze xwe weke merivekî demokrat û lîberal bifroşe, lê ji ber ku hin dîtinên wî pir beloq in loma jî li hewa dimîne.
Li gor texmîn û îdîayên hin kurdan di mesela kurd da di nabêna Gul û Erdogan da dubendî heye.
Xwedêgiravî Gul ji Erdogan “nermtir” û “baştir” e...
Ez bi xwe ne di wê baweriyê da me, di mesela kurd da herdu jî weke hev difikirin û bi qasî hev li dijî azadî û serxwebûna miletê kurd in, herdu jî siyaseta dewletê ya resmî, kurdan bikin tirk diparêzin.
Heta ez dikanim bibêjim ku Gul ji Erdogan “serttir” û “xerabtir” e, lê ji ber ku Erdogan saf û Gul kone ye, loma jî wisa xuya dike.
Erdogan demdem diwêre dijayetiya xwe ya li hember kurdan bibêje û nîşan bide, lê Gul ji ber ku tirsonek e nerwêre ya dilê xwe bibêje, oportunîstiyê dike, li bende fersend û derba xwe ye.
Awirê Erdogan bawerî û qenaetekê dide meriv, yê Gul şikê û nebaweriyê bi meriv ra peyda dike.
Erdogan diwêre koka xwe bibêje, bibêje ez “gurcî” û nizanim çi me...
Gul koka xwe vedişêre, ji derketina koka xwe ditirse û loma jî naxwaze kes qala “esl û feslê wî” bike...
Dijminê meriv baş nas bike, ji dijminê meriv nasneke çêtir e...

07 januari 2010

Hin caran meriv şaş dimîne...

Îşev bûyer hewqas pir in ku meriv nizane qala kîjanê bike û qala kîjanê neke. Li ber dilê min hemû jî girîng in, lê ez pê ra nagihîjim qala hemûyan bikim.
Tirkiye welatekî sosiret e, tu tiştek ne di hemdê da xwe da ye.
Ne mimkûn e ku li gor hin ”pêşketin û gavên demokratîk” meriv bigihîje baweriyekê û biwêribe hin tesbîtan bike.
Li alîkî tu bala xwe didê xwedêgiravî dewlet hebûna kurdan qebûl dike û loma jî di kanaleke xwe ya telewizyonê da weşana kurdî dike.
Lê li alî din ji ber ku fêkîfiroşekî kurd navê fêkiyên ser ereba xwe bi kurdî nivîsîye li Îzmîrê zabiteyên eynî dewletê wî digrin, lêdixin û fêkiyên wî dirjînin erdê.
Çima ?
Ji ber ku navê fêkî bi kurdî nivîsî ye.
Li gor zabiteyên belediya Îzmîrî, li Tirkiyê dibê her her kes tirk be, bi tirkî bipeyive û navên fêkî jî bi tirkî bibêje û binivîse.
Kesê ku rîayetî vê fermana zabiteyan neke û navê fêkî bi kurdî binivîse nikane li Îzmîrê fêkî bifrose.
Zabitayên belediyekê dikanin bi serê xwe vî hukmî bikin.
Çimkî natirsin.
Heger bizanîbûna ji ber vê kirina xa ewê ceza bibin û ji kar werin avêtin, bêguman wiha nedikirin.
Yanî ji bo kurd bikanibin ji sêvê ra bibijên ”sêv” û ji hirmiyê ra jî bibêjin ”hirmê”, hebûna qanûnan, destûra leşkeran û siyasetmedaran têr nake, dibê zabitayên belediyan jî werin îqnakirin.
Ji ber ku vira Tirkiye ye...

Ev çend sal in li Tirkiyê ”kultureke lînckirinê” nuh ya lînckirinê peyda bûye. Hema li derekê, ji ber çi sebebî dibe bira bibe, gava kurdek û tirkek dikevin pêxîla hev, tavilê bi hezaran tirk weke gurên har bi hev dikevin û dixwazin yê kurd lînc bikin.
Gelek caran bi viya jî qîma xwe naynin, êrîşê dibin dibin ser mal û dikanên hemû kurdan.
Îro li Mêrsînê dîsa eynî lîstik hate lîstin.
Li gor çapemenî dinivîsê du roj berê di nabêna 2 xwendevanên kurd û xwendevanekî Mêrsînî ereb da pevçûn çîbûye.
Dûra hin kes û hêzên ”tarî” bûyer gurr kirine û îro bi sedan tirk û ereb bi hev ketine û êrîş birine ser dibistana ku lê şer lê derketibû û xwestine zarokên kurdan lînc bikin.
Êguman bûyerên wiha bi tesadufî û bi serê xwe nabin, li pişt wê miheqeq hin provakator hene û ev jî dewlet e.
Yanî di hemû bûyerên ”lînckirinê”da miheqeq tiliya dewletê yanî ya hêzên îstîxbarat û ewlekariyê heye, bêyî pîjkirin û organîzekirina wan tiştên wiha ne mimkûn e.
Loma jî di bûyera Mêrsînê da jî sedîsed tiliya hin provakatoran heye, bi tahrîk û organîzeya wan ev êrîş hatiye pêkanîn.

Bîstek berê di TRT6-ê da min li programa Îhsan Aksoy Miroveke û Jiyanek li kurdperwerê hêja Şerefettîn Elçî guhdarî kir.
Hercara ku min li Şerefettîn Elçî guhdarî kiriye tim kêfa min jê ra hatiye û ez bi zanîn û cesareta wî ya medenî kêfxweş û serbilind bûme.
Weke hercar, Şerafettîn Elçî îşev jî di bersîvên xwe da bêtirs û serkeftî bû. Pir rehet qala xebata xwe ya siyasî û navê Kurdistanê kir.
Bi vê ra, hafizeyeke wî ya pir xurt jî heye. Mesela avakirina Partiya Demokrata Kurdistana Tirkiyê, bi sal, meh û roj dizanîbû.
Çend bûyerên din jî wisa bi sal, meh û roj anî zimên.
Bi dîtina min, bikaranîna navê Kurdistana Tirkiyê gelkî girîng e. Gelek kurdên Tirkiyê yên ku beşdarî programên TRT6-ê bûne ya wan bi xwe, xwe sansor kirine û navê Kurdistanê negirtine devê xwe, ya jî TRT6-ê ”sansor” kiriye.
Lê ferq nake, bi kêmasî wan ev şertê TRT6-ê qebûl kirine. Heger qebûl nekirana piştî programê ewê protesto bikirana.
Heta nuha min nedîtiye yek kesî jî ”sansora” TRT6-ê protesto kiribe.
Lê diyar e Elçî ”rica sansorê” qebûl nekiriye û loma jî him navê Partiya Demokrata Kurdistan a Tirkiyê û him jî navê Kurdistanê bikar anî.
Kesên reben û feqîr nikanin vê tabuya dewletê bişkînin, ancax kesên weke Elçî û hin şexsiyet û serokên kurdan yên din dikanin pêşengiya vî yekê bikin.
Bi baweriya min tu kurdek, lê bi taybetî jî serok û siyasetmedarên kurdan yên kevn û nuh, dibê bi tu hawayî sansora li ser fikir û navê welatê xwe qebûl nekin, qebûlkirin teslîmiyeteke belasebeb û bêmaneye.
Heger dewlet ne amadeye navê welatê me bibihîze, dibê em jî ne amade bin ku ji bo xatirê ”leqleqeke” nîv saetê dev ji navê welatê xwe berdin.
Ne em, dibê dewlet tawîzê bide me.
Heger ronakbîr û serokên kurdan bi programekê dev ji navê welatê xwe berdin, xwe sansor bikin, wê demê kî yê doza Kurdistanê bike?
Platforma meriv nikanibe bîr û baweriyên xwe serbest lê bibêje dibê meriv dernekeve wê platformê û dîtinên dewletê meşrû neke.
Min program di serî da nedît, lê beşê min dît baş bû, birêz Elçî pir rehet û serkeftî bû.

06 januari 2010

Sûcdar yek bi yek eşkere dibin

Rojnameya Tarafê çend roj berê bi Huseyîn Baybaşin ê ku ji sûcê tîcareta narqotîkayê ji sala 1998-a û virda ye li Hollandayê li girtîgeha Zootermeerê di hefsê da ye hevpeyvînek kir.
Baybaşin di hevpeyvînê da di derbarê cînayetên dewletê û siyasetmedarên ku biryara van cînayetan dane û di bicîanîna wan da wezîfe girtine gelek agahiyên girîng dide.
Baybaşîn dibêje, navê wî jî wek Behçet Canturk, Savaş Bûldan û Adnan Yildirim di lîsteya kesên ku ewê bihatana kuştin da hebû û wî ev yek ji Behcet û hevalên wî ra got, lê ji ber ku bi Demîrel xapiyan hatin kuştin.
Baybaşîn, Suleyman Demîrel weke berpirsiyarê van cînayetan yê yekem nîşan dide û wiha dom dike:
”Ji ber ku Behcet baweriya xwe bi Demîrel anî ji Tirkiyê nereviya. Bi Demîrel ra şirîkatiya wî hebû, di Bankeya Yatirimê ya Qibrisê da şirîk bûn. Behcet Canturk, bi Yahya Demîrel û Hecî Alî Demîrel(birayê Suleyman Demîrel e)ra her roj hevûdu didîtin. Ji ber ku bi milyonan deynê wî li malbata Demîrel bû. Heger Demîrel îzin neda ew nedihat kuştin.”
Li gor Baybaşîn, ne biryra Behcet û havalên wî tenê, ya siyasetmedar, nivîskar bi kinî ya hemû "însanên ku nasnameya kurdayetiyê ji hustuyê xwe dernedixistin, biryara îmhakirina wan Suleyman Demîrel daye.”
Û gelek tiştên din...
Rojnamevan li ser van îdîayên Baybaşîn, do bi Suleyman Demîrel ra peyivîne û xwestine dîtina wî fêr bibin.
Demirel, weke her gav him xwe gelkî aciz kirye û him jî kurd û kesên ku bi pey van cînayetan dikevin tehdît kiriye, gotiye:
”Heger dixwazin bi pirs û sulan tiştekî di min bigerînin, tişt di min nagere, ewê di wan bigere. Heger dixwazin li Tirkiyê kevirê hatiye danîn hilweşînin, ew kevir ewê bi ser serê wan da bikeve."
Yanî mêrik dibêje, ez pir bilind im û zirxa li dor min pir qalind û saxlem e, kes nikane xwe bigihîne min. Û heger hûn pir israr bikin ku van "kevirên wî danîne" ji cî bilivînin, ew kevir ewê bi ser serê wan kesan da bikeve û ewê di bin da bipelixin.
Tehdîdek ji vê vekirîtir nabe.
Demîrel siyasetvanekî keftar û kone ye, ew dizane wî biryara kuştina çuqas kurdî daye û ew berpirsiyarê kuştina çuqas însanî ye.
Loma jî tehdît dike.
Ji salên 1990-î û virda li Tirkiyê û Kurdistanê çuqas cînayet çêbûne haya Demîrel ji hemûyan heye, ya bi emrê wî ya jî bi agahiya wî bûye.
Loma jî Demîrel, Mehmet Agar, Tansû Çîller û hemû serekerkan û hemû walî û qeymeqamên Kurdistanê yên wê demê berpirsiyar û failê van cînayeta ne.
Lê Demîrel şexsê yekem e û haya wî ji hemû cînayetên dewletê heye, ew "qutiya reş"a dewletê ye, gava bipeyive ewê hertişt derkeve ortê.
Lê na peyive û ewê tu carî jî rastiyê nebêje.
Ewê zanînên van sûc û cînayetan hemûyan bi xwe ra bibe gorê.
Lê dibê hemû kurd bizanibin ku Suleyman Demîrel neyarekî miletê kurd yê pir xedar û mezin e û destê wî di xwîna gelek kurdî geriya ye.